I SA/Ke 499/10

PostanowienieWSA w Kielcach2010-09-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej uzyskującej miesięczny dochód w wysokości 1500 zł, która jest przewlekle chora psychicznie i której żona jest bezrobotna, należy się zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub części oraz ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd częściowo uwzględnił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, zwalniając stronę skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego od skargi, uznając, że uzyskiwany dochód w wysokości 1500 zł miesięcznie nie pozwala na całkowite zwolnienie, ale uzasadnia częściowe. Wniosek o ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ strona była już reprezentowana przez adwokata z wyboru, który świadczył usługi bezpłatnie, co nie wpływało na jej sytuację finansową.
Stan faktyczny
Strona skarżąca H.S. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, pełnomocnik skarżącego złożył wypełniony formularz PPF. Skarżący oświadczył, że jest bezrobotny, przewlekle chory psychicznie, utrzymuje się z pracy dorywczej (ok. 1500 zł miesięcznie), a jego żona jest bezrobotna. Nie wykazał majątku i korzysta z bezpłatnej pomocy adwokata.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego od skargi z dnia 1 sierpnia 2010r.; 2. Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie; 3. Oddalono wniosek o ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 września 2010 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 30 września 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H.S. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi H. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005r. p o s t a n a w i a 1. zwolnić stronę skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego od skargi z dnia 1 sierpnia 2010r.; 2. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie; 3. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 2 września 2010r. w wysokości 2000zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Kielcach z dnia 20 lipca 2009r. znak: PD3-4117-30/10 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005r. H. S. reprezentowany przez adwokata K. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej "p.p.s.a.") wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu. Skarżący nie dopełnił tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 17 września 2010r. Sąd przesłał pełnomocnikowi skarżącego urzędowy formularz PPF i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularza w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Pełnomocnik skarżącego w zakreślonym w wezwaniu terminie złożył sporządzony przez skarżącego wniosek na formularzu PPF w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadcza, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, jest osobą przewlekle chorą na schorzenia psychiczne. Utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z pracy dorywczej w wysokości ok. 1500zł miesięcznie. Żona jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Skarżący nie wykazuje majątku. Skarżący oświadcza, że korzysta z bezpłatnej pomocy adwokata. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 ustawy "p.p.s.a." wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Analiza złożonego przez H. S. wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych wykazała, że nie zachodzą okoliczności, które dawałyby podstawę do zwolnienia strony w całości od kosztów sądowych, o co się ubiega. Przyznanie prawa pomocy, to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo, przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Bezspornie do takiej grupy społecznej skarżący nie należy, bowiem uzyskuje miesięczny dochód w wysokości 1500,00zł. Biorąc pod uwagę powyższe, uznano, że rozpatrywany wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na częściowe uwzględnienie poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi. W pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należało oddalić. Na uwagę zasługuje przy tym okoliczność, że na obecnym etapie postępowania nie ma innych kosztów sądowych, które blokowałyby skarżącemu prawo dostępu do sądu. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienia adwokata to zgodnie z dyspozycją art. 246 § 3 "p.p.s.a.". adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Tymczasem wnioskodawca udzielił pełnomocnictwa adwokatowi K. J. w dniu 13 września 2010r. do prowadzenia w jego imieniu przedmiotowej sprawy przed wszystkimi instancjami. Ponadto skarżący oświadczył, że adwokat wykonuje na rzecz skarżącego usługę bezpłatnie, tak więc korzystanie z usługi fachowego pełnomocnika nie wpływa na sytuację finansową skarżącego. Niezasadne jest wobec tego ustanowienie dla skarżącego kolejnego fachowego pełnomocnika, skoro jest już reprezentowany przez adwokata z wyboru, nie ponosząc przy tym żadnych kosztów. Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło