I SA/Ke 526/09
WyrokWSA w Kielcach2010-01-14
Skład orzekający: Mirosław Surma, Maria Grabowska, Danuta Kuchta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny w ramach kontroli decyzji ustalającej wysokość podatku rolnego może rozpoznać zarzuty dotyczące przyznania zwolnienia od tego podatku z tytułu nabycia gruntów na utworzenie nowego gospodarstwa rolnego, jeśli wniosek o to zwolnienie nie został rozstrzygnięty odrębną decyzją?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może w ramach kontroli decyzji ustalającej wysokość podatku rolnego rozpoznać zarzutów dotyczących przyznania zwolnienia od tego podatku z tytułu nabycia gruntów na utworzenie nowego gospodarstwa rolnego, jeśli wniosek o to zwolnienie nie został rozstrzygnięty odrębną decyzją. Kwestia przyznania lub odmowy zwolnienia stanowi odrębną sprawę administracyjną, podlegającą odrębnemu postępowaniu i kontroli sądowej.Stan faktyczny
Z. D. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy S. ustalającą podatek rolny za 2009 r. Skarżący podnosił, że powinien być zwolniony od podatku przez pięć lat na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku rolnym, a także zarzucał brak pouczenia o możliwości złożenia wniosku o zwolnienie. Kwestionował również sposób wyliczenia podatku. W trakcie postępowania sądowego skarżący składał pisma zatytułowane wnioski dowodowe, dotyczące złożenia wniosku o zwolnienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.),, Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010r. sprawy ze skargi Z. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 8 października 2009r. nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2009r. oddala skargę.
I SA/Ke 526/09
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 8 października 2009r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołania Z. D. od decyzji Wójta Gminy S. z dnia 10 lipca 2009r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podatku rolnego za 2009r. zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy.
W motywach organ odwoławczy podał, że decyzją z dnia 10 lipca 2009r. nr. [...] organ podatkowy pierwszej instancji ustalił Z. D. podatek rolny za rok 2009 w kwocie 153 zł. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 1 ustawy o podatku rolnym, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności innej niż działalność rolnicza. Obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zaistnieją okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych liczba hektarów przeliczeniowych ustalona na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów prowadzonej dla danej miejscowości oraz zaliczenia do jednego z czterech okręgów podatkowych, zaś dla pozostałych gruntów podstawę opodatkowania jest liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów. Organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i nie może przyjąć jako podstawy opodatkowania innych danych.
Podatnik nabył od Skarbu Państwa Agencji Nieruchomości Rolnych aktem notarialnym z dnia 27 kwietnia 2009r. Rep. [...] grunty rolne (RIVb) oraz grunty zadrzewione i zakrzewione (Lz-RV) oznaczone jako działki nr 836/2 i nr 836/3 o łącznej powierzchni 9000m². Jednocześnie w dniu 15 lipca 2009r. została złożona przez podatnika informacja o gruntach, w której wykazano w klasie IV b grunty o powierzchni 0,82 ha oraz grunty zadrzewione i zakrzaczone o powierzchni 0,08 ha. W ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji w sposób zasadny opodatkował nieruchomość. Jednocześnie, odnosząc się do zarzutów odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wyjaśniło, że przepis art. 12 ust 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy o podatku rolnym przewiduje zwolnienie od podatku rolnego między innymi użytków rolnych klasy V, VI i VIz oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych ustanowionych na użytkach rolnych, które to zwolnienie stosuje się z urzędu oraz gruntów przeznaczonych na utworzenie nowego gospodarstwa rolnego lub powiększenie już istniejącego do powierzchni nieprzekraczającej 100 ha będącego przedmiotem własności lub prawa wieczystego użytkowania nabytego w drodze umowy sprzedaży, o którym to zwolnieniu na wniosek podatnika orzeka organ w drodze decyzji.
Skargę na powyższą decyzję wniósł Z. D.. Podtrzymał twierdzenie, iż winien być zwolniony od zobowiązań podatkowych na okres pięciu lat stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 3 ustawy o podatku rolnym. Zarzucił, że przy zakupie nieruchomości został pouczony przez przedstawiciela zbywcy, iż przysługuje mu zwolnienie od podatku przez okres pięciu lat w związku z zastrzeżeniem prawa odkupu. Nie został natomiast pouczony przez organ pierwszej instancji o przyznawanym na wniosek podatnika zwolnieniu od podatku z tytułu nabycia gruntów przeznaczonych na utworzenie nowego gospodarstwa rolnego. Skarżący zakwestionował sposób wyliczenia podatku, odnosząc ustaloną kwotę zobowiązania podatkowego do wielkości dochodu uzyskanego przez Gminę S. z tytułu podatku rolnego. W pismach z dnia 10 listopada 2009r. oraz z dnia 21 listopada 2009r. zatytułowanych wnioski dowodowe skarżący podniósł, że wystąpił do Wójta Gminy S. o zwolnienie z tytułu nabycia gruntów przeznaczonych na utworzenie nowego gospodarstwa rolnego, załączył złożone wnioski oraz uzyskane stanowisko organu. Ponadto złożył pismo z dnia 21 listopada 2009r. skierowane do Rady Gminy S..
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Ocenie sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych, w tym przypadku decyzji, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się do zbadania, czy organy w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi jak też powołaną podstawą prawną, jest natomiast związany granicami sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako ustawa p.p.s.a.). Granice sprawy rozpoznawanej przez sąd wyznacza istota stosunku administracyjnoprawnego podlegającemu załatwieniu skarżonym rozstrzygnięciem (por. wyrok z dnia 16 listopada 2005r. sygn. akt FSK 2261/04)
Oceniając zaskarżoną decyzję należy stwierdzić, że nie narusza ona prawa.
Przedmiotem sprawy administracyjnej rozpoznanej przez organy było ustalenie zobowiązania w podatku rolnym na 2009 rok. W takim zakresie sprawa została rozstrzygnięta przez organy podatkowe i w tych granicach podlega ona kontroli sądowoadministracyjnej. Zwolnienie przewidziane w art. 12 ust 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006r., nr 136, poz. 969 ze zm., powoływanej jako ustawa o podatku rolnym) z tytułu nabycia w drodze sprzedaży gruntów przeznaczonych na utworzenie nowego gospodarstwa rolnego lub powiększenie już istniejącego do powierzchni nieprzekraczającej 100 ha jest, co zasadnie wskazało Kolegium w zaskarżonej decyzji, przyznawane jest w drodze decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji na wniosek uprawnionego. Kwestia przyznania lub odmowy zwolnienia to zatem odrębna sprawa administracyjna podlegająca tak rozstrzygnięciu, jak i kontroli sądowej, w innym postępowaniu. Z powyższych względów zarzuty zawarte w skardze, jak i w pismach nazwanych wnioskami dowodowymi, a dotyczącymi sposobu rozpoznania wniosku o przyznanie ulgi z uwagi na nabycie gruntów w celu utworzenia gospodarstwa rolnego, nie mieszczą się w granicach rozpoznawanej sprawy i mogą być przedmiotem oceny Sądu. Sąd nie może swoją oceną prawną wkraczać w sprawę nową, w stosunku do tej która była przedmiotem postępowania administracyjnego i przedmiotem wydanej w nim decyzji administracyjnej.
Stosownie do unormowania art. 1 ustawy o podatku rolnym, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności innej niż działalność rolnicza. Obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym zaistnieją okoliczności uzasadniające jego powstanie (art. 6a ustawy o podatku rolnym). Podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych liczba hektarów przeliczeniowych ustalona na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów prowadzonej dla danej miejscowości oraz zaliczenia do jednego z czterech okręgów podatkowych, zaś dla pozostałych gruntów podstawę opodatkowania jest liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów (art. 4 ustawy o podatku rolnym).
Organy orzekające w sprawie prawidłowo zatem przyjęły jako podstawę opodatkowania powierzchnię nabytych w dniu 27 kwietnia 2009r. aktem notarialnym nr Rep. [...] gruntów rolnych, pomniejszoną o powierzchnię 0,08 ha, oznaczoną jako grunty zadrzewione i zakrzewione o symbolu Lz-RV. Przyjęta powierzchnia odpowiada danym wynikającym ze złożonej w dniu 15 lipca 2009r. przez podatnika Informacji o gruntach. Podkreślić bowiem należy, że wynikające z przepisu art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym zwolnienie od opodatkowania gruntów zadrzewionych i zakrzewionych organ, stosownie do art. 13d ust. 1 ustawy o podatku rolnym, jest zobowiązany uwzględnić z urzędu.
Sposób liczenia podatku przedstawiony przez skarżącego nie ma natomiast podstaw w przepisach ustawy o podatku rolnym. Eksponowane w skardze twierdzenie, że grunty są nieużytkiem, że zaniechano na nich produkcji rolnej, nie może odnieść skutku. Z aktu notarialnego, odwołującego się do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków wynika, że grunty podatnika są sklasyfikowane jako grunty rolne (RIVb) oraz grunty zadrzewione i zakrzewione (Lz-RV). Stosownie do art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. nr 240 poz. 2027 ze zm.), podstawą wymiaru podatków są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów ma walor dokumentu urzędowego, zaś dane w niej zawarte są dla organów podatkowych urzędowym źródłem informacji o osobie właściciela, posiadacza samoistnego jak i nieruchomości. Dopiero zmiana klasyfikacji gruntów dokonana przez uprawniony organ, w trybie przewidzianym ustawą, uprawnia organ podatkowy do zmiany podstawy opodatkowania.
Zarzuty zawarte w pismach nazwanych wnioskami dowodowymi dotyczą w istocie materii związanej ze złożeniem w trakcie postępowania sądowego wniosku o zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku rolnym, i jak wskazano wyżej, nie pozostają w granicach sprawy będącej przedmiotem rozstrzygnięcia organów tj. ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku rolnym.
Na marginesie podnieść należy, iż rozstrzyganie zarzutów kierowanych przez skarżącego pod adresem pracowników urzędów państwowych, w świetle powyższych rozważań, również nie należy do kognicji Sądu administracyjnego w tym postępowaniu.
W konkluzji Sąd stwierdza, iż wydając zaskarżoną decyzję, organ odwoławczy, podobnie jak organ pierwszej instancji, nie naruszył przepisów prawa procesowego i materialnego w stopniu wymagającym wyeliminowania skarżonego aktu z obrotu prawnego. Organy dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie i w oparciu o te ustalenia dokonały w sprawie w sposób prawidłowy subsumpcji faktów do właściwych przepisów prawa materialnego.
Z powyższych względów, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., skargę Z. D. oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło