I SA/Ke 55/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2010r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 6 listopada 2009r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości w podatku od towarów i usług oddala skargę. Postanowieniem z dnia 6 listopada 2009r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z dnia 7 lipca 2009r., nr [...] w przedmiocie zaliczenia J. S. nadpłaty w kwocie 1228 zł na poczet zaległości w podatku od towarów i usług. Organ odwoławczy wskazał, że decyzją z 30 lipca 2008r., odroczono podatniczce do 30 czerwca 2009r. termin płatności VAT za II kwartał 2007r. w wysokości 2093 zł. W korekcie zeznania (PIT-36) za 2008r. podatniczka wykazała kwotę nadpłaty w wysokości 1228 zł. Natomiast w dniu 22 czerwca 2009r. do organu wpłynął kolejny wniosek J. S. o odroczenie terminu płatności VAT za II kwartał 2007r. do 30 czerwca 2010r. Z uwagi na brak zapłaty podatku od towarów i usług za II kwartał 2007r. w odroczonym terminie, ww. nadpłatę zaliczono na poczet powstałej zaległości. Dyrektor Izby Skarbowej w K. wyjaśnił, że w myśl art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej, zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Przedmiotowy podatek nie został uregulowany w terminie płatności, a więc stał się zaległością podatkową. Podatniczce nie zwrócono nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008r. albowiem na jej koncie figurowała zaległość w podatku od towarów i usług za II kwartał 2007r. Na podstawie art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy zobligowany był do zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej. W myśl tego przepisu nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę. Dodatkowo, odnosząc się do powołanego przez podatniczkę w zażaleniu wyroku NSA, organ odwoławczy stwierdził, że dotyczy on innego stanu faktycznego, a mianowicie umorzenia postępowania dotyczącego rozłożenia na raty zaległości podatkowej, jako bezprzedmiotowego, w związku z wykazaniem nadwyżki podatku, kwalifikującej się do potrącenia względem tej zaległości podatkowej. W przedmiotowej sprawie natomiast dokonane zaliczenie nadpłaty podatku na poczet zaległości podatkowej nie spowodowało umorzenia postępowania w sprawie dalszego odroczenia terminu płatności VAT za II kwartał 2007r. Wniosek podatniczki z dnia 22 czerwca 2009r. w sprawie udzielenia ulgi został merytorycznie rozstrzygnięty decyzją z dnia 21 lipca 2009r. w odrębnym postępowaniu. Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. J.S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie uzasadnienia zawartego w pismach z 27 czerwca 2009r. i 27 lipca 2009r. Jednocześnie, z uwagi na ból rąk, wniosła o możliwość szerszego uzasadnienia skargi na rozprawie. Wskazała, że nie podziela uzasadnienia Izby Skarbowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Bezspornym w sprawie jest istnienie nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Zgodnie z art. 73 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, dla podatników podatku dochodowego, nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego. Jeżeli jednak nadpłata wynika ze skorygowanego zeznania, dniem powstania nadpłaty jest dzień złożenia korekty. Stosownie zaś do brzmienia art. 76 § 1 Ordynacji podatkowej, nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu. Zgodnie natomiast z art. 76a § 1 Ordynacji podatkowej w sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie. Przy czym orzeczenie to jedynie potwierdza i odzwierciedla wykonanie czynności rachunkowo-technicznej, o której mowa w art. 76 Ordynacji podatkowej. Ma ono charakter formalny i samo w sobie nie przesądza ani o istnieniu nadpłaty, ani też o istnieniu zaległości podatkowej. W momencie jego wydania jednak musi istnieć nadpłata i zaległość. Postanowienie to ma doprowadzić do kompensaty wzajemnych wierzytelności. W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do możliwość wydania postanowienia o zaliczeniu nadpłaty przed rozpoznaniem wniosku o odroczenie terminu płatności podatku. Jest niesporne, że na skarżącej ciążył obowiązek z tytułu podatku od towarów i usług za II kwartał 2007r. Zgodnie z art. 51 § 1 Ordynacji podatkowej podatek niezapłacony w terminie płatności staje się zaległością podatkową. Na skutek więc braku zapłaty przez skarżącą VAT w odroczonym terminie stał się on zaległością podatkową. Jednocześnie wobec istnienia nadpłaty skarżąca posiadała wierzytelność. Z chwilą powstania nadpłaty podatnik staje się wierzycielem organu podatkowego, nie mającym jednak pełnej swobody w dysponowaniu nadpłatą w sytuacji, gdy jednocześnie posiada zaległości podatkowe. W dacie wydania zaskarżonego postanowienia istniały dwa, wskazane wyżej, obligatoryjne elementy determinujące jego wydanie: zaległość podatkowa oraz nadpłata. W takiej sytuacji organ był zobowiązany do wydania przedmiotowego postanowienia, co też zgodnie z art. 76 w zw. z art. 76a § 1 Ordynacji podatkowej uczynił. W ocenie Sądu nie istniały żadne przeszkody formalne do wstrzymania się przez organ od wydania ww. orzeczenia. Taką przeszkodą, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie był również złożony przez nią wniosek o zastosowanie ulgi. Z treści przepisu regulującego instytucję zaliczania nadpłat wynika obligatoryjność jego zastosowania przez organ w sytuacji wystąpienia wymienionych w nim okoliczności, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce. Należy podnieść, iż wniosek o odroczenie płatności nie niweczy wymagalności zobowiązania. Z tych względów postępowanie organu w sprawie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej skarżącej było prawidłowe. Sąd akceptuje również i w pełni podziela argumentację organu w zakresie przywołanych przez skarżącą w pismach procesowych zarzutów, na które powołuje się też w skardze, w tym co do poglądu wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a, należało orzec jak w sentencji wyroku.