I SA/Ke 519/16
WyrokWSA w Kielcach2016-10-26
Skład orzekający: Ewa Rojek, Artur Adamiec, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ zarządzający programem operacyjnym może odrzucić wniosek o dofinansowanie z powodu oczywistej omyłki we wskazanej dacie rozpoczęcia projektu, bez wezwania wnioskodawcy do jej sprostowania, mimo istnienia oświadczenia wnioskodawcy o braku rozpoczęcia realizacji projektu przed złożeniem wniosku?Ratio decidendi
Organ zarządzający programem operacyjnym nie może odrzucić wniosku o dofinansowanie z powodu oczywistej omyłki we wskazanej dacie rozpoczęcia projektu, jeśli wnioskodawca złożył oświadczenie o braku rozpoczęcia realizacji projektu przed złożeniem wniosku. W takiej sytuacji organ powinien wezwać wnioskodawcę do sprostowania omyłki, zgodnie z przepisami regulaminu konkursu i ustawy wdrożeniowej, a naruszenie tej procedury stanowi istotne naruszenie prawa mające wpływ na wynik oceny.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu, który został odrzucony na etapie oceny formalnej z powodu wskazania daty rozpoczęcia inwestycji przed datą złożenia wniosku. Spółka złożyła protest, wskazując na oczywistą omyłkę i przedstawiając dowody na brak rozpoczęcia realizacji projektu przed złożeniem wniosku. Organ odrzucił protest, podtrzymując swoje stanowisko. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy wdrożeniowej i regulaminu konkursu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, po czym przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa Ś. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2016 r. sprawy ze skargi C. W. S.i Wspólnicy Sp. j. w S. na informację Zarządu Województwa Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu dotyczącego negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinansowanie projektu 1. uwzględnia skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny – przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa Ś.; 2. zasądza od Zarządu Województwa Ś. na rzecz C. W. S. i Wspólnicy Sp. j. w S.kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
1. Akt organu administracji publicznej
1.1. C. W. S.i Wspólnicy Sp.J. z siedzibą w S. (Spółka) 29 kwietnia 2016 r. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu "Rozwój technologiczny firmy C. Sp.J. oraz znaczący wzrost poziomu eksportu dzięki wdrożeniu nowej technologii obróbki metali przy produkcji innowacyjnych podzespołów dla przemysłu motoryzacyjnego" (nr RPSW.02.05.00-26-0216/16), w ramach jednoetapowego konkursu zamkniętego dla Działania 2.5 Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Ś. na lata 2014 – 2020 (RPOWŚ).
Pismem z 27 maja 2016 r. Zarząd Województwa Ś. (Instytucja Zarządzająca, Zarząd) poinformował wnioskodawcę, że ww. wniosek przeszedł pozytywnie weryfikację wymogów formalnych i został zakwalifikowany do oceny formalnej. W wyniku przeprowadzonej oceny formalnej stwierdzono, że wniosek nie kwalifikuje się do wsparcia i podlega odrzuceniu, ze względu na zaznaczenie odpowiedzi "NIE" w punkcie 14 karty oceny formalnej, tj. Właściwa wartość całkowita projektu, kosztów kwalifikowanych i dofinansowania (zgodność z limitami określonymi we właściwych przepisach: UE, krajowych i IZ RPO np. Regulamin Konkursu, SZOOP) oraz zaznaczenie odpowiedzi "NIE" w punkcie 15 karty oceny formalnej, tj. Właściwy okres realizacji projektu i kwalifikowalności wydatków.
Uzasadniając rozstrzygnięcie Zarząd wskazał, że Spółka wnioskowała o kwotę 748.000 zł. Organ ustalił, jaką pomoc de minimis otrzymał aplikujący w bieżącym roku podatkowym oraz w ciągu dwóch lat poprzedzających. Stwierdził, że wnioskodawca w ramach Działania 2.5, mógł maksymalnie ubiegać się
o dofinansowanie w wysokości 743 038,78 zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 3 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1407/2013 z 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis oraz § 8 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 19 marca 2015 r. w sprawie udzielania pomocy de minimis w ramach regionalnych programów operacyjnych na lata 2014 – 2020, które to przepisy określają całkowitą kwotę pomocy de minimis, przyznawaną jednemu przedsiębiorstwu, w okresie trzech lat podatkowych.
Organ stwierdził ponadto, że realizacja projektu została rozpoczęta na miesiąc przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie, a tym samym planowana inwestycja nie ma charakteru nowej inwestycji i nie może uzyskać dofinansowania
w ramach przedmiotowego konkursu. Wnioskodawca w złożonym wniosku aplikacyjnym w punkcie IV Charakterystyka projektu w sekcji "Okres realizacji projektu od" wpisał datę 1 kwietnia 2016 r., jako datę rozpoczęcia inwestycji. Stosownie zaś do:
- § 1 ust. 9 Regulaminu konkursu w stosunku do projektów objętych zasadami pomocy publicznej, w tym również pomocy de minimis, termin rozpoczęcia kwalifikowalności wydatków liczony jest od dnia złożenia wniosku o dofinansowanie,
- ust. 10 planowana inwestycja ma charakter nowej inwestycji i nie może rozpocząć się przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie.
1.2. Na rozstrzygnięcie Zarządu o odrzucenie wniosku o dofinansowanie projektu, Spółka złożyła protest, wnosząc o jego uznanie. W uzasadnieniu wskazała, że pomiędzy ustalonymi przez organ informacjami w zakresie otrzymanej przez wnioskodawcę kwoty pomocy de minims a posiadanymi i złożonymi przez Spółkę wraz z wnioskiem o dofinansowanie, zaświadczeniami o udzielonej pomocy de minimis, występują rozbieżności. Wynika z nich, że Spółka w bieżącym roku podatkowym oraz w ciągu dwóch lat poprzedzających otrzymała pomoc w wysokości 33.354,54 euro, a więc limit przysługującej pomocy wyniósł 168.744,6844 euro,
tj. 752.398,79 zł. W związku z tym wnioskowana kwota dofinansowania wynosząca 748.000 zł nie przekracza pozostałego Spółce do wykorzystania limitu pomocy.
Spółka wskazała ponadto, że złożone przez nią w pkt 12 wniosku oświadczenie, jednoznacznie potwierdza, że nie rozpoczęto realizacji projektu przed terminem złożenia wniosku. Wpisanie w punkcie IV wniosku daty 01.04.2016 r., zamiast daty 01.05.2016 r. stanowi oczywistą pomyłkę. W ocenie Spółki w zaistniałej sytuacji ocena formalna powinna służyć wyjaśnieniu kwestii terminu rozpoczęcia realizacji projektu przed podjęciem ostatecznej decyzji dotyczącej ewentualnego odrzucenia wniosku z dalszej oceny. Tymczasem wniosek został odrzucony z dalszej oceny bez próby wyjaśnienia niejednoznacznej informacji. Podniosła, że potwierdzeniem faktu, że realizacja inwestycji nie została rozpoczęta przed złożeniem wniosku o dofinansowanie jest dokumentacja złożona w banku BZ WBK
w celu uzyskania promesy kredytowej. W załączeniu strona przedłożyła jeden
z załączników, jaki był składany razem z wnioskiem do banku (nr 1.1.2), gdzie
w pkt 7, tj. Okres realizacji inwestycji, w terminie rozpoczęcia jest data 01.05.2016 r., tj. data po złożeniu wniosku.
1.3. W piśmie z 16 sierpnia 2016 r., stanowiącym odpowiedź na protest, Instytucja Zarządzająca podtrzymała pierwotne stanowisko o zasadności negatywnej oceny formalnej projektu. Zarząd stwierdził, że wpisanie w pkt IV wniosku daty rozpoczęcia realizacji projektu 01.04.2016 r. nie może stanowić oczywistej omyłki, ponieważ również w sekcji nr 1 Biznes Planu w wierszu 7. Okres realizacji projektu, wnioskodawca wypełnił pole podając termin rozpoczęcia realizacji projektu 01.04.2016 r. Jednocześnie, po ponownym rozpatrzeniu dokumentów Zarząd stwierdził, że dopuszczalna wartość wnioskowanego dofinansowania została zachowana. W ocenie organu nie zmienia to jednak wyniku oceny wniosku, ze względu na niezachowanie właściwego terminu rozpoczęcia inwestycji.
Zarząd wyjaśnił przy tym, wskazując na § 6 II pkt 3 Regulaminu konkursu, że stronie nie przysługiwało prawo do sprostowania omyłek formalnych w trakcie oceny formalnej, ponieważ wniosek Spółki nie został skierowany do poprawy. Podniósł ponadto, że zgodnie z informacją widniejącą na karcie oceny formalnej, stanowiącej integralny załącznik do Regulaminu zaznaczenie odpowiedzi NIE w przypadku części A Karty powoduje odrzucenie wniosku z przyczyn formalnych. Zaznaczenie odpowiedzi NIE w części B karty powoduje konieczność uzupełnienia i ponownego złożenia wniosku. Zaznaczenie odpowiedzi NIE w części C Karty powoduje konieczność uzupełnienia załącznika lub poprawy i ponownego złożenia. Wniosek został odrzucony z przyczyn formalnych, ponieważ zaznaczono odpowiedź NIE
w punkcie 15 karty oceny formalnej w części A w pytaniu "Właściwy okres realizacji projektu i kwalifikowalności wydatków". Biorąc powyższe pod uwagę Instytucja Zarządzająca nie mogła skierować dokumentacji do uzupełnienia.
2. Skarga do Sądu
2.1. Na powyższe rozstrzygnięcie Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniosła o uwzględnienie skargi przez stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd. Zarzuciła naruszenie:
1. art. 37 ust. 1 ustawy z 1 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (dalej "ustawa wdrożeniowa") poprzez odrzucenie wniosku bez uwzględnienia okoliczności wystąpienia w dokumentacji projektowej oczywistej omyłki, jak i przez brak przekonującego uzasadnienia negatywnej oceny;
2. art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w zw. z § 6 II pkt 9 Regulaminu konkursu przez uniemożliwienie skarżącej poprawienia oczywistej omyłki w dokumentacji projektowej;
3. art. 37 ust. 1 i art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej przez wykładnię § 6 pkt 5 i 9 Regulaminu w sposób niezgodny z zasadami przejrzystości i rzetelności oraz równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania oraz przyznanym przez ustawę wdrożeniową uprawnieniem wnioskodawcy do poprawienia w projekcie oczywistej omyłki.
2.2. W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła pominięcie przez organ jej oświadczenia zawartego w pkt 12 sekcji XVI "Oświadczenia wnioskodawcy", zgodnie z którym nie rozpoczęła realizacji projektu przed dniem złożenia wniosku
o dofinansowanie. Świadczy to o oczywistej omyłce pisarskiej w dokumentacji projektowej tym bardziej, że skarżąca składając projekt przedłożyła załącznik złożony wraz z wnioskiem o udzielenie promesy kredytowej, w którym wpisano datę rozpoczęcia inwestycji – 01.05.2016 r. (data po złożeniu wniosku). Uzasadniając swoje stanowisko skarżąca wskazała na zawartą w § 6 II pkt 9 Regulaminu konkursu możliwość jednorazowego uzupełniania braków formalnych oraz oczywistych omyłek we wniosku o dofinansowanie. Podniosła, że ww. oświadczenie, składane pod rygorem odpowiedzialności karnej, powinno mieć decydujące znaczenie dla oceny, czy skarżąca popełniła w dokumentacji projektowej oczywistą omyłkę czy nie. Istniejąca sprzeczność powinna zostać usunięta w trybie § 6 II pkt 5 Regulaminu. Jednocześnie skarżąca podniosła, że przepisy Regulaminu, w zakresie uprawnień wnioskodawców do dokonywania poprawy wniosku są niespójne. O ile § 6 II pkt 9 Regulaminu w sposób jednoznaczny daje uprawnienie wnioskodawcy do jednorazowego uzupełnienia braków formalnych oraz oczywistych omyłek, o tyle
§ 6 II pkt 5 Regulaminu stanowi, że uzupełnieniu lub poprawie mogą podlegać wyłącznie elementy wskazane do poprawy lub uzupełnienia przez oceniających. Interpretacja tych przepisów, że wnioskodawca ma możliwość jednorazowego uzupełnienia braków formalnych oraz oczywistych omyłek tylko wtedy, gdy oceniający wezwą wnioskodawcę do poprawy, świadczyłaby o iluzoryczności uprawnienia z § 6 II pkt 9 Regulaminu. Z uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że organ przyjął właśnie taką, w ocenie strony, wadliwą wykładnię postanowień Regulaminu. Niewątpliwie jednak takie regulacje nie spełniają wymogów zgodności z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, tj. z zasadami przejrzystości i rzetelności oraz równego dostępu do informacji o warunkach
i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, i art. 43 ust. 1 tej ustawy.
2.3. Zdaniem strony, uzasadnienie negatywnego rozstrzygnięcia protestu jest nieprzekonujące. Powoływanie się na okoliczność, że projekt przeszedł do etapu oceny formalnej, wobec czego nie przysługuje już prawo do sprostowania oczywistych omyłek, jest oczywiście niezgodne z treścią § 6 II pkt 9 Regulaminu oraz kłóci się z zasadami przejrzystości i rzetelności oraz równego dostępu do informacji
o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, o których stanowi
art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Etapy weryfikacji wymogów formalnych i oceny formalnej projektu nie były dla skarżącej możliwe do odróżnienia, wobec czego iluzoryczne stało się uprawnienie z § 6 II pkt 9 Regulaminu. Przepis ten został umieszczony w punkcie II Ocena formalna. Zgodnie z zasadami wykładni systemowej prawo to należałoby więc wiązać z etapem oceny formalnej.
Zdaniem skarżącej informacje zawarte na kartach oceny formalnej nie mogą znosić uprawnień przyznanych na mocy przepisów ustawy i Regulaminu.
2.4. W odpowiedzi na skargę Zarząd podtrzymał stanowisko przedstawione
w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo, odnosząc się do eksponowanej przez skarżącą, zawartej we wniosku, sprzeczności w zakresie daty rozpoczęcia realizacji projektu podniósł, że dla Instytucji Zarządzającej nadrzędna jest informacja widniejąca w sekcji IV Charakterystyka projektu w wierszu "okres realizacji projektu od", ponieważ związana jest ona z pytaniem "Właściwy okres realizacji projektu i kwalifikowalności wydatków" widniejącym w punkcie 15 części A karty oceny formalnej. Ocena formalna jest oceną dokonywaną na podstawie pytań zawartych w karcie oceny formalnej, które zostały sformułowane w sposób odnoszący się do poszczególnych punktów wniosku o dofinansowanie. Dlatego też kluczowym dokumentem w oparciu, o który następuje ocena formalna jest wniosek o dofinansowanie. Dodatkowo organ wskazał, że
w załączonym do wniosku załączniku "Biznes Plan", w sekcji 1-1 również wpisana została data rozpoczęcia realizacji inwestycji od 01.04.2016 r. W związku
z powyższym Zarząd stwierdził, że nie może zgodzić się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że doszło tutaj do tzw. omyłki pisarskiej.
Uzupełnienie wniosku o dofinansowanie projektu lub poprawienie w nim oczywistej omyłki nie może prowadzić do jego istotnej modyfikacji, o której mowa
w art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Poprzez oczywistą omyłkę należy rozumieć drobne omyłki pisarskie/błędy rachunkowe we wniosku o dofinansowanie, które nie wpływają na ocenę kryteriów. W tym przypadku rzekoma "omyłka pisarska" ma istotne znaczenie na ocenę kryteriów. Ponadto omyłki pisarskie są poprawiane na etapie oceny formalnej, ale tylko te, które występują w części B i C karty oceny formalnej. Pytania zawarte w części A karty stanowią kryterium dopuszczające do dalszej oceny wniosku na podstawie części kart B i C.
Skarżący na etapie protestu dołączył załącznik nr 1.1.2 gdzie w treści jego została wpisana data rozpoczęcia inwestycji 01.05.2016 r. Organ wskazał, że
w świetle § 7 ust. 12 Regulaminu oceniający protest nie byli zobowiązani do analizowania dostarczonych dodatkowo dokumentów, które i tak nie miałyby wpływu na wynik rozpatrzenia protestu.
Instytucja Zarządzająca wskazała przy tym na obowiązek skrupulatnego zapoznania się wnioskodawców z zasadami i regulaminem konkursów oraz starannego, odpowiadającego założeniom konkursu przygotowania dokumentacji aplikacyjnej. To z wniosku Instytucja Organizująca Konkurs czerpie wszystkie dane pozwalające na rozstrzygnięcie konkursu. Przy ocenie projektu stosowano "Kryteria wyboru projektów w ramach RPOWŚ na lata 2014 - 2020, przyjęte przez Komitet Monitorujący RPOWŚ na lata 2014-2020", a kryteria te są czytelne i możliwe do spełnienia przy dołożeniu należytej staranności w trakcie zapoznania się
z dokumentacją konkursową.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, zważył co następuje:
3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz.U.2016.1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem. Na podstawie art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako "ustawa p.p.s.a." sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2014r., poz. 1146 ze zm. – dalej "ustawa wdrożeniowa"), które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy p.p.s.a., z włączeniami o których mowa w art. 64 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z art. 61 ust. 1 tej ustawy w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia w tym w przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może stosownie do art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej: uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).
Przystępując do kontroli oceny wniosku należy wskazać, że procedura odwoławcza została wyczerpana. Skarżąca po otrzymaniu informacji, o odrzuceniu projektu na etapie oceny formalnej wniosła w terminie przewidzianym ustawą protest, który nie został uwzględniony. W ustawowym terminie 14 dni skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Oznacza powyższe, że możliwa jest merytoryczna ocena przez sąd złożonej skargi.
3.2. Zasadniczy spór w sprawie dotyczy prawidłowości przeprowadzonej przez Instytucję Zarządzającą oceny formalnej wniosku skarżącej w zakresie spełniania przez tenże wniosek kryteriów oceny formalnej.
Zdaniem organu, wniosek skarżącej nie spełniał kryterium formalnego. We wniosku aplikacyjnym w pkt IV Charakterystyka projektu w sekcji "okres realizacji projektu od" - wpisano datę 01.04.2016 r. jako datę rozpoczęcia inwestycji, co oznacza, że inwestycja została rozpoczęta przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie, a co w świetle § 1 II ust. 9 lit. c/ i ust. 10 lit. b/ Regulaminu było niedopuszczalne. Nadto w ocenie organu brak było podstaw uruchomienia trybu o jakim mowa w § 6 II ust. 4 i 5 Regulaminu, albowiem jak wskazano w odpowiedzi na protest, wniosek Spółki nie został skierowany do poprawy. W odpowiedzi na skargę podano też, że zgodnie z informacją widniejącą na karcie oceny formalnej stanowiącej załącznik do Regulaminu "zaznaczenie odpowiedzi NIE w przypadku części A Karty powoduje odrzucenie wniosku z przyczyn formalnych", a taka sytuacja wystąpiła w badanej sprawie.
Według stanowiska skarżącej, organ niezasadnie odrzucił wniosek na etapie oceny formalnej. Ocena ta została przeprowadzona z naruszeniem zasady przejrzystości i rzetelności określonej w art. 37 ust.1 ustawy wdrożeniowej oraz art.43 tej ustawy, nie ma bowiem podstaw do uznania, że nie doszło do popełnienia oczywistej omyłki - w kontekście oświadczenia zgodnie z którym wnioskodawczyni nie rozpoczęła realizacji projektu przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie – i niemożliwe jest sprostowanie omyłki. Fakt rozbieżności wskazanych przez organ dat winien spowodować uruchomienie procedury sprostowania oczywistej omyłki (art. 43 ustawy wdrożeniowej).
W ocenie Sądu, skarga zasługuje na uwzględnienie.
3.3. Stosownie do art. 9 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy wdrożeniowej instytucja zarządzająca, którą w przypadku regionalnego programu operacyjnego jest zarząd województwa, została zobowiązana do przygotowania propozycji kryteriów wyboru projektów i wyboru projektów do dofinansowania. Postępowanie w zakresie ubiegania się o dofinansowanie jest prowadzone w oparciu o pewne uniwersalne zasady i reguły, wynikające z ustawy. Zgodnie z art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej wybór projektów do dofinansowania jest przeprowadzany przez właściwą instytucję w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art.125 ust. 3 lit. a/ rozporządzenia ogólnego. Wybór projektów w trybie konkursowym następuje na podstawie regulaminu określonego przez właściwą instytucję. Regulamin określa zasady przeprowadzenia konkursu, zawierając w swej treści pozycje wymienione szczegółowo w art. 41 ust. 2 pkt 1-12 powołanej wyżej ustawy w tym; "kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia" (pkt 7).
3.4. Konkurs w rozpoznawanej sprawie został przeprowadzony na podstawie Regulaminu określonego przez Zarząd Województwa Ś., który wyznaczał ramy prawne postępowania konkursowego i do którego reguł podmioty uczestniczące miały obowiązek zastosowania się. Zgodnie z zasadami określonymi w Regulaminie projekt poddawany jest ocenie formalnej określonej w § 6 pkt I i II Regulaminu oraz jednoetapowej ocenie merytorycznej opisanej w pkt III § 6 Regulaminu.
Przepis § 1 II ust. 9 Regulaminu zawiera zapisy dotyczące "oceny kwalifikowalności wydatku". Pod lit. "c" tego ustępu zawarto unormowanie że "w stosunku do projektów objętych zasadami pomocy publicznej, w tym również pomocy de minimis, termin rozpoczęcia kwalifikowalności wydatków liczony jest od dnia złożenia wniosku o dofinansowanie. W § 1 II ust. 10 uregulowano wytyczne dotyczące kwalifikowalności wydatków oraz ograniczenia i limity wskazując pod lit. a/ jakie koszty mogą być zaliczone do wydatków kwalifikowalnych, zaś pod lit. b/ unormowano ograniczenia: wyznaczając maksymalny termin zakończenia projektu do 30 czerwca 2018 r., określając zasięg terytorialny projektu oraz in fine zawarto unormowanie dotyczące projektów będących inwestycjami o charakterze infrastrukturalnym. Ostatnie zdanie tego akapitu zawiera wymóg, że planowana inwestycja ma charakter nowej inwestycji i nie może rozpocząć się przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie.
Uznając, że wniosek na etapie oceny formalnej nie kwalifikuje się do wsparcia organ powołał się na wskazane unormowanie § 1 II ust. 9 lit c Regulaminu zdanie ostatnie oraz zdanie ostatnie § 1 II ust. 10 lit. b podnosząc, że rozbieżność pomiędzy datą wskazaną jako data rozpoczęcia inwestycji 01.04.2016 r. a datą złożenia wniosku (29 kwietnia 2016 r.,) uzasadniała odrzucenie wniosku z przyczyn formalnych. Zaznaczenie odpowiedzi "NIE" w części A pkt 15 karty oceny formalnej wniosku, skutkowało odrzuceniem wniosku. W części A pkt 15 karty oceny formalnej, stanowiącej załącznik nr 8 do Regulaminu, jako kryterium wskazano - właściwy okres realizacji projektu i kwalifikowalności wydatków. Oznacza to, że organ w karcie oceny formalnej jako kryterium oceny wprowadził tożsamość okresu realizacji projektu z okresem kwalifikowalności wydatków. O ile tak sformułowane kryterium w karcie oceny formalnej wniosku znajduje uzasadnienie w Regulaminie w stosunku do projektów obejmujących inwestycje o charakterze infrastrukturalnym, to w Regulaminie brak jest uzasadnienia dla jego zastosowania do pozostałych projektów. W Regulaminie data początkowa dla uznania wydatków kwalifikowalnych w stosunku do projektów objętych pomocą, w tym również pomocą de minimis, które nie mają charakteru inwestycji infrastrukturalnych, została określona na dzień złożenia wniosku. Jak wskazano wyżej Regulamin nie zawiera zastrzeżenia, że musi być to data początkowa dla realizacji projektu. Sąd nie kwestionuje stanowiska organu, że normy zawarte w § 1 II ust. 10 lit. a i b Regulaminu, zawierające wytyczne dotyczące kwalifikowalności wydatków, ograniczenia i limity, dotyczą wszystkich wnioskodawców ubiegających się o środki w ramach konkursu, ale zauważa, że zamieszczone ograniczenia muszą być wykładane ściśle. Sposób redakcji ostatniego akapitu § 1 II ust. 10 lit b Regulaminu nie daje podstaw do przyjęcia, jak czyni to organ, że zdanie ostatnie "...planowana inwestycja ma charakter nowej inwestycji i nie może rozpocząć się przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie" dotyczy wszystkich projektów, nie tylko projektów infrastrukturalnych.
Należy zauważyć, że wzór formularza wniosku przewiduje obowiązek wskazania okresu realizacji projektu, ale nie przewiduje wskazania początkowego okresu kwalifikowalności wydatków. Organ w tym zakresie odwołuje się do Instrukcji Wypełniania Wniosków EFRR dalej "Instrukcja" wskazując na jej spójność z unormowaniem § 1 II ust. 9 lit c oraz § 1 II ust. 10 lit. b Regulaminu. W Instrukcji w pkt 3.4. charakterystyka projektu zawarto informację, że "W przypadku występowania pomocy publicznej, termin rozpoczęcia realizacji projektu następuje po złożeniu wniosku o dofinansowanie do właściwej instytucji. Kwalifikowalność wydatków odnosi się do okresu realizacji projektu. Wydatki, co do zasady uznane są za kwalifikowalne wyłącznie, gdy zostaną poniesione w okresie realizacji projektu". Tym samym, nie ma spójności pomiędzy wskazanymi normami Regulaminu a określeniem w Instrukcji, że termin rozpoczęcia realizacji każdego projektu ma nastąpić po złożeniu wniosku o dofinansowanie. W Instrukcji wprowadzono definicję terminu rozpoczęcia realizacji projektu łącząc ten termin ze złożeniem wniosku o dofinansowanie. Skoro wymogu tożsamości między datą złożenia wniosku o dofinansowanie a datą odpowiadającą początkowej dacie realizacji projektu nie zawierają przepisy Regulaminu (poza projektami dotyczącymi inwestycji o charakterze infrastrukturalnym), to Instrukcja, stanowiąca załącznik do Regulaminu, nie można wprowadzać nowych, odmiennych wytycznych mających wpływ na ocenę kwalifikowalności wydatku. Wskazać też należy, że takiego kryterium dla pomocy de minimis nie można wyprowadzić z rozporządzenia Ministra Infrastruktury Rozwoju z 19 marca 2015 r. w sprawie udzielania pomocy de minimis w ramach regionalnych programów operacyjnych na lata 2014-2020. W § 9 rozporządzenia podano jako obowiązkowe elementy wniosku: wskazanie daty rozpoczęcia i zakończenia przedsięwzięcia oraz koszty kwalifikowalne, z tym, że ustawodawca nie przewidział wymogu, by między datą początkową przedsięwzięcia i datą początkową kwalifikowalności wydatków istniała zgodność.
3.5. Powyższe prowadzi do wniosków podważających spójność regulacji dotyczących wyłaniania projektów, a tym samym wskazuje na naruszenie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej. Przepis ten statuuje zasady ogólne wyłaniania projektów do dofinansowania, tj. : przejrzystość, rzetelność, bezstronność wyboru projektów oraz równość wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasady te mają charakter normatywny i dotyczą każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Naruszenie którejkolwiek z tych zasad stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy.
Wskazane rozbieżności pomiędzy unormowaniem Regulaminu w zakresie daty początkowej wydatków kwalifikowanych, unormowaniem zawartym w instrukcji oraz w karcie oceny formalnej projektu uzasadniają zarzut o naruszeniu zasady rzetelności, która związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru.
3.6. W złożonym proteście oraz skardze Spółka podniosła, że oczywistą omyłką było wskazanie we wniosku daty rozpoczęcia projektu na 1 kwietnia 2016 r. W szczególności, co jest też niesporne, z oświadczenia zawartego we wniosku w pkt 12 sekcji XVI (złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej) wynikało, iż Spółka nie rozpoczęła realizacji projekt przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie.
W Regulaminie na etapie oceny formalnej (§ 6 II) przewidziano możliwość uzupełnienia wniosku lub poprawienia w nim oczywistej omyłki, z zastrzeżeniem, że nie może to prowadzić do istotnej modyfikacji wniosku, który to zapis jest powtórzeniem unormowania art. 43 ust 2 ustawy wdrożeniowej. W ust 4 § 6 II Regulaminu zdefiniowano oczywistą omyłkę jako drobną omyłkę pisarską (błąd rachunkowy) niewpływającą na ocenę kryteriów zaś istotną modyfikację projektu jako modyfikację, mającą wpływ na cele działania, w ramach którego został złożony wniosek o dofinansowanie.
3.7. Wobec powyższego, jako błędne należy ocenić stanowisko organu, że zaznaczenie odpowiedzi "NIE" w części A karty oceny wyłącza możliwość sprostowania oczywistej omyłki. W karcie oceny formalnej wniosku przyjęto jako zasadę, że zaznaczenie odpowiedzi "NIE" w części karty A powoduje odrzucenie wniosku bez możliwości poprawienia. Przyjęto zatem system oceny, w którym z założenia wykluczono możliwość poprawy ewidentnej oczywistej omyłki zdefiniowanej w Regulaminie. Ten system oceny zawęża w sposób istotny i niedopuszczalny wynikające z art. 43 ustawy wdrożeniowej oraz przyjęte w Regulaminie jedyne ograniczenie, że uzupełnienie wniosku czy poprawienie omyłki nie może prowadzić do istotnej modyfikacji wniosku.
3.8. Skoro zatem we wniosku wskazano na dwa rozbieżne momenty czasowe, co do rozpoczęcia projektu, to niewątpliwe było, że jedna z dat podana została z oczywistą omyłką, do której sprostowania należało wezwać skarżącą stosownie do zapisów Regulaminu. Nie może w tym kontekście umknąć uwadze, co już wskazano wyżej, że w Regulaminie przepisy o sprostowaniu oczywistej omyłki umieszczono w rozdziale II § 6 dotyczącym oceny formalnej. Tym bardziej więc przekonuje, że tryb ten można i należy uruchamiać na tym etapie procedury konkursowej. Nadto omyłki w zakresie wskazania tej daty nie można uznać za prowadzącą do istotnej modyfikacji wniosku albowiem przez jego istotną modyfikację należy rozumieć modyfikację elementów treściowych wniosku, których skutkiem jest zmiana podmiotowa wnioskodawcy lub przedmiotowa projektu bądź jego wskaźników lub celów mających wpływ na kryteria wyboru projektów określone w art. 39 ust.2 ustawy wdrożeniowej (patrz: Komentarz do art. 43 ustawy wdrożeniowej - dostępny w bazie informacji prawnej LEX).
3.9. Ocena wniosku nie może ograniczyć się jedynie do mechanicznego sprawdzenia, czy wniosek został wypełniony zgodnie z Instrukcją, lecz musi sięgać głębiej i badać, czy dane zawarte w Regulaminie konkursu i we wniosku o dofinansowanie zostały przedstawione i udokumentowane w sposób niebudzący wątpliwości. Tylko takie działanie uprawnione zapisem ustawy i regulaminu pozostaje w zgodzie z zasadą rzetelności przeprowadzenia oceny projektu określoną w art. 37 ustawy wdrożeniowej. Z zasady tej wynika dalszy wniosek, że skoro tylko organ może wszcząć procedurę prostowania oczywistych omyłek, to musi w tym zakresie wykazać się najwyższą starannością, aby nie narazić się na zarzut nierzetelności.
3.10. Mając powyższe na uwadze uznano, że działanie instytucji zarządzającej naruszyło art. 43 ustawy wdrożeniowej, dalszą konsekwencją czego było naruszenie wynikającej z art. 37 ust. 1 ustawy zasady rzetelności wyboru projektów w aspekcie proceduralnym. W związku z czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny (art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a/ ustawy wdrożeniowej).
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni przedstawioną powyżej ocenę prawną i wezwie skarżąca do wyjaśnienia sprzeczności we wniosku, postępując w zgodzie z zapisami § 6 II ust. 4 – 12 Regulaminu.
O kosztach postępowania w pkt 2 orzeczono na podstawie art. 200 ustawy p.p.s.a. oraz § 14 ust.1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło