I SA/Ke 546/07
PostanowienieWSA w Kielcach2008-01-07
Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, posiadający znaczący majątek (mieszkanie, gospodarstwo rolne, działka budowlana, dwa samochody) i osiągający dochody z gospodarstwa rolnego oraz wynagrodzenia żony, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ skarżący posiada majątek znacznej wartości (nieruchomości, samochody) oraz osiąga dochody, które pozwalają mu na pokrycie kosztów sądowych (100 zł wpisu) bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wniosek o ustanowienie adwokata również oddalono, gdyż skarżący samodzielnie sporządził skargę, wykazując umiejętność obrony swoich racji, a charakter sprawy nie uzasadniał udziału profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący I. B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w związku ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i córką, posiada mieszkanie, gospodarstwo rolne, działkę budowlaną oraz dwa samochody. Jego miesięczny dochód z gospodarstwa rolnego wynosi ok. 100 zł, a dochód żony z wynagrodzenia za pracę to 2500 zł miesięcznie. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz oddalono wniosek o ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 stycznia 2008 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku I. B. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi I. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; II. oddalić wniosek o ustanowienie adwokata.
UZASADNINIE
W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 21 listopada 2007r. w wysokości 100zł od skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego I. B. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
We wniosku skarżący oświadcza, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i dwudziestoletnią córką. Według oświadczenia w skład majątku skarżącego i osób pozostających z nim w gospodarstwie domowym wchodzi mieszkanie wielkości 62,8m², gospodarstwo rolne, działka budowlana - 1440m² oraz samochody – polonez truck rok prod. 1997 o wartości 2500zł i opel corsa rok prod 1998 o wartości 5000zł.
Według oświadczenia źródłem utrzymania rodziny skarżącego jest dochód uzyskiwany przez skarżącego z gospodarstwa rolnego w wysokości ok.100zł miesięcznie oraz przez żonę skarżącego z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 2500zł miesięcznie.
Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W istocie instytucja ta stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na trudną sytuację finansową nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny.
Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa.
Analiza złożonego przez I.B. wniosku o przyznanie prawa pomocy wykazała, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługują na uwzględnienie Skarżący jest w posiadaniu zarówno majątku ruchomego jak i nieruchomego znacznej wartości - mieszkanie, gospodarstwo rolne, działka budowlana oraz samochody, tak więc jest w stanie uiścić należny wpis sądowy w wysokości 100zł i ewentualne inne koszty sądowe bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu.
Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, którego się domaga ma charakter wyjątkowy i jest stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem – przykładowo do takich osób można zaliczyć osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia.
Osiąganie przez skarżącego i jego żonę dochodu w wykazanej wysokości, posiadanie wykazanego majątku oraz możliwość czerpania płodów rolnych z gospodarstwa rolnego umożliwia planowanie wydatków, a racjonalne gospodarowanie uzyskiwanymi przez skarżącego dochodami oraz oszczędności we własnych wydatkach pozwolą na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Nie znaleziono również przesłanek do uwzględnienia wniosku w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący prawidłowo sformułował skargę, w szczególności zawarł w niej wszystkie elementy wymagane przepisami art. 46 § 1 oraz art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Świadczy to o umiejętności samodzielnej obrony swoich racji przed Sądem.
Należy przy tym podkreślić, że problematyka i okoliczności sprawy nie uzasadniają udziału profesjonalnego pełnomocnika. Tym bardziej, że zgodnie z art. 134 § 1 w/w ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi sporządzonej przez stronę.
Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 § 1, § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło