I SA/Ke 497/17

I SA/Ke 497/17 POSTANOWIENIE Dnia 16 sierpnia 2018 r. Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. I. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od zażalenia w sprawie ze skargi M. I. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] 2017 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: I. odmówić przedłużenia terminu do przedłożenia dokumentów źródłowych, II. oddalić wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. M. I. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł od skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] 2017 r. w przedmiocie skargi na czynności w postępowaniu egzekucyjnym, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący podał, że pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z żoną, jako posiadany majątek wykazał dom wielkości 120 m², działkę wielkości 0,58 ha oraz samochód ciężarowy. Jako zobowiązania i stałe wydatki miesięczne skarżący wskazał kredyt – rata miesięczna w kwocie [...] zł. Jako dochody wykazał uzyskiwane świadczenie rehabilitacyjne w kwocie [...] zł netto miesięcznie oraz dochód żony z tytułu zatrudnienia w kwocie [...] zł netto miesięcznie. Skarżący wykazał, że żona z prowadzonej działalności uzyskuje stratę. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że jest osobą chorą, wymaga stałego leczenia, posiada orzeczenie o niepełnosprawności i ponosi wysokie koszty leczenia. Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2017r. Starszy referendarz sądowy oddalił wniosek, podnosząc, że sytuacja finansowa skarżącego nie uzasadnia przyznania prawa pomocy. Wyjaśnił, że skarżący posiada majątek – nieruchomości oraz majątek ruchomy, wraz z żoną uzyskuje stały miesięczny dochód. Ponadto skarżący nie wykazał aby miał jakiekolwiek zaległości, czy zobowiązania których nie jest w stanie spłacić. W ocenie referendarza sądowego okoliczności te nie pozwalają dać wiary, że skarżący nie jest w stanie pozyskać środków na opłacenie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. W wyniku rozpoznania sprzeciwu postanowieniem z dnia 9 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny utrzymał w mocy postanowienie Starszego referendarza sądowego. W dniu 6 lipca 2018 r. skarżący złożył kolejny formularz PPF wnosząc o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od zażalenia. W formularzu podał, że utrzymuje się ze świadczenia rehabilitacyjnego w kwocie [...] zł netto miesięcznie, w maju 2018 r. poniósł stratę z działalności gospodarczej, stałe wydatki na opłaty i leczenie wynoszą [...] zł miesięcznie. Zarządzeniem z dnia 11 lipca 2018 r. doręczonym w dniu 31 lipca 2018 r. Starszy referendarz sądowy wezwał M. I. do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy przez własnoręczne podpisanie wniosku w terminie 7 dni - pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania oraz na podstawie art. 255 (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s..a. wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy przez złożenie dokumentów źródłowych dotyczących sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy i jego żony pod rygorem ujemnych skutków procesowych. W dniu 7 sierpnia 2018r. skarżący złożył własnoręcznie podpisany formularz PPF oraz wniosek o przedłużenie terminu do dostarczenia dokumentów źródłowych ze względu na zbyt krótki termin oraz obszerność żądanych dokumentów. Stosownie do art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od kosztów sądowych w całości lub w części przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podnieść w tym miejscu należy, iż ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 p.p.s.a. ciąży na osobie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących sytuacji materialnej i rodzinnej, wysokości dochodów i obciążeń finansowych strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji rodzinnej i szeroko pojętej sytuacji materialnej. Ocena możliwości poniesienia przez stronę kosztów postępowania jest uzależniona od tego, co zostanie przez stronę wykazane, stosownie bowiem do art. 252 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. W sytuacji, gdy w/w oświadczenie jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Dokonanie prawidłowej oceny czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy nie może ponieść jakichkolwiek, czy też pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, wymaga uprzedniego oszacowania sytuacji materialnej tej osoby i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie rolnym (z uwzględnieniem stanu majątkowego, źródeł dochodów i ich wysokości) ze stałymi koniecznymi wydatkami ponoszonymi na utrzymanie. Niezbędne jest również porównanie możliwości finansowych strony wnioskującej o prawo pomocy (a więc badanie sytuacji materialnej po opłaceniu stałych koniecznych wydatków) z wielkością obciążeń tytułem kosztów, jakie strona ma ponieść w konkretnym postępowaniu sądowym. W przedstawionej sytuacji stwierdzić należy, że nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności dotyczące sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego w szczególności odnośnie osiąganych dochodów i posiadanego majątku. Skarżący nie nadesłał żadnego z dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, do złożenia których został zobowiązany. Nie można podzielić argumentu, że termin do przedłożenia dokumentów źródłowych był zbyt krótki. Należy zauważyć, że w dniu 19 czerwca 2018 r. M. I. przedłożył do sprawy sygn. akt II SA/Ke 770/17 zeznanie podatkowe za rok 2017 r. zarówno własne, jak i jego żony. Złożenie pozostałych żądanych dokumentów w rozpoznawanej sprawie również było możliwe w wyznaczonym terminie zwłaszcza, że rachunki bankowe, księgowość, rozliczenia działalności gospodarczej (w tym jednolity plik kontrolny) ewidencja pojazdów, ewidencja nieruchomości, księgi wieczyste, akty stanu cywilnego i ewidencja ludności są prowadzone w systemie elektronicznym, co ułatwia szybki dostęp do danych. Nie zachodzi więc ważna przyczyna, od ziszczenia się której art. 84 p.p.s.a uzależnia możliwość przedłużenia terminu sądowego. Z tego powodu działając na podstawie art. 258 § 2 p.p.s.a. i art. 84 p.p.s.a. postanowiono jak w punkcie I. W rozpoznawanej sprawie skarżący, wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, nie przedstawił swojej sytuacji materialnej w sposób wyczerpujący, pełny. Uznać należy, że wnioskodawca nie nadsyłając żądanych dokumentów, a także nie wyjaśniając wszystkich wątpliwości, przedstawił swoją sytuację materialną w sposób fragmentaryczny, co utrudniło referendarzowi ustalenie, jakie są realne możliwości finansowe skarżącego poniesienia w niniejszej sprawie kosztów postępowania. Przy rozpoznawaniu wniosku o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych wzięto pod uwagę oświadczenia skarżącego zawarte urzędowych formularzach PPF, zeznania podatkowe M. I. i M. I. złożone do sprawy II SA/Ke 770/17, a także fakt, że skarżący uiścił w dniu 28 marca 2018 r. wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł. W świetle powyższych okoliczności uznano, że wnioskodawca utrzymujący się ze świadczenia rehabilitacyjnego i prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej ma możliwość uiścić wpis sądowy od zażalenia w wysokości 100 zł. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.