I SA/Ke 558/14
PostanowienieWSA w Kielcach2015-01-27
Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która mieszka i pracuje za granicą, uzyskuje niskie dochody i stara się pomagać córce, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca, biorąc pod uwagę jej sytuację życiową i finansową, niskie miesięczne dochody oraz wysokość wpisów sądowych we wszystkich prowadzonych sprawach, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie ma kompetencji do imiennego wyznaczania pełnomocnika, ale wystąpi do Krajowej Rady Doradców Podatkowych o wyznaczenie doradcy, uwzględniając w miarę możliwości wskazanie strony.Stan faktyczny
Skarżąca A. L. wraz z O. L. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczącą podatku od towarów i usług. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 2991 zł, A. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika (doradcy podatkowego). Skarżąca uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, wskazując na wysokie koszty sądowe we wszystkich sprawach, niskie dochody z pracy za granicą i konieczność pomocy córce. Wykazała posiadanie mieszkania, oszczędności oraz samochodu.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono A. L. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla A. L. doradcę podatkowego, którego wyznaczy Krajowa Rada Doradców Podatkowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi O.L. i A. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za [...] r. postanawia: 1. zwolnić A. L. od kosztów sądowych; 2. ustanowić dla A .L. doradcę podatkowego, którego wyznaczy Krajowa Rada Doradców Podatkowych.
W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 2991 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2007r. solidarnie wraz z O.L. – A. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika.
Uzasadniając wniosek wskazała, że Sąd wezwał ją do uiszczenia kosztów sądowych w łącznej kwocie we wszystkich sprawach około 40 tys. złotych. Skarżąca oświadczyła, że nie ma możliwości zgromadzenia i zapłaty takiej kwoty. Aktualnie mieszka i pracuje zagranicą, niemal wszystkie dochody przeznacza na swoje utrzymanie, stara się również pomagać córce. Wnosząc o ustanowienie pełnomocnika skarżąca wskazała doradcę podatkowego P. Z., który prowadził sprawy męża.
Skarżąca jako posiadany majątek wykazała mieszkanie wielkości 140 m² , oszczędności w kwocie 500 zł oraz samochód KIA Opijus rok prod. 2008 o wartości powyżej 3000 euro. Skarżąca oświadczyła, że z tytułu opieki nad starszą osobą w Niemczech uzyskuje dochód w kwocie 500 zł brutto miesięcznie.
Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym).
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. zwanej dalej ustawą p.p.s.a.) i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika prawnego przez stronę dochodzącą swych roszczeń.
W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę sytuację życiową i finansową skarżącej, przede wszystkim wysokość miesięcznych dochodów jak również wysokość wpisów sądowych we wszystkich sprawach ze skargi A. L. uznano, że skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie.
Co do wniosku skarżącej w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego w osobie P. Z. wskazać należy, że orzekający nie ma kompetencji do imiennego wyznaczania pełnomocnika, który będzie zastępować stronę korzystającą z przyznanego jej prawa pomocy. Rolą rozpoznającego wniosek jest bowiem orzekanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Po wydaniu postanowienia o przyznaniu prawa pomocy działanie orzekającego ogranicza się wyłącznie do wystąpienia do Krajowej Rady Doradców Podatkowych o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Natomiast zgodnie z art. 244 § 3 p.p.s.a., jeżeli strona we wniosku wskazała osobę doradcy podatkowego, Krajowa Rada Doradców Podatkowych, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym doradcą podatkowym, wyznaczy doradcę podatkowego wskazanego przez stronę.
Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 245 § 1 i § 2, art. 246 § 1, § 3 ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło