I SA/Ke 564/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z 12 lipca 2016 r.; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata M. P. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. 1. Decyzja organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania 1.1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z [...]nr [...] utrzymał w mocy decyzję z [...]. nr [...]w zakresie odmowy J. S. umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie własne płatnika. 1.2. Organ ustalił, że w okresie od 1 stycznia 1999 r. do 31 grudnia 2001 r. i od 1 marca 2005 r., do 19 stycznia 2010 r. J.S. podlegał ubezpieczeniom w ZUS, z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Nie zgłaszał do ubezpieczeń innych ubezpieczonych, posiadał obowiązek opłacania składek wyłącznie na własne ubezpieczenie. Na stałe zaprzestał prowadzenia działalności, dokonując jej wykreślenia z rejestru 19 stycznia 2010 r. Wnioskiem z 12 maja 2016 r., zwrócił się z prośbą o umorzenie należności. Zakład nie znajdując przesłanek umożliwiających umorzenie decyzją z 12 lipca 2016 r. nr 500/2016/UM odmówił wnioskodawcy umorzenia należności z tytułu składek za ubezpieczenie własne. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i w konsekwencji o uwzględnienie wniosku z 12 maja 2016 r., w sprawie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek w łącznej kwocie 99.286,07 zł, J.S. zarzucił, że orzeczenie to jest sprzeczne ze stanem faktycznym w sprawie. Oświadczył, że nie jest w stanie uzyskać jakichkolwiek dochodów, które umożliwiłyby spłatę należności, co potwierdził przedkładając stosowną dokumentację. Podniósł, że jest osobą w starszym wieku i bardzo schorowaną. W dniu 14 czerwca 2016 r. ukończył 71 lat, natomiast orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z 31 lipca 2014 r., zaliczony został do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, która istnieje u wnioskodawcy od 64 roku życia, a od 2009 r. wnioskodawca jest całkowicie niezdolny do pracy. Zobowiązany wskazał, że ma problemy kardiologiczne, cierpi na nadciśnienie tętnicze niedokrwienne serca, cukrzycę typu 2, przewlekłą chorobę nerek, przerost gruczołu krokowego, dyskopatię szyjną. Leczy się ponadto psychiatrycznie z uwagi na zaniki pamięci i stresy, wymaga już opieki ze strony innych osób. Oświadczył, że jest osobą całkowicie niezdolną do pracy i nie ma możliwości " dorobienia", czy też podjęcia zatrudnienia. W ocenie strony spełnia ona przesłanki prawne pozwalające na umorzenie należności, gdyż stan zdrowia całkowicie uniemożliwia uzyskiwanie dochodu. J.S. nadto podkreślił, że otrzymywana emerytura nie wystarcza na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych, gdyż z emerytury ma dokonywane potrącenia egzekucyjne w kwocie 559,98 zł miesięcznie i do wypłaty pozostaje kwota 1295,35 zł. Z powyższej kwoty opłacany jest miesięcznie czynsz w wysokości 396,40 zł, prąd średnio po 50 zł, leki - 300-350 zł, telefon komórkowy 100 zł miesięcznie, który jest konieczny z uwagi na stan zdrowia wnioskodawcy. Wnioskodawca spłaca również dwie pożyczki, pierwsza w kwocie 376 zł, druga po 266 zł oraz ponosi inne wydatki, jak również koszty na żywność, środki czystości i ubrania. Z uwagi na brak środków finansowych oświadczył, że musi co jakiś czas brać "drobne pożyczki", na bieżące utrzymanie, otrzymywana emerytura nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Podniósł, że postanowieniem z [...] r. nr [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w K., umorzył postępowanie egzekucyjne z uwagi na brak jakiegokolwiek majątku i źródła dochodu. 1.3. Zakład wskazał, że zasady umarzania należności zostały uregulowane w ustawie z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t. Dz.U.2013.1442), dalej zwana "u.s.u.s." Zgodnie z art. 28 ust. 2 i 3 tej ustawy, podstawowym warunkiem umożliwiającym umorzenie jest całkowita nieściągalność należności z tytułu składek, która zachodzi w okolicznościach określonych w tym przepisie. Jednocześnie, stosownie do art. 28 ust. 3a u.s.u.s, należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umorzone, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Szczegółowe warunki umarzania tych należności określa rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz.U.nr 141.1365), dalej "Rozporządzenie". Organ stwierdził brak przesłanki nieściągalności, o której mowa w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. W analizowanej sprawie nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności, jednak nie została stwierdzona całkowita nieściągalność, wynikająca z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Od 11 lutego 2010 r. wnioskodawca uzyskuje stały dochód z tytułu pobieranego świadczenia emerytalnego w kwocie 2239,92 zł brutto, 1854,35 zł netto. Wskazał ponadto, że kwestia umorzenia przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Kielcach postępowania egzekucyjnego w kontekście przesłanki nieściągalności, została zobowiązanemu wyjaśniona w decyzji I instancji. 1.4. Zakład nie stwierdził wystąpienia przesłanek umorzenia należności. Trudności finansowe płatnika składek nie mogą automatycznie stanowić przesłanki do umorzenia należności ZUS. Przedłożone przez stronę dokumenty, między innymi dokumentacja umów pożyczek zawartych bezpośrednio przed i po złożeniu wniosku o umorzenie należności z tytułu składek, na kwoty 26.000 zł oraz 13.143,48 zł budzą wątpliwości na jakie cele są przeznaczane, a jednocześnie świadczą o zdolności kredytowej strony. Ponoszone przez wnioskodawcę koszty na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych nie są adekwatne do kwot zaciąganych pożyczek. Załączone potwierdzenia wpłat, wskazują, że "zaciąga" kredyty nie tylko na pokrycie niezbędnych potrzeb, tj. żywności czy środków czystości, ubrania, gdyż spłaca również raty za laptop. Nadto wobec innych zobowiązań wnioskodawca wykazuje chęć i możliwość spłaty w układzie ratalnym, potwierdzeniem czego jest przedłożone pismo do Sądu Rejonowego w K. z prośbą o rozłożenie na raty grzywny i kosztów sądowych, jak również potwierdzenie wpłaty, tytułem spłaty powyższych zobowiązań. Analizując przedstawione przez wnioskodawcę rzeczywiste koszty miesięczne jakie ma do uregulowania, Zakład podkreślił, że w większości to raty kredytów, które świadomie zaciąga wiedząc, że ma inne długi i zobowiązania. Wnioskodawca nie korzysta z instytucji pomocy społecznej. Organ wywiódł stąd domniemanie, że sytuacja materialna strony nie jest na tyle trudna, aby wymagała wspomagania ze strony ośrodków pomocy społecznej. W ocenie organu zgromadzona w sprawie dokumentacja, nie daje podstaw do umorzenia należności w myśl § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia. 1.5. Odnośnie kłopotów zdrowotnych wnioskodawcy w kontekście możliwości "dorobienia" czy też podjęcia zatrudnienia, Zakład wskazał, że strona pobiera świadczenie emerytalne, które jest wypłacane niezależnie od stanu zdrowia. Nadto zobowiązanie w ZUS powstało w latach 2001-2010 r., natomiast zgodnie z przedłożoną dokumentacją medyczną, problemy zdrowotne rozpoczęły się dopiero w lipcu 2009 r. Organ stwierdził zatem, że w sprawie nie wystąpiła sytuacja określona w § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia. 1.6. W ocenie organu w przypadku wnioskodawcy nie wystąpiły sytuacje drastyczne związane ze szkodami poniesionymi w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia mającego wpływ na możliwości płatnicze i możliwości pozyskiwania dochodów. Zatem sytuacja określona w § 3 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia nie wystąpiła. 2. Skarga do Sądu 2.1. Na powyższą decyzję J.S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Wniósł o jej uchylenie. Zarzucił: 1. naruszenie art. 28 ust. 2, 3 i 3a u.s.u.s. oraz § 3 Rozporządzenia poprzez niezastosowanie tego przepisu w stanie faktycznym sprawy, gdyż z całokształtu materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że sytuacja dochodowa, finansowa wnioskodawcy, liczne zadłużenia oraz sytuacja rodzinna, wiek oraz stan zdrowia są tego rodzaju, że skarżący nie posiada żadnych możliwości zarobkowych, a pozostające mu kwoty nie są wystarczające, aby mógł się utrzymać; 2. sprzeczność ustaleń organu polegająca na bezzasadnym przyjęciu, że całokształt materiału zebranego w sprawie oraz okoliczności faktyczne i prawne nie stanowią podstawy do zmiany zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji uwzględnienia wniosku o umorzenie, podczas gdy w rzeczywistości sytuacja zdrowotna skarżącego oraz wiek nie pozwalają mu na podjęcie żadnego zatrudnienia; 3. naruszenie m.in. art. 7, art. 8, art. 9 i art. 12 K.p.a., polegające na działaniu przez organy administracyjne z naruszeniem podstawowych zasad zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego. 2.2. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że decyzja jest sprzeczna ze stanem faktycznym i bardzo go krzywdzi. Nie jest bowiem w stanie uzyskać jakichkolwiek dochodów, które umożliwiłyby mu spłatę należności. Podniósł, że jest osobą starszą i schorowaną. Wymaga opieki ze strony innych osób. Jako osoba całkowicie niezdolna do pracy, nie ma żadnych możliwości dorobienia, czy też podjęcia zatrudnienia. W ocenie skarżącego spełnia więc przesłanki pozwalające uwzględnić wniosek o umorzenie. Emerytura nie wystarcza na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych. Z uwagi na brak środków finansowych skarżący zmuszony jest co jakiś czas brać drobne pożyczki aby miał się z czego utrzymać. J.S. wskazał ponadto na postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. umarzające postępowanie egzekucyjne z uwagi na niemożność prowadzenia skutecznej egzekucji, albowiem skarżący nie posiada żadnego majątku, ani źródeł dochodu. 2.3. W odpowiedzi na skargę Zakład podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: 3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2014.1647) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz.U.2016.718), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując sprawę w tak zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja narusza prawo. 3.2. Podstawę materialnoprawną umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne stanowi art. 28 ust. 2, 3 i 3 a u.s.u.s. Zgodnie z powołaną regulacją należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Wobec ustalenia braku przesłanki nieściągalności, ZUS przeprowadza postępowanie w oparciu o przepisy art. 28 ust. 3 a u.s.u.s. w związku z § 3 Rozporządzenia, w świetle których Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny, w szczególności: 1. gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2. w przypadku poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3. w przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. W pierwszym etapie postępowania z wniosku o umorzenie należności składkowych organ bada, czy w ogóle występują przesłanki do umorzenia należności. Jeśli żadna z tych przesłanek nie zostanie spełniona organ bezwzględnie zobowiązany jest odmówić przyznania ulgi. W przypadku ustalenia zaistnienia którejś z wymienionych w przepisach prawa przesłanek umorzenia należności, postępowanie wchodzi w drugi etap – uznania administracyjnego, tj. możliwości wyboru określonego kierunku rozstrzygnięcia. Z treści wyżej zacytowanych przepisów wynika bowiem, że dopiero na tym etapie postępowania organ korzysta ze swobody uznania administracyjnego. Oznacza to, że organ ma prawo wyboru rozstrzygnięcia, może zatem w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Rozstrzygnięcie organu nie może mieć jednak charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 K.p.a.), wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.), zaś decyzja winna spełniać wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. Dążąc do załatwienia sprawy organ zobowiązany jest też mieć na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.). Dokonując tych czynności organy podatkowe muszą kierować się regułami zapisanymi w art. 80 K.p.a., tj. ocenić na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Swobodna ocena dowodów, by nie przekształciła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny, m.in. logiki, doświadczenia życiowego, wszechstronności. Konsekwencją takiego modelu postępowania organu jest kontrola sądu sprawowana zasadniczo na trzech poziomach: 1. kontrola prawidłowości przeprowadzonego postępowania, w tym postępowania dowodowego (zwłaszcza kompletności materiału dowodowego); 2. kontrola prawidłowości oceny przesłanek umorzenia oraz w przypadku ich zaistnienia: 3. kontrola granic przyznanego organowi uznania administracyjnego. 3.3. W niniejszej sprawie organ prawidłowo stwierdził brak przesłanki nieściągalności pomimo wydania przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. postanowienia z 19 maja 2014 r. umarzającego postępowanie egzekucyjne z uwagi na niemożność prowadzenia skutecznej egzekucji wobec skarżącego, z uwagi na brak majątku i źródeł dochodu. Ustalił bowiem, że aktualnie skarżący posiada źródło dochodu w postaci świadczenia emerytalnego, z którego można egzekwować należności. Wobec ustalenia braku przesłanki nieściągalności, Zakład był uprawniony do przeprowadzenia postępowania w oparciu o art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w związku z § 3 Rozporządzenia. 3.4. Zdaniem Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawie nie można natomiast zaakceptować oceny i stanowiska organu, stwierdzającego brak przesłanek umorzenia należności, o których mowa w § 3 Rozporządzenia. W tym zakresie proces decyzyjny organu został przeprowadzony wadliwie. Organ zgromadził wprawdzie obszerny materiał dowodowy co do sytuacji materialnej i zdrowotnej zobowiązanego jednak jego ocena okazała się dowolną, przekraczającą granice określone przepisem art. 80 K.p.a. Jak już wyżej natomiast wskazano korzystanie z uznania administracyjnego przez organ możliwe jest dopiero na kolejnym etapie postępowania, po stwierdzeniu istnienia przesłanek umorzenia. Stwierdzając brak przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia, która zachodzi gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, organ wskazał na zaciągane przez skarżącego pożyczki i kredyty, niekorzystanie przez wnioskodawcę z pomocy społecznej oraz jego brak chęci spłaty zadłużenia w układzie ratalnym. Podkreślił, że sytuacja finansowa skarżącego jest wynikiem jego świadomego działania. Taka argumentacja organu w zakresie oceny omawianej przesłanki nie może zostać zaakceptowana. W celu ustalenia istnienia omawianej przesłanki konieczne jest bowiem określenie dochodów i wydatków osoby zobowiązanej, a przede wszystkim relacji pomiędzy tymi wielkościami, czego organ nie uczynił. Z ustaleń organu wynika natomiast, że jedynym źródłem dochodu skarżącego jest świadczenie emerytalne otrzymywane miesięcznie w wysokości 1295,35 zł (po potrąceniach egzekucyjnych). Istotne przy tym jest, że dochód ten niemal w całości jest przeznaczany na wydatki związane z codzienną egzystencją, tj. czynsz, opłaty eksploatacyjne, leki, środki czystości, żywność. Powyższe oznacza, że sytuacja majątkowa i finansowa skarżącego jest trudna. W konsekwencji opłacenie należności z tytułu składek pozbawi zobowiązanego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Z tych względów, wbrew ocenie dokonanej przez organ, należało uznać, że w przypadku skarżącego wystąpił warunek umożliwiający umorzenie należności z tytułu składek określony w § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia. Za dowolną ponadto należy uznać ocenę Zakładu w zakresie wystąpienia przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia. Zdaniem Zakładu dysponowanie przez skarżącego dochodem w postaci świadczenia emerytalnego wypłacanego bez względu na stan zdrowia oraz okoliczność, że zobowiązanie w ZUS powstało w latach 2001-2010, a problemy zdrowotne skarżącego rozpoczęły się dopiero w lipcu 2009 r., świadczy o tym, że w przypadku skarżącego nie wystąpiła ww. przesłanka umorzenia należności z tytułu składek. Zdaniem Sądu taka argumentacja również nie może zostać zaakceptowana. Omawiana przesłanka występuje w przypadku przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Ocena sytuacji wnioskodawcy w kontekście wskazanej przesłanki wymaga rozważenia czy choroba nie pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Innymi słowami czy zapłata zaległości przez skarżącego, z uwagi na jego problemy zdrowotne, jest w ogóle możliwa. Wymaga przy tym przypomnienia, że przedmiotowa zaległość wynosi 99.286,07 zł, a jedynym źródłem utrzymania skarżącego jest świadczenie emerytalne, które jak wyżej wskazano, przeznaczane jest na bieżące potrzeby związane z codzienną egzystencją. Poza sporem przy tym jest, że problemy zdrowotne skarżącego i jego wiek (71 lat, leczy się psychiatrycznie, ma problemy kardiologiczne, nadciśnienie tętnicze niedokrwienne serca, cukrzyca typu 2, przewlekła choroba nerek, przerost gruczołu krokowego, dyskopatia szyjna, zaniki pamięci w związku z którymi skarżący wymaga już opieki innych osób) nie dają perspektywy poprawy jego sytuacji materialnej i zwiększenia możliwości płatniczych, umożliwiających spłatę należności ZUS. Podjęcie przez skarżącego zatrudnienia jest bowiem niemożliwe. Z uwagi na kłopoty ze zdrowiem skarżący od 2009 r. został uznany za osobę całkowicie niezdolną do pracy. W świetle przedstawionych okoliczności twierdzenia skarżącego o braku możliwości "dorobienia", czy też podjęcia zatrudnienia są uzasadnione. Opisana sytuacja powoduje, że przewlekła choroba skarżącego pozbawia go możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności, co realizuje dyspozycję normy § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia. Na ocenę omawianej przesłanki nie ma przy tym wpływu okoliczność, że zobowiązanie w ZUS powstało w latach 2001-2010, a problemy zdrowotne skarżącego rozpoczęły się dopiero w lipcu 2009 r. Ustalając istnienie przesłanek organ bierze bowiem pod uwagę aktualną sytuację życiową i majątkową osoby wnoszącej o umorzenie zaległości. W konsekwencji należy stwierdzić, że Zakład nie dokonał prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do norm zawartych w Rozporządzeniu. 3.5. Rozstrzygając ponownie sprawę organ, uwzględni powyższe rozważania. Stwierdzając istnienie przesłanek z § 3 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 Rozporządzenia przejdzie do kolejnego etapu postępowania – wyboru rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, który to wybór wyczerpująco uzasadni, stosownie do regulacji kodeksu postępowania administracyjnego, o których mowa w pkt 3.2. 3.6. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy p.p.s.a., orzeczono jak w pkt 1 wyroku. Wynagrodzenie pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy, w pkt 2 wyroku, przyznano na podstawie art. 250 § 1 ustawy p.p.s.a. w zw. z § 4 ust. 1 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U.2015.1800).