I SA/Ke 516/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rojek po rozpoznaniu w dniu 22 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. sp. z o.o. w D. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. w D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. A. Sp. z o.o. w D. (spółka) złożyła skargę w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. dnia z [...] 2013 r. w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Volvo XC, nie uiszczając wpisu. Skarga została podpisana przez prezesa zarządu. W związku z powyższym spółka została wezwana do uiszczenia wpisu oraz złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej. Wezwanie doręczono skarżącej prawidłowo w dniu 13 września 2013 r. W dniu 23 września 2013 r. spółka złożyła wniosek o zwolnienie z uiszczenia wpisu od skargi i odpis KRS wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków. Jako przyczynę niedotrzymania terminu wskazano nieobecność prezesa zarządu z powodu choroby. Prezes już w dniu 13 września 2013 r. nie był obecny w pracy, a od 16 września 2013 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim. Obowiązki służbowe podjął dopiero 23 września 2013 r. Zdaniem spółki opóźnienie nie było zawinione przez stronę, ponieważ zostało spowodowane przyczyną nagłą, zewnętrzną i niezawinioną. Ze względu na jednoosobowy zarząd w spółce nikt nie był uprawniony do podpisania dokumentów i odesłania ich do sądu. Wraz z wnioskiem skarżąca przedłożyła zaświadczenie lekarskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Bezspornym w sprawie jest, że spółka uchybiła terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi. Stosownie zaś do art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Instytucją procesową, której celem jest ochrona strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej jest uregulowana w art. 86 § 1 ustawy p.p.s.a. instytucja przywrócenia terminu. Zgodnie z powołanym przepisem jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2, § 4 ustawy p.p.s.a.). Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest zatem brak winy strony w uchybieniu terminu. Pod pojęciem braku winy rozumieć należy przeszkody zaistniałe niezależnie od strony, nie dające się przewidzieć zdarzenia nagłe, którym strona nie była w stanie zapobiec, a następnie usunąć ich skutków bez uchybienia terminom, do zachowania których była zobowiązania (por. postanowienie NSA z dnia 22 stycznia 2013 r. sygn. akt II FZ 1038/12; LEX nr 1274266). Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Okoliczność, że stroną skarżącą i jednocześnie wnioskodawcą jest spółka z o.o. musi rzutować na wyższy stopień staranności, jaki nakłada się na profesjonalnych uczestników obrotu. Wymaga ponadto wyjaśnienia, że argumentacja uzasadniająca brak winy osoby prawnej w uchybieniu terminowi powinna wskazywać w szczególności na brak winy osób legitymowanych do występowania w jej imieniu. Z odpisu KRS spółki wynika, że reprezentuje ją prezes jednoosobowego zarządu. Przytoczone przez skarżącą argumenty wskazują, że przeszkodą która uniemożliwiła dotrzymanie terminu była nieobecność prezesa zarządu spowodowana chorobą, co potwierdza załączone do wniosku zaświadczenie lekarskie, z którego wynika niezdolność do pracy prezesa zarządu w okresie od 16 do 20 września 2013 r. Zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych za brakiem winy w uchybieniu terminu, może przemawiać choroba, ale nie każda, a wyłącznie taka, która miała nagły i obłożny charakter, obiektywnie całkowicie uniemożliwiająca podjęcie działań albo wyręczenie się inną osobą. Sam fakt choroby, a nawet dysponowanie zwolnieniem lekarskim nie świadczy jeszcze o braku winy w uchybieniu wiążącego stronę terminu (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2012 r. sygn. akt I FZ 381/12, lex nr 1239193, z dnia 24 lutego 2012 r. sygn. akt II FZ 858/1, lex nr 1116237, z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt I OZ 839/10, lex nr 742094 i z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt I OZ 767/10, lex nr 742025). W świetle przedstawionych uwag Sąd stwierdził, że powołane przez stronę okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w niedochowaniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Usprawiedliwienia dla przywrócenia terminu nie może stanowić argumentacja ograniczająca się do stwierdzenia, że prezes zarządu był chory. Istotne jest uprawdopodobnienie nie tylko samego faktu choroby, ale także wpływu stanu zdrowia strony na niemożność działania, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono. Z wniosku o przywrócenie terminu oraz zaświadczenia lekarskiego nie wynika bowiem, że choroba prezesa zarządu miała charakter, który pozwalałby na uznanie, że była przyczyną uniemożliwiającą uzupełnienie braków formalnych skargi. Skarżąca wskazuje jedynie, że przyczyną opóźnienia było zdarzenie nagłe. Nie podaje natomiast rodzaju choroby, charakteru dolegliwości. Wskazanych informacji nie dostarcza również przedłożona kopia zaświadczenia lekarskiego. Istotna jest natomiast zawarta w nim informacja, że chory może chodzić, co świadczy o tym, że choroba prezesa zarządu spółki nie miała charakteru obłożnego, całkowicie uniemożliwiającego podjęcie przez niego działań. Nie można ponadto zaakceptować braku reprezentacji spółki podczas nieobecności jej prezesa, jako przyczyny usprawiedliwiającej uchybienie terminu. Należy podkreślić, że profesjonalny uczestnik obrotu gospodarczego, jakim jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością powinien w taki sposób organizować swoją działalność, aby sytuacje takie jak choroba i spowodowana nią nieobecność prezesa zarządu nie uniemożliwiały prawidłowego prowadzenia spraw. Na prezesie zarządu, jako jedynym członku jej zarządu ciążył zatem obowiązek podjęcia niezbędnych kroków celem należytego zabezpieczenia interesów spółki, którego to obowiązku nie dopełnił, np. poprzez ustanowienie stosownych pełnomocnictw. Zdaniem Sądu w związku z powyższym uprawnionym jest twierdzenie, że skarżąca nie dochowała należytej staranności przy prowadzeniu swych spraw jakiej w danych okolicznościach można by od niej oczekiwać. Przy dołożeniu należytej staranności, spółka była w stanie dopełnić swoich obowiązków i uzupełnić braki skargi w wymaganym terminie. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 86 § 1 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.