I SA/Ke 530/12

PostanowienieWSA w Kielcach2014-03-25

Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać oddalony, jeśli strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie wszystkich wymaganych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej sytuacji materialnej i rodzinnej?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega oddaleniu, jeżeli strona, wezwana do uzupełnienia braków wniosku na podstawie art. 255 PPSA, nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów i sytuacji rodzinnej. Niewywiązanie się z nałożonego obowiązku uniemożliwia ocenę rzeczywistych możliwości płatniczych strony i tym samym nie pozwala na stwierdzenie, że spełnia ona ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego, wskazując na pogorszenie swojej sytuacji materialnej i zajęcie domu przez komornika. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie szeregu dokumentów i oświadczeń dotyczących jej dochodów, stanu majątkowego, kosztów utrzymania rodziny oraz posiadanych samochodów. Skarżąca przedłożyła część wymaganych dokumentów, jednak nie wykazała w sposób kompletny swojej sytuacji materialnej, co skutkowało oddaleniem wniosku o ustanowienie doradcy podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 25 marca 2014 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.J. o ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skarg M.J. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2009 r., z dnia [...] r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za luty 2009 r., z dnia [...] r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec 2009 r., z dnia [...] r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2009 r., z dnia [...] r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2009r ., z dnia [...] r. [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. p o s t a n a w i a oddalić wniosek Wyrokiem z dnia 23 grudnia 2013 r. sygn. akt I SA/Ke 530/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargi M.J. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 lipca 2012 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. W dniu 11 lutego 2014 r. (data stempla pocztowego) skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym oraz o ustanowienie doradcy podatkowego. Uzasadniając złożony wniosek skarżąca wskazała, że jej sytuacja materialna od czasu zwolnienia jej od kosztów sądowych nie uległa poprawie , a nawet pogorszyła się bowiem komornik przystąpił do zajęcia domu. Po dokonaniu wstępnej analizy wniosku z dnia 12 listopada 2013 r. złożonego na urzędowym formularzu PPF oraz wniosku z dnia 11 lutego 2014 r., dane w nich zawarte okazały się niewystarczające do oceny stanu majątkowego i zdolności płatniczych skarżącej. Z uwagi na powyższe pismem z dnia 24 lutego 2014 r. skarżąca na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. została wezwana w terminie siedmiu dni od daty doręczenia pisma sądowego pod rygorem oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy do jego uzupełnienia poprzez: - udokumentowanie wysokości dochodów uzyskanych przez skarżącą oraz jej męża za 2013 r.; w przypadku dochodu lub straty z działalności gospodarczej wraz ze wskazaniem przychodów oraz kosztów uzyskania dochodu/straty; - przedłożenie wyciągu lub wykazu z posiadanych przez skarżącą oraz jej męża, rachunków bankowych, w tym kont i kart kredytowych obejmujących operacje z ostatnich 3 miesięcy; - przedłożenie aktualnych zaświadczeń z właściwego Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców o posiadanych/nieposiadanych przez skarżącą oraz jej męża, samochodach (obejmującego ich markę i rok produkcji); - wyszczególnienie i udokumentowanie miesięcznych kosztów utrzymania domu oraz rodziny skarżącej; - udokumentowanie wskazanego zajęcia komorniczego; - wskazanie czy pełnomocnictwo udzielone przez skarżącą w dniu 11 lutego 2013 r. doradcy podatkowemu P. Z. jest nadal aktualne; - przedłożenie przez skarżącą oświadczenia, że nie zatrudnia/zatrudnia i nie pozostaje/pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca przedłożyła kserokopie następujących dokumentów - zeznania podatkowego skarżącej za 2013 z dochodem w kwocie 36.449,82 zł, informacji o dochodach PIT-11 męża z dochodem w kwocie 12.776,55zł, decyzji z dnia 12 listopada 2013 r. o uznaniu skarżącej za osobę bezrobotną oraz o przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 658,90zł brutto miesięcznie, wniosku do Starostwa Powiatowego w K. wydanie zaświadczenia z Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców o posiadanych/nieposiadanych przez skarżącą oraz jej męża samochodach wraz z informacją, że zaświadczenie przedłoży w Sądzie niezwłocznie po jego otrzymaniu, wypowiedzenia umowy przez PGE Obrót SA z dnia 16 października 2013 r., zarządzenia komornika w sprawie połączenia akt Km135/14 do Km 1535/12 z dnia 20 lutego 2014 r. oraz zawiadomienia o wszczęciu egzekucji z dnia 20 lutego 2014 r. Ponadto w piśmie z dnia 6 marca 2014 r. skarżąca zwróciła się o ustanowienie jej pełnomocnikiem doradcę podatkowego P.Z.. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. zwanej dalej ustawą p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 ustawy p.p.s.a. Zatem – co wymaga podkreślenia – to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Stosownie do art. 255 ustawy p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Na podstawie wskazanego przepisu zarządzeniem z dnia 24 lutego 2014 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o ustanowienie doradcy podatkowego w terminie 7 dni pod rygorem jego oddalenia poprzez przedłożenie określonych dokumentów i oświadczeń. W odpowiedzi na powyższe wnioskodawczyni w dniu 6 marca 2014 r. (data stempla pocztowego) wykonała wezwanie w zakresie częściowym składając jedynie część z dokumentów zakreślonym wezwaniem z dnia 24 lutego 2014 r. Skarżąca nie przedłożyła zaświadczeń z właściwego Wydziału Ewidencji Pojazdów i Kierowców o posiadanych/nieposiadanych przez skarżącą oraz jej męża, samochodach (obejmującego ich markę i rok produkcji). W odniesieniu do dochodów męża za rok 2013 skarżąca przedłożyła jedynie informację o dochodach za 2013 PIT-11 (należność ze stosunku pracy), przy czym we wniosku z dnia 12 listopada 2013 r. skarżąca wskazała, że z prowadzonej działalności gospodarczej mąż uzyskuje miesięcznie dochód w kwocie 3000 zł. Skarżąca również nie wyszczególniła oraz nie udokumentowała miesięcznych kosztów utrzymania domu i rodziny. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, że znajduje się w takiej sytuacji materialnej, która kwalifikowałaby ją do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika. Złożone przez skarżącą na wezwanie dokumenty i oświadczenia zawierają jedynie częściowe informacje dotyczące sytuacji majątkowej jej rodziny, zatem skarżąca wezwana do uzupełnienia wniosku nie wywiązała się z nałożonego na nią obowiązku. Nieuzupełnie wniosku przez skarżącą o żądane dokumenty i oświadczenia spowodowało, że niewyjaśnione pozostały podstawowe okoliczności dotyczące możliwości partycypowania skarżącej w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego, a brak precyzyjnych oświadczeń skarżącej co do jej sytuacji rodzinnej, majątkowej i finansowej nie pozwala na stwierdzenie, że strona nie jest w stanie wygospodarować środków pieniężnych na poniesienie kosztów ustanowienia fachowego pełnomocnika. W ocenie orzekającego postępowanie wnioskodawczyni, polegające na uchyleniu się od obowiązków nałożonych w trybie art. 255 ustawy p.p.s.a. skutkuje niewyjaśnieniem istotnych wątpliwości dotyczących jej rzeczywistych możliwości płatniczych, co stanowi przeszkodę wykluczającą przyznanie jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Z tych względów uznano, że nieuzupełnienie przez skarżącą wniosku o ustanowienie doradcy podatkowego nie pozwala na stwierdzenie, że strona nie jest w stanie wygospodarować środków pieniężnych na poniesienie kosztów opłacenia usług pełnomocnika. Tym samym wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W odniesieniu natomiast do wniosku skarżącej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wskazać należy, że odstąpiono od orzekania w tym zakresie, bowiem prawomocnymi postanowieniami z dnia 14 listopada 2013 r. sygn. akt od I SA/ Ke 530/12 do I SA/Ke 540/12 skarżąca została zwolniona od kosztów sądowych. Tym samym mocą powyższych postanowień skarżąca uzyskała prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które skutkuje zwolnieniem od kosztów sądowych dla całego postępowania sądowoadministracyjnego zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym, aż do jego prawomocnego zakończenia. W konsekwencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło