I SA/Ke 556/07

PostanowienieWSA w Kielcach2008-01-07

Skład orzekający: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony przez stronę prowadzącą działalność gospodarczą, posiadającą majątek ruchomy i nieruchomy oraz dochody uzyskiwane przez współmałżonka, może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona posiada majątek ruchomy i nieruchomy znacznej wartości oraz dochody umożliwiające pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i przysługuje osobom znajdującym się w stanie ubóstwa, które nie są w stanie ponieść kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący P.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu po wcześniejszym wezwaniu sądu. Skarżący wskazał na trudną sytuację finansową, prowadzenie działalności gospodarczej bez dochodów, stałe opłaty za mieszkanie i spłatę kredytu. Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i córką, a źródłem utrzymania rodziny jest dochód żony. W skład majątku wchodzi mieszkanie, działka budowlana i samochód.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 stycznia 2008 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach - Wydział I w składzie następującym: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P.K. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]. Znak[...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne p o s t a n a w i a oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 24 listopada 2007r. w wysokości 100zł od skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne P.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu. Skarżący nie dopełnił tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 10 grudnia 2007r. Sąd przesłał skarżącemu urzędowy formularz PPF i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularza w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżący w zakreślonym w wezwaniu terminie złożył w dniu 24 grudnia 2007r. wniosek na formularzu PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazuje, że prowadzi działalność gospodarczą, która obecnie nie przynosi dochodów. Stałe opłaty za mieszkanie wynoszą około 500zł, ponadto skarżący spłaca kredyt w wysokości 850zł. We wniosku skarżący oświadcza, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i dziewięcioletnią córką. Według oświadczenia w skład majątku skarżącego i osób pozostających z nim w gospodarstwie domowym wchodzi mieszkanie wielkości 41m-, działka budowlana - 1300m- oraz samochód alfa romeo rok prod. 2002. Według oświadczenia źródłem utrzymania rodziny jest dochód uzyskiwany przez żonę skarżącego z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 2000zł netto miesięcznie. Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W istocie instytucja ta stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na trudną sytuację finansową nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny. Sygn. akt I SA/Ke 556/07 Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Analiza złożonego przez P. K. wniosku o przyznanie prawa pomocy wykazała, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługują na uwzględnienie Skarżący jest w posiadaniu zarówno majątku ruchomego jak i nieruchomego znacznej wartości - mieszkanie, działka budowlana, samochód o wartości powyżej 3000 euro, tak więc jest w stanie uiścić należny wpis sądowy w wysokości 100zł i ewentualne inne koszty sądowe bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, którego się domaga ma charakter wyjątkowy i jest stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem - przykładowo do takich osób można zaliczyć osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia. Wprawdzie wnioskodawca posiada w relacji do dochodu /dochodu żony/ duże zadłużenie /spłata kredytu/, to jednak należy podkreślić, że zobowiązania cywilnoprawne nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowanie sądowego. Osiąganie przez żonę skarżącego dochodu w wykazanej wysokości oraz posiadanie wykazanego majątku umożliwia planowanie wydatków, a racjonalne gospodarowanie uzyskiwanymi przez skarżącego dochodami oraz oszczędności we własnych wydatkach pozwolą na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło