I SA/Ke 480/11

PostanowienieWSA w Kielcach2011-12-08

Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności składkowych powinien zostać uwzględniony, mimo że skarżący jest reprezentowany przez ustanowionego adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności składkowych podlega oddaleniu, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e PPSA, strony skarżące działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych są ustawowo zwolnione z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Ustanowienie adwokata z urzędu jest uzasadnione ze względu na trudną sytuację finansową skarżącego, jednak nie wpływa na obowiązek zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący A.N. złożył skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmawiającą umorzenia należności składkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił tę skargę. Następnie skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego oraz adwokata, wskazując na trudną sytuację materialną. Sąd uznał, że ustanowienie adwokata jest uzasadnione, ale wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu z uwagi na ustawowe zwolnienie w sprawach ubezpieczeń społecznych.
Rozstrzygnięcie
1. ustanowić dla A. N. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.; 2. oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego; 3. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 grudnia 2011 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.N. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych p o s t a n a w i a 1. ustanowić dla A. N. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.; 2. oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego; 3. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; Wyrokiem z dnia 9 listopada 2011r. sygn. akt I SA/Ke 480/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A. N. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych. W dniu 6 grudnia 2011r. A. N. złożył sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego oraz ustanowienie adwokata. W złożonym wniosku skarżący oświadcza, że nie stać go na opłacenie usług prawnika, oświadcza, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką w wieku 87 lat i bratem w wieku 46 lat. Według oświadczenia w skład majątku skarżącego i jego rodziny wchodzi mieszkanie – kuchnia i pokój (skarżący nie wskazuje wielkości w m²) oraz nieruchomość rolna wielkości 2,80ha. Według oświadczenia źródłem utrzymania rodziny jest dochód uzyskiwany przez matkę skarżącego z tytułu emerytury w wysokości 823zł miesięcznie W myśl przepisu art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą "p.p.s.a" od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarga kasacyjna stosownie do postanowień przepisu art. 175 ustawy "p.p.s.a" powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, albo doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych. Stosownie do przepisu art. 245 § 3 ustawy "p.p.s.a" prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje między innymi ustanowienie adwokata i zgodnie z postanowieniami przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy "p.p.s.a" przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza złożonego przez A. N. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata wykazała, że wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. Do pozytywnej oceny wniosku przekonuje przede wszystkim fakt, że skarżący nie osiąga dochodu, wraz z bratem i matką utrzymują z uzyskiwanej przez nią emerytury w kwocie 823zł miesięcznie. W tej sytuacji uznano, że kondycja finansowa skarżącego nie pozwala na poniesienie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku w koniecznych wydatkach /np. żywność, lekarstwa, opłaty za utrzymanie mieszkania/. Niemniej żądanie ustanowienia dwóch pełnomocników z urzędu, zarówno adwokata, jak i radcy prawnego, nie zasługiwało na uwzględnienie. Dla zapewnienia skarżącemu należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest ustanowienie jednego pełnomocnika. Tym bardziej, że niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego (art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a.). Natomiast w odniesieniu do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należało uznać, że jest on bezzasadny i jako taki podlega oddaleniu. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy "p.p.s.a", nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi A. N. ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja - akt administracyjny ściśle dotyczący praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło