I SA/Ke 50/08

PostanowienieWSA w Kielcach2008-04-09

Skład orzekający: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący działalność gospodarczą i osiągający dochody, może zostać zwolniony od kosztów sądowych oraz czy w sprawie podatkowej uzasadnione jest ustanowienie dla niego doradcy podatkowego?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ skarżący, mimo posiadania kredytów, osiąga dochody z działalności gospodarczej, które umożliwiają mu pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego również został oddalony, gdyż skarżący samodzielnie i prawidłowo sformułował skargę, a charakter sprawy nie uzasadnia udziału profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący A.G. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwiema córkami, posiada mieszkanie i nieruchomość rolną, spłaca kredyty hipoteczne i firmowe. Przedstawił zeznania podatkowe i oświadczenia o dochodach z działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
I. Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; II. Oddalono wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 kwietnia 2008 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A.G. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004r. p o s t a n a w i a I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; II. oddalić wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego W dniu 18 marca 2008r. skarżący A. G. złożył na urzędowym formularzu PPF do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]znak: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004r. We wniosku skarżący oświadcza, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i dwiema córkami w wieku 15 i 17 lat. Według oświadczenia w skład majątku skarżącego i jego rodziny wchodzi mieszkanie wielkości 114m² oraz nieruchomość rolna wielkości 2ha Według oświadczenia źródłem utrzymania rodziny skarżącego jest dochód uzyskiwany przez skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 1800,00zł miesięcznie oraz dochód uzyskiwany przez żonę skarżącego również z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 900,00zł miesięcznie. Skarżący oświadcza, że wraz z żoną spłaca kredyt hipoteczny w wysokości 150.000zł oraz operacyjny kredyt firmowy w wysokości 50.000zł. W odpowiedzi na wezwanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 21 marca 2008r. do uzupełnienia braków wniosku skarżący przedkłada zaświadczenie Liceum Ogólnokształcącego im. [...]w K. zaświadczające, że córka W. jest uczennicą tej szkoły, zaświadczenie [...] Gimnazjum im. [...] w K. zaświadczające, że córka D. jest uczennicą tej szkoły. Skarżący przedkłada również kserokopię zeznania podatkowego PIT-36 za rok 2006, które skarżący i jego żona złożyli wspólnie. W zeznaniu tym żona skarżącego nie wykazała żadnego dochodu, natomiast skarżący wykazał z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przychód w wysokości 437.273,06zł, koszty uzyskania przychodów w wysokości 396.331,53zł i dochód w wysokości 30.941,53zł. Za 2007r. według oświadczenia skarżącego nie zostało jeszcze złożone zeznanie podatkowe, w związku z powyższym skarżący podaje wysokość dochodów osiągniętych z tytułu prowadzonych działalności gospodarczych w 2007r. I tak żona skarżącego wykazuje dochód w wysokości 11.590,07zł, a skarżący dochód w wysokości 14.970,28zł. Ponadto Skarżący oświadcza, że za miesiące styczeń i luty 2008r. zarówno on jak i jego żona z tytułu prowadzonych działalności gospodarczych osiągnęli stratę. Skarżący oświadcza, że nigdy jego rodzina nie korzystała z pomocy społecznej. Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W istocie instytucja ta stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na trudną sytuację finansową nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. Przyznanie prawa pomocy powinno odbywać się przy dokładnym rozpatrzeniu sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona ubiegająca się przed Sądem Administracyjnym o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bądź też ponieść tych kosztów bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udowodnienie przez wnioskodawcę tych okoliczności daje podstawę do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Jeżeli pokrycie kosztów postępowania sądowego może spowodować, że strona postępowania nie będzie mogła uiścić opłat za usługi konieczne do prawidłowej egzystencji czy kupić żywności należy przyznać stronie prawo pomocy w zakresie pełnym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w całości, którego domaga się skarżący ma charakter wyjątkowy i jest stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem - przykładowo do takich osób można zaliczyć osoby bezrobotne bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia. Bezspornie do żadnej z wymienionych grup społecznych skarżący nie należy, bowiem zarówno on jak i jego żona prowadzą działalność gospodarczą przynoszącą dochody. Jak wynika z zeznania podatkowego za 2006 rok skarżący osiągnął dochód w wysokości ok. 3.400,00zł miesięcznie, a obecnie łączny miesięczny dochód skarżącego i jego żony zgodnie z danymi zawartymi we wniosku PPF stanowi kwotę 2.700,00zł miesięcznie. Wprawdzie wnioskodawca posiada zadłużenie w bankach /kredyty/, to jednak należy podkreślić, że zobowiązania cywilnoprawne nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowanie sądowego. Osiąganie przez małżonków G. dochodów w wykazanej wysokości umożliwia planowanie wydatków, a racjonalne gospodarowanie uzyskiwanymi dochodami oraz oszczędności we własnych wydatkach pozwolą na poniesienie przez skarżącego kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ponadto podkreślić należy, iż skarżący w dniu 27 lutego 2008r. uiścił wpis od skargi w wysokości 207zł, czyli był w stanie zdobyć środki finansowe na dokonanie powyższej wpłaty. Nie znaleziono również przesłanek do uwzględnienia wniosku w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący prawidłowo sformułował skargę, w szczególności zawarł w niej wszystkie elementy wymagane przepisami art. 46 § 1 oraz art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Świadczy to o umiejętności samodzielnej obrony swoich racji przed Sądem. Należy przy tym podkreślić, że problematyka i okoliczności sprawy nie uzasadniają udziału profesjonalnego pełnomocnika. Tym bardziej, że zgodnie z art. 134 § 1 w/w ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi sporządzonej przez stronę. Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2, § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło