I SA/Ke 522/11
WyrokWSA w Kielcach2011-12-15
Skład orzekający: Artur Adamiec, Janusz Bociąga, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów lub prowadzenia parkingu strzeżonego należy się wynagrodzenie za cały okres dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów usunięcia, jeśli pojazd stał się własnością Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów lub prowadzenia parkingu strzeżonego może być przyznane wynagrodzenie za cały okres dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów usunięcia, jeśli pojazd stał się własnością Skarbu Państwa na podstawie art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym. Kluczowe jest ustalenie, czy właściciel pojazdu, mimo wiedzy o jego lokalizacji i możliwości utraty prawa własności, nie odbierał pojazdu przez okres 6 miesięcy, co można uznać za porzucenie z zamiarem wyzbycia się własności. W takim przypadku nabycie własności przez Skarb Państwa następuje na podstawie art. 181 Kodeksu cywilnego, a jednostce przysługują należności.Stan faktyczny
Skarżący domagał się zwrotu poniesionych koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór nad 7 pojazdami, które stały się własnością Skarbu Państwa. Organy odmówiły, uznając, że przejęcie pojazdów nastąpiło na podstawie art. 130a ust. 1 pkt 10 Prawa o ruchu drogowym, co uniemożliwia zwrot kosztów za okres, gdy pojazdy nie były własnością Skarbu Państwa. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa, w tym błędne przyjęcie, że dochodzenie wynagrodzenia jest niezasadne oraz zaniechanie kompleksowego wyjaśnienia sprawy. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując na konieczność dokonania przez organ niezbędnych ustaleń dotyczących stanu faktycznego i własności pojazdów.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędziowie Sędzia SO (del.) Janusz Bociąga,, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór nad pojazdami 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości.
1.1. Postanowieniem z [...]., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. wydane w dn. [...]., nr [...] odmawiające M. S. działającemu pod firmą Parking Strzeżony Pomoc Drogowa "G." w T. – dalej zwany skarżącym, zwrotu poniesionych koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór nad pojazdami, które stały się własnością Skarbu Państwa, za okres od daty usunięcia pojazdu do dnia wpływu do organu akt pozwalających na przeprowadzenie postępowania likwidacyjnego danego pojazdu.
1.2. Organ II instancji ustalił, że skarżący pismem z 9 maja 2011r. zwrócił się Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. działającego jako organ likwidacyjny przejętych na rzecz Skarbu Państwa 7 pojazdów, które zostały usunięte przez skarżącego w okresie od 18 lipca 2007r. do 14 sierpnia 2008r., o zwrot poniesionych koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór nad wskazanymi pojazdami, które stały się własnością Skarbu Państwa za okres od daty usunięcia pojazdu do dnia wpływu do urzędu akt pozwalających na przeprowadzenie postępowania likwidacyjnego. Swoje roszczenie opierając o art.130a ust. 1 ustawy z dn. 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) dalej zwaną [p.r.d.] w związku z art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r.
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 z poźn. zm.), daje zwaną [u.p.e.a.] w powiązaniu z § 3 pkt 1 litera c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz.449).
1.3. Organ w uzasadnieniu postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wypłaty żądanych przez skarżącego należności nie uznał za uzasadnione stanowiska skarżącego odwołujące się do uchwały Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29.11.2010r., sygn. akt I OPS 1/10 (ONSAiWSA 2011/1/3). Organ za błędne uznał zawarte w zażaleniu stanowisko, że jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów, lub jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego należy się wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru nad pojazdem, jak również zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdów z drogi.
Organ odwołując się do tej samej, co skarżący uchwały Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazał na możliwość przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdów w okresie od daty umieszczenia pojazdu na parkingu do dnia przejścia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa (t.j. za cały okres dozoru pojazdu), w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, w sytuacji gdy pojazd stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej w oparciu o treść art. 181 ustawy z dnia 24 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny, ( Dz. U. nr 43, poz. 296, ze zm.), dalej zwanym [k.c.]
Podkreślił jednocześnie, że w rozpatrywanej sprawie przejęcie pojazdów na rzecz Skarbu Państwa – za których usunięcie i parkowanie zwrotu kosztów domaga się skarżący, nastąpiło na podstawie obowiązującego w badanym okresie przepisu
art. 130a ust. 1 pkt 10 p.r.d., zgodnie z którym - pojazd usunięty w trybie określonym
w ust. 1 lub 2 tego artykułu i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie
6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Wobec czego na rzecz Skarbu Państwa przeszły dopiero z upływam tego terminu, co powoduje, iż nie jest możliwy zwrot kosztów za okres kiedy pojazdy nie były własnością Skarbu Państwa w związku z § 3 pkt 1 lit c rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji.
1. Postanowienie organu II instancji zostało zaskarżone przez skarżącego wniesioną skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K..
W wywiedzionej skardze skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w Sandomierzu, jednocześnie zarzucając naruszenie prawa :
art. 130 a p.r.d. poprzez przyjęcie, że dochodzenie wynagrodzenia dla podmiotu na którego parkingu pozostawiono pojazd usunięty w trybie art. 130 a ustawy Prawo
o ruchu drogowym jest niezasadne;
art. 102 § 2 u.p.e.a. w związku z § 3 pkt 1 litera c, Rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez ich nie zastosowanie
w okolicznościach faktycznych i prawnych niniejszej sprawy i odmowę przyznania wnioskowanego wynagrodzenia;
naruszenie przepisów art.6,7,9 ustawy z dnia 16 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071, ze z.) dalej zwany [k.p.a.], mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, polegające na zaniechaniu kompleksowego wyjaśnienia z urzędu wszelkich okoliczności sprawy, w szczególności na zaniechaniu ustosunkowania się do wszystkich zarzutów podniesionych w zażaleniu z dnia 27 lipca.2011r., jak również konstrukcji uzasadnienia, która nie zawiera wszechstronnego i przekonywującego wyjaśnienia stanowiska Dyrektora Izby Skarbowej w K. odnośnie istotnych dla sprawy okoliczności, co uniemożliwia dokonanie prawidłowej kontroli instancyjnej zaskarżonego postanowienia.
2.2. W uzasadnieniu skargi wskazał że zaskarżone postanowienie jak również postanowienie je poprzedzające oparte zostały na błędnym założeniu, że postępowanie w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, jest tożsamym, a nie innym całkowicie odmiennym postępowaniem w sprawie zwrotu poniesionych koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór nad pojazdami, które stały się własnością Skarbu Państwa.
Skarżący podtrzymała swoje stanowisko zawarte w zażaleniu na postanowienie organu I instancji w którym wskazała pogląd zawarty w wyżej przywołanej uchwale, że Skarb Państwa powinien ponosić koszty dotyczące dozoru nad tymi pojazdami, gdyż czynności określone w art. 130a Prawa o ruchu drogowym wiążą się bezpośrednio z zapewnieniem porządku i bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Ponieważ zadanie to ma charakter publicznoprawny, należy do zadań państwa i jego organy decydują o podjęciu właściwych działań to też, Skarb Państwa powinien ponosić finansowe następstwa tych działań.
Zarzucił także organowi, że w wyniku rozpoznania zażalenie powinien zawrzeć
w uzasadnieniu postanowienia zwięzłe przedstawienie sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, podstawę prawną rozstrzygnięcia, oraz jej wyjaśnienie, które to elementy
w zaskarżonym postawieniu się nie znajdują. Ponadto, uznał że Dyrektor Izby Skarbowej w K. nie ustosunkował się do wszystkich mających znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia zarzutów sformułowanych w zażaleniu z dnia 27.07.2011r., nie uzasadnił swojego orzeczenia w przekonywujący sposób, co uniemożliwia dokonanie prawidłowej kontroli instancyjnej zaskarżonego postanowienia przez WSA.
3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
3.1. Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) - sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie
z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej [p.p.s.a.] - sądy administracyjne sprawując kontrolę działalności administracji publicznej stosują środki określone ustawą. Oznacza to, że skarga może zostać uwzględniona jedynie wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 p.p.s.a). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga
w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
3.2. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej
w K. we wskazanym wyżej zakresie, należy stwierdzić, że organ wydając przedmiotowe postanowienie nie dokonał niezbędnych ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy w zakresie dotyczącym własność pojazdów, za których usunięcia
i objęcie ich dozorem skarżący domagał się zwrotu kosztów i wynagrodzenia, co uniemożliwiło prawidłowe rozstrzygniecie sprawy. Organ ograniczył się jedynie, do stwierdzenia, że w rozpatrywanej sprawie w przypadkach pojazdów objętych wnioskiem strony o zwrot poniesionych koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór nad pojazdami, przejecie pojazdów na rzecz Skarbu Państwa nastąpiło na podstawie obowiązującego do dnia 12 czerwca 2009r. przepisu art. 130a ust. 1 pkt 10 p.r.d, nie jest wiec możliwe zastosowanie w tej samej sprawie nowego trybu postępowania
w sprawie przejęcia pojazdów na rzecz Skarbu Państwa. W ocenie Sądu przez "nowy tryb postępowania" organ rozumiał wskazania wynikające z uchwały Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29.11.2010r., sygn. akt I OPS 1/10 (ONSAiWSA 2011/1/3).
Dla pełnego wyjaśnienia sprawy należy wskazać, iż ustawa - Prawo o ruchu drogowym w art. 130 a w ust. 1 i 2 przewiduje sytuacje, w których pojazd może być usunięty z drogi na koszt właściciela. W takiej sytuacji zgodnie z § 5 ust.1 pkt 2 rozporządzenia Ministra spraw wewnętrznych i administracji z dn. 16 października 2007r. w sprawie usuwania pojazdów ( Dz. U. nr 191, poz. 1377, ze zm.) podmiot który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu zawiadamia niezwłocznie właściciela pojazdu wskazując skutek nieodebrania pojazdu określony w art. 130a ust. 10 przewidujący,
iż pojazd nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Usunięty pojazd zgodnie z art. 130a ust. 5c umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie, których wysokość określa rada powiatu.
Zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 rozporządzenia w sprawie usuwania pojazdów odebranie usuniętego pojazdu możliwe jest po uzyskaniu z urzędu starosty pozwolenia obwarowanego koniecznością pokrycia opłat związanych z usunięciem i parkowaniem pojazdu. Z powyższego wynika, że koszty związane z usunięciem i parkowaniem pojazdy pokrywa jego właściciel.
3.3. Spór w niniejszej sprawie dotyczy pokrywania kosztów za usunięcie pojazdu
i jego parkowanie kiedy to właścicielem z mocy ustawy nie został jeszcze Skarb Państwa na warunkach określonych w art. 130a ust. 10 p.r.d., ponieważ ten skutek następuje dopiero z upływem 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu i jednocześnie nie zgłosił się po jego odbiór prawowity właściciel.
Powyższy spór rozstrzygnięty został cytowaną zarówno przez organ jak
i skarżącego uchwałę Siedmiu Sędziów NSA., wskazująca w swej tezie, ..." Jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r.
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) w związku z § 3 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r.
w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449)."... która to uchwała, wskazuje na możliwości przyznania przez organ likwidacyjny zwrotu kosztów usunięcia pojazdu
i wynagrodzenia, a cały okres parkowania, a nie jego obligatoryjne przyznanie.
Sąd przyznanie wynagrodzenia uzależnił od ustalenia czy pojazd usunięty
i nieodebrany uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się, co oznacza, że fakt nieodebrania przez właściciela pojazdu traktuje się jako porzucenie w rozumieniu
art. 180 k.c. W dokonanych rozważaniach Sąd podkreślił, w oparciu o dorobek doktryny i orzecznictwa, że ..."porzucenie rzeczy wiec jest to wyzbycie się władztwa nad rzeczą w sposób umożliwiający każdemu objęcie jej w posiadanie w sposób umożliwiający zawładnięcie nią każdemu. Aby doszło do utraty własności, oba te elementy muszą wystąpić łącznie. Samo wyzbycie się posiadania rzeczy więc (np. na skutek szczególnych zdarzeń), bez zamiaru wyzbycia się jej własności, niewywołuje skutków prawnych przewidzianych w art. 180 k.c. (...) Zamiar wyzbycia się własności może być skutecznie ujawniony przez właściciela albo wynikać z jego zachowania się na tle okoliczności, w jakich rzecz została porzucona. Zamiar porzucenia przyjąć można przy tym jedynie wtedy, gdy niewątpliwe jest, że los rzeczy jest dotychczasowemu właścicielowi rzeczywiście obojętny, że nie ma on nic przeciwko temu, by rzecz tę zawłaszczył ktoś inny.(...) Porzucenie rzeczy w rozumieniu cywilistycznym pozwala na stwierdzenie, iż posiadacz takiej rzeczy pozbył się jej w rozumieniu administracyjnoprawnym(...), a właściciel może porzucić rzecz również, gdy znajduje się ona w posiadaniu zależnym innej osoby"...
Wnioskując z powyższego w rozstrzyganej sprawie, wskazał że organ administracji powinien wezwać właściciela do złożenia stosownego oświadczenia, wskazując, że brak odpowiedzi traktowany będzie jako odpowiedź twierdząca, w wyniku czego własność pojazdu przejdzie na Skarb Państwa. Jeżeli właściciel pojazdu, pomimo wiedzy, gdzie pojazd się znajduje, nie odbiera go z parkingu przez okres
6 miesięcy, a następnie uprzedzony o możliwości utraty prawa własności zgadza się na to lub nie zajmuje stanowiska, można zasadnie uznać, że pojazd ten porzucił
z zamiarem wyzbycia się własności. Nabycie tego prawa przez Skarb Państwa byłoby wówczas możliwe na podstawie przepisu art. 181 k.c., wskutek objęcia w posiadanie samoistne rzeczy niczyjej.
Zaistnienie takiego stanu sprawy, uprawnia do przyznania wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 p.r.d., oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a.
w związku z § 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r.
w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji.
W tym zakresie działania organów administracji publicznej dotyczące usuwania pojazdów z drogi i dalszego postępowania z tymi pojazdami wynikają z wykonywania zadania publicznego o charakterze administracyjnoprawnym, które jest wykonywane przez organy administracji publicznej, a w części realizowane przy pomocy podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Dlatego również te jednostki wykonujące zadanie z zakresu administracji publicznej, otrzymają wynagrodzenie
i zwrot kosztów za wykonywanie nałożonych na nie obowiązków.
3.4. Sąd w niniejszej sprawie podziela przywołaną uchwałę, oraz treść rozważań zawartych w jej uzasadnieniu, a mającej zastosowanie w niniejszej sprawie.
Tymczasem w zarówno organ II jak i I instancji w zaskarżonych postanowieniach, mimo przywoływania treści uchwały, całkowicie pominęły, ciążący na organach obowiązek dokonania ustaleń stanu faktycznego w zakresie stanu własności usuniętych pojazdów. W tym miejscu wskazać należy, że nieprawidłowy jest pogląd organu jakoby z treści uchwały nie wynikała konieczności stosowania trybu przejęcia usuniętego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa jako rzeczy niczyjej. Wyjaśnić należy, że skoro treść przywołanego rozporządzenia obliguje organ który nakazał usunięcie pojazdu do zawiadomienia o tym fakcie jego właściciela, to te okoliczności i skutki z nich wynikające winny być także rozpatrywane przez organy w postępowaniu prowadzonym w sprawie przyznania instytucjom współpracującym przy usuwaniu i dozorze pojazdów, należnych zwrotów kosztów i wynagrodzenia.
Organy winny uwzględniać, okoliczność braku aktywności właściciela pojazdu jako porzucenie pojazdu z zamiarem wyzbycia się własności. Nabycie tego prawa przez Skarb Państwa jest wówczas możliwe na podstawie przepisu art. 181 k.c., wskutek objęcia w posiadanie samoistne rzeczy niczyjej. Zatem przejecie usuniętego pojazdu w przypadku braku aktywności właściciela, którego zawiadomienie przez organ jest obligatoryjne, powoduje z mocy prawa nabycie własności w oparciu o art. 181 k.c., bez konieczności wszczynania odrębnego trybu na drodze cywilnej, na który wskazywał organ. W zakresie obowiązku organu jest dokonanie tylko niezbędnych ustaleń, co do okoliczności zawiadomienia właściciela o fakcie i skutkach usunięcia pojazdu.
W rozpatrywanej sprawie, organy nie dokonały jednak żadnych ustaleń w tym zakresie, nie dokonały także prawidłowej subsumpcji zaistniałego w sprawie stanu faktycznego, mimo że z decyzji administracyjnych stwierdzających przejście własności usuniętych pojazdów w trybie art. 130a ust. 10 p.r.d. organ wskazywał, na fakt zawiadamiania właścicieli o usunięciu przedmiotowych pojazdów.
Dlatego rozstrzygnięcie organów w niniejszej sprawie w oparciu o dokonane ustalenia dotyczące tylko przejścia własności pojazdów na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o art. 130a ust. 10 p.r.d należało uznać za niewystarczające do prawidłowego rozpatrzenia sprawy.
Zgodnie z unormowaną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej organy administracji publicznej "podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy". Zgodnie z tą zasadą organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością.
W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego,
a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
3.5. Organ dokonując ponownego rozpoznania sprawy, organ dokona niezbędnych ustaleń dotyczących okoliczności zawiadamiania właścicieli usuniętych pojazdów
o zaistniałym fakcie usunięcia pojazdu i oceni wynikający z nich stan faktyczny
w pryzmacie skutków cywilnoprawnych z art. 181 k.c., które jak wskazał NSA
w przywołanej uchwale pozwalają na stwierdzenie, iż posiadacz takiej rzeczy pozbył się jej w rozumieniu administracyjnoprawnym .
Organ orzekający na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a., po ustaleniu, że pojazd stał się bądź nie własnością Skarbu Państwa na podstawie objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej, może przyznać na żądanie nadzorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu usuniętego z drogi
w trybie art. 130a ust. 1 i 2 p.r.d.
Odnosząc się na natomiast, do zarzutów skarżącego, w zakresie naruszenia przez organ art. 130 a ust. 10 p.r.d. oraz art. 102 § 2 u.p.e.a., Sąd podziela je o tle o ile wniesiona na ich podstawie skarga pozwoliła, na dokonanie kontroli legalności zaskarżonego aktu i jego weliminowanie z obrotu prawnego.
3.6. Nie można zgodzić się natomiast z poglądem skarżącego, zwartym w zażaleniu od postanowienia organu I instancji, a który podtrzymał w wywiedzionej skardze, że Skarb Państwa powinien ponosić koszty dotyczące dozoru nad tymi pojazdami, gdyż czynności określone w art. 130a p.r.d. wiążą się bezpośrednio z zapewnieniem porządku i bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Ponieważ zadanie to ma charakter publicznoprawny, należy do zadań państwa i jego organy decydują o podjęciu właściwych działań to też, Skarb Państwa powinien ponosić finansowe następstwa tych działań. Zgodnie bowiem z treścią art. 130a ust. 1 p.r.d. koszty usunięcia pojazdu pokrywany jest przez właściciela. Zatem o ile w zakresie zadań administracji publicznej jest realizowanie przestrzegania przez obywateli zasad ruchu drogowego i zapewnianie porządku i bezpieczeństwa publicznego to koszty związane z usunięciem pojazdu
w wypadkach wskazanych w art. 130 a ust. pkt 1 i 2. p.r.d. i dalszego postępowania pokrywane są przez właściciela pojazdu, mimo że samo dokonanie usunięcia pojazdu jest realizowaniem zadania publicznego. Organ obciążony jest, natomiast jak wyżej wskazano, obowiązkiem wynikającym z art. 7 i 8 k.p.a. do takiego przeprowadzenia postępowania i dokonania niezbędnych ustaleń, aby możliwe było ustalenie właściciela usuniętego pojazdu - którym może okazać się jego prawowity właściciel lub Skarb Państwa, w wyniku nabycia rzeczy niczyjej – w celu określenia podmiotu zobowiązanego do pokrycia kosztów usunięcia i nadzoru nad przedmiotowym pojazdem za okres do momentu usunięcia z drogi do nabycia jego własności w trybie art. 130a ust. 10 p.r.d. W takim tylko kontekście należy uznać za trafny pogląd składu przedstawiającego zagadnienie prawne w przywoływanej uchwale siedmiu sędziów NSA, że nie można uznać za zgodną z wyrażoną w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dn. 2 kwietnia 1997r. (Dz.U. nr 78, poz. 483, ze zm.) zasadą państwa prawnego sytuacji, w której wyznaczony przez starostę podmiot prowadzący parking lub podmiot usuwający pojazd z drogi zostanie pozbawiony należności za dozór pojazdu przez okres 6 miesięcy tylko z tego względu, że pojazd nie został odebrany przez właściciela.
3.7. Mając powyższe na względzie, Sąd stwierdzając naruszenie przez organy przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające na podstawie art. 145 § 1 ust. pkt c.) p.p.s.a.
Z uwagi na wadliwości zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego, Sąd mając na uwadze treść art. 152 p.p.s.a. orzekał o zakazie wykonywania uchylonych aktów.
3.8. Sąd odstąpił o rozstrzyganiu o zwrocie skarżącemu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, z uwagi na brak zgłoszenia wymaganego wniosku skarżącego w tym zakresie. Stosowanie bowiem do treści art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Jednakże zgodnie z art. 210 § 1 p.p.s.a. strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. Z uwagi na powyższe, oraz ze względu na brak stosownego wniosku skarżącego z wywiedzionej skardze jak również podczas rozprawy, niemożliwe było przyznanie zwrotu należnych kosztów. O konieczności wniesienia wniosku w zakresie zwrotu kosztów, skarżący występujący bez adwokata lub radcy prawego został pouczony zarządzeniem przewodniczącego z dn. 30 listopada 2011r. o zawiadomieniu o terminie rozprawy, w punkcie 5 pouczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło