I SA/Ke 530/11
PostanowienieWSA w Kielcach2011-12-09
Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych oraz ustanowiony jej adwokat w postępowaniu przed WSA w sprawie dotyczącej odmowy uznania zarzutu zobowiązanej i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca, mimo posiadania stałego dochodu, ze względu na obciążenia finansowe i sytuację rodzinną, zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie pozostałym poza wpisem sądowym, który został już uiszczony i nie podlega zwolnieniu wstecznemu. Ponadto, okoliczności sprawy uzasadniają ustanowienie dla niej adwokata jako prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca A. S. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą odmowy uznania zarzutu zobowiązanej i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W dniu 2 grudnia 2011 roku uiściła wpis sądowy w wysokości 100 zł. Następnie złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, wskazując na trudną sytuację finansową, w tym niskie dochody własne i męża oraz obciążenia finansowe, takie jak kredyt, koszty leków i egzekucja ZUS.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego w kwocie 100 zł; zwolniono skarżącą od kosztów sądowych w pozostałym zakresie; ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 grudnia 2011 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy uznania zarzutu zobowiązanej i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a 1. oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego w kwocie 100 /słownie: sto/ złotych od skargi z dnia 19 października 2011r.; 2. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w pozostałym zakresie; 3. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K..
Przedmiotem skargi A. S., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K.z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie odmowy uznania zarzutu zobowiązanej i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.
W dniu 2 grudnia 2011r., w wykonaniu zarządzenia z dnia 23 listopada 2011r., skarżąca uiściła wpis od wniesionej skargi w wysokości 100zł.
W dniu 8 grudnia 2011r. wpłynął do tut. Sądu sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z mężem, jako majątek wykazuje dom drewniany wielkości 90m² z 1948r., nieruchomość rolną (nieużytki) o pow. 1,09ha oraz budynek gospodarczy. Źródłem utrzymanie rodziny skarżącej są dochody uzyskiwane przez skarżącą z tytułu zatrudnienia w wysokości 1700zł miesięcznie oraz przez męża skarżącej z tytułu renty w wysokości 1287zł miesięcznie.
W uzasadnieniu złożonego wniosku skarżąca podnosi, że po upadku działalności gospodarczej w 1999r., aż do 2007r. nie mogła uzyskać pracy poza pracami interwencyjnymi. Mąż skarżącej od 1999r. przebywa na rencie z całkowitą niezdolnością do pracy. Jako miesięczne obciążenia skarżąca wykazuje: zakup leków dla męża - ok. 300zł, rata kredytu na remont mieszkania - 476,40zł, obciążenie egzekucją ZUS - 700zł.
Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ustawą p.p.s.a. osobie fizycznej prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, należy do obowiązku podmiotu ubiegającego się o przyznanie tego prawa. Strona zobligowana jest zatem wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania lub ich części albo że nie ma adekwatnych środków na poniesienie tych kosztów. Sąd natomiast zobowiązany jest podać powody, dla których uznał, że żądanie strony zasługuje bądź nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, czyli stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., o prawo pomocy w zakresie całkowitym powinien wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Analiza złożonego przez A. S., wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych niniejszej sprawy wykazała, że zachodzą okoliczności, które dają podstawę do zwolnienia strony od kosztów sądowych. Skarżąca wraz z mężem wprawdzie uzyskuje stały miesięczny dochód w kwocie 2987zł, jednak dochód ten obciążony jest miesięcznie kwotą 1476,40zł, na którą składa się koszt leków, rata kredytu i obciążenie wobec ZUS.
W tym miejscu należy jednak odnotować, że w sprawie został już uiszczony w dniu 2 grudnia 2011r. wpis od wniesionej skargi w kwocie 100zł, zatem zwolnienie od tej opłaty sądowej nie mogło być brane pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, albowiem wniosek taki jest skuteczny od momentu jego wniesienia, a zwolnienie od kosztów nie ma mocy wstecznej, zatem nie obejmuje już uiszczonego wpisu (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 5 września 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 791/06). Niewątpliwie, w przedmiotowej sprawie A. S., zwrócił się o przyznanie prawa pomocy już po opłaceniu skargi, dlatego uiszczony wpis nie mógł stanowić przedmiotu zwolnienia.
Reasumując, uznać należało, że sytuacja finansowa w jakiej znajduje się A. S.,, wskazuje, że jest ona osobą, której należy przyznać zwolnienie od kosztów sądowych, lecz prawo to nie obejmuje - z powodów omówionych wcześniej - uiszczonego wpisu od skargi.
Ponadto wskazane okoliczności uzasadniają również przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło