I SA/Ke 518/13
PostanowienieWSA w Kielcach2013-11-07
Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazała posiadanie środków na rachunku bankowym wielokrotnie przekraczających koszty sądowe oraz ponosi wydatki związane z bieżącą działalnością i inwestycjami, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli posiada na rachunku bankowym środki wielokrotnie przekraczające wysokość tych kosztów. Argumenty o konieczności regulowania zobowiązań wobec kontrahentów i przeznaczaniu środków na inwestycje nie uzasadniają zwolnienia, gdyż koszty sądowe mają charakter publicznoprawny i nie powinny być traktowane jako podlegające zaspokojeniu w ostatniej kolejności.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego. Wniosek został złożony na niewłaściwym formularzu, a po doręczeniu prawidłowego formularza, spółka przedstawiła dane finansowe wskazujące na posiadanie znacznych środków na rachunku bankowym, majątku trwałego, zysku za ostatni rok obrotowy oraz wskazała na konieczność ponoszenia wydatków związanych z bieżącą działalnością i inwestycjami.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.Sp. z o.o. w D. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S.Sp. z o.o. w D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 4 października 2013 r. (data stempla pocztowego) S. Sp. z o.o. w D. w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej ustawą p.p.s.a.) wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu PPPr. Skarżąca nie dopełniła tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 10 października 2013 r. Sąd przesłał skarżącej urzędowy formularz PPPr i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularza w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W odpowiedzi skarżąca w dniu 6 listopada 2013 r. (data stempla pocztowego) złożyła urzędowy formularz PPPr.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała na trwający od trzech lat kryzys w branży motoryzacyjnej oraz na ograniczanie przez Spółkę kosztów działalności, aby ten kryzys przetrwać. Skarżąca oświadczyła, że ostatnie miesiące 2013 r. zamknęła wynikiem dodatnimi i przystąpiła do nowych inwestycji. Ponadto Spółka oświadczyła, że środki finansowe na rachunku bankowym są niezbędne do terminowego regulowania płatności względem kontrahentów. Ponadto w znacznej części przeznaczane są na trwającą inwestycję, którą Spółka zamierza zakończyć do końca I kwartału 2014 r.
Spółka wskazała wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych w wysokości 40.000,00 zł, wartość środków trwałych wg bilansu za ostatni rok w wysokości 514.750,02 zł, zysk za ostatni rok obrotowy według bilansu w wysokości 138.551,14 zł. Wskazała, że stan konta na rachunku bankowym stanowi kwotę 69.677,00 zł.
Na gruncie obowiązujących przepisów dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Stosownie do treści z art. 245 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe.
Z treści art. 246 § 2 p.p.s.a wynika, że ciężar udowodnienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskującym o jego przyznanie.
Intencją wnioskodawcy w niniejszej sprawie było uzyskanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadzało się więc do zbadania, czy strona wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W ocenie orzekającego, znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia nie dają podstaw do przyjęcia, że uiszczenie kosztów sądowych pozostaje poza zasięgiem możliwości finansowych strony. W szczególności należy wskazać, że na dzień złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na rachunku bankowym skarżąca posiada środki pieniężne w wysokości 69.677,00 zł tj. w kwocie wielokrotnie przekraczającej koszty sądowe w sprawie niniejszej.
Już ta okoliczność uniemożliwia przyznanie stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podobnie argumenty Spółki o obowiązku ponoszenia wydatków związanych z regulowaniem zobowiązań wobec kontrahentów oraz przeznaczaniem środków finansowych na inwestycję nie mogą uzasadniać zwolnienia od kosztów sądowych. Nie do zaakceptowania jest założenie, że konieczność terminowego regulowania płatności Spółki powinna powodować zwolnienie od kosztów sądowych, bowiem koszty sądowe mają charakter publicznoprawny i nie powinny być traktowane jako podlegające zaspokojeniu w ostatniej kolejności.
W tym stanie rzeczy uznano, że skarżąca nie spełnia przesłanek uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych, w związku z czym na podstawie art. 246 § 2 pkt 2, art. 245 § 3 oraz art. 258 §1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło