I SA/Ke 567/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Mirosław Surma (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016 r. sprawy ze skargi T. – P.Sp. z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz T.- P. Sp. z o.o. w K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 1. Postanowienie organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania 1.1 Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem z [...]nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z [...] w sprawie odmowy wydania T.-P. Sp. z o.o. z K. (Spółka) zaświadczenia potwierdzającego przedawnienie zobowiązań podatkowych z tytułu VAT za 12/2006 oraz 01/2007 i 02/2007. 1.2 W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że pismem z 22 lipca 2014 r. Spółka zwróciła się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. o wydanie stosownego dokumentu potwierdzającego przedawnienie zobowiązań z tytułu VAT za grudzień 2006 r. oraz od stycznia do lutego 2007 r. W uzasadnieniu pisma M.M. - prezes zarządu Spółki podniósł m.in., że wbrew stanowisku organu podatkowego w odniesieniu do zobowiązań z tytułu VAT za grudzień 2006 r. oraz od stycznia do lutego 2007 r. nie wystąpiła przesłanka z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ zawiadomienie z 19 grudnia 2012 r. zostało doręczone Spółce 9 stycznia 2013 r., a zatem po upływie 5 - letniego terminu. 1.3 Dyrektor Izby Skarbowej w K. wskazał na przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące wydawania zaświadczeń oraz przedawnienia zobowiązań podatkowych. Przedstawił ponadto szczegółowo stan faktyczny sprawy. Podsumowując stwierdził, że w stanie dowodowym i prawnym sprawy odmowa wydania Spółce zaświadczenia potwierdzającego przedawnienie zobowiązań podatkowych z tytułu VAT za grudzień 2006 r. oraz od stycznia do lutego 2007 r. wyczerpuje dyspozycję art. 306 c Ordynacji podatkowej i uzasadnia odmowę wydania zaświadczenia o treści żądanej przez stronę. 2. Skarga do Sądu 2.1 Na powyższe postanowienie Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Zarzuciła naruszenie: 1. art. 137 Ordynacji podatkowej, jak również działu V K.p.c. poprzez niedopełnienie formalności związanych z zaniechaniem zażądania od Spółki wskazania osób uprawnionych do jej reprezentacji; 2. art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który to artykuł zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z 17 lipca 2012 r. P 30/11 jest niezgodny z zasadą zaufania obywatela do Państwa i stanowionego przez nie prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji RP poprzez niepowiadomienie podatnika najpóźniej z upływem terminu wskazanego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez jego uchylenie i orzeczenie o obowiązku wydania zaświadczenia o żądanej treści ewentualnie o przekazanie sprawy do Dyrektora Izby Skarbowej w K. celem ponownego rozpoznania sprawy. 2.2 W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała na orzeczenie TK z 17 lipca 2012 r. oraz interpretację ogólną Ministra Finansów z 2 października 2012 r. nr PK4/8012/239/AAN/12/1804. Podniosła, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przyznano, iż zaległość za styczeń 2007 r. nie istnieje, to jednak z materiału dowodowego sprawy wynika, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w K. nadal domaga się od skarżącej zapłaty podatku za ten okres. 2.3 W ocenie Spółki organ powinien przed upływem 5-letniego terminu przedawnienia, który upływał 31 grudnia 2012 r. doręczyć Spółce zawiadomienie o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia wraz z jego uzasadnieniem. Powyższe zawiadomienie nastąpiło 9 stycznia 2013 r. jednak z uchybieniem przepisów prawa. 2.4 Skarżąca, odnosząc się do kwestii zastosowania środka egzekucyjnego, o którym skarżąca została zawiadomiona 27 października 2009 r. podniosła, że środek ten nie został skutecznie wykonany przez organ egzekucyjny, jak również nie dotyczył łącznych zobowiązań Spółki za grudzień 2006, styczeń i luty 2007 r. 2.5 W ocenie skarżącej czynności egzekucyjne nie powinny zachowywać waloru ważności z uwagi na uchylone decyzje z 7 lipca 2009 r. nr R0/4400/2a/09 oraz RO/4400/23/09, których wydanie było nieważne z uwagi na uchybienie popełnione przez organ przy ich wydaniu. Zatem materialnoprawny skutek wywołany wszczęciem postępowania egzekucyjnego winien zostać unicestwiony. 2.6 Skarżąca wskazała na przesłanki nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności odnosząc się do uzasadnienia uchwały NSA z 28 kwietnia 2014 r. sygn. akt I FPS 8/13. Zaznaczyła, że M.M.nigdy nie doręczono postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, wobec czego należy domniemywać, że postanowienie takie zostało sporządzone na użytek postępowania w dacie bliżej nieokreślonej. 2.7 Uzasadniając zarzut naruszenia art. 137 Ordynacji podatkowej, Spółka wskazała, że nieuprawnionym było podpisywanie pism wyłącznie przez jednego z członków zarządu w osobie M. M.. Spółkę reprezentuje bowiem zarząd dwuosobowy łącznie, tj. M.M. oraz T. M.. 2.8 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo wskazał, że zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy uchwałą nr 3/2012 z 14 grudnia 2012 r. T. M.został odwołany z zarządu Spółki. Zatem w dacie złożenia wniosku Spółki T. M.nie wchodził w skład zarządu Spółki. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: 3.1 Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2016.1066 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2016.718), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym; nie jest przy tym – co do zasady - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonego postanowienia oraz na mocy art. 135 ustawy p.p.s.a., poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia potwierdzającego przedawnienie zobowiązań, Sąd stwierdził, że przy wydaniu tych postanowień doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a.). W konsekwencji skarga zasługuje na uwzględnienie. 3.2 Na wstępie należy wskazać, że postępowanie podatkowe może być wszczęte m.in. na żądanie strony (art. 165 § 1 Ordynacji podatkowej). Podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia, ponaglenia, wnioski) mogą być wnoszone pisemnie (...) – art. 168 § 1 Ordynacji podatkowej. W takiej sytuacji podanie powinno być podpisane przez wnoszącego (art. 168 § 3 Ordynacji podatkowej). Warunkom formalnym określonym w tym przepisie powinno odpowiadać również żądanie o wydanie zaświadczenia, o którym mowa w art. 306 a § 1 Ordynacji podatkowej oraz zażalenie od postanowienia jako jedne z podań, określonych w art. 168 § 1 Ordynacji podatkowej. Istotne przy tym jest, że w przypadku gdy stroną postępowania jest osoba prawna to działa w postępowaniu przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i opartym na niej statucie (art. 38 K.c. w zw. z art. 135 Ordynacji podatkowej). Stosownie zaś do art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej jeżeli podanie (wniosek, zażalenie) nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Z powołanych regulacji wynika, że obowiązkiem organu w pierwszej fazie postępowania jest sprawdzenie warunków formalnych pisma strony, wszczynającego dane postępowanie w tym, w przypadku osoby prawnej, zbadanie czy zostało podpisane przez osoby uprawnione do jej reprezentacji. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie organ nie wywiązał się z nałożonych na niego ww. przepisami obowiązków. 3.3 W stanie faktycznym sprawy, co jest poza sporem, wniosek z 22 lipca 2014 r. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego przedawnienie zobowiązań podatkowych z tytułu VAT za 12/2006 oraz 01/2007 i 02/2007 oraz zażalenie od postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z 14 sierpnia 2014 r. nr AP/413-2/12 w sprawie odmowy wydania przedmiotowego zaświadczenia złożyła firma T.– P., działająca w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Zarówno wniosek, jak i zażalenie, zostały podpisane przez M. M.. Ze znajdującej się w aktach sprawy kserokopii umowy Spółki z 14 grudnia 2000 r. (akt notarialny Rep. A 7230/2000) wynika, że oświadczenia w imieniu spółki w przypadku zarządu jednoosobowego składa prezes zarządu jednoosobowo, zaś w przypadku zarządu wieloosobowego dwóch członków. Na stanowisko prezesa zarządu powołano M. M., natomiast wiceprezesem został T. M.. W aktach sprawy znajduje się ponadto odpis protokołu zgromadzenia wspólników Spółki z 14 grudnia 2012 r. (akt notarialny Rep. A 7702/2012) z którego wynika, że zgromadzenie podjęło uchwałę nr 2/2012 zmieniającą umowę Spółki, w ten sposób, że uchyliło w całości jej dotychczasową treść i nadało jej nowe brzmienie. Stosownie zaś do § 20 pkt 2 zmienionej umowy Spółki, do składania oświadczeń woli i ich podpisywania w imieniu Spółki są upoważnieni: lub dwóch członków zarządu łącznie, lub członek zarządu łącznie z prokurentem. Zgromadzenie wspólników podjęło również uchwałę nr 3/2012 odwołującą z zarządu Spółki – T.M. oraz uchwałę nr 4/2012 wybierającą do zarządu Spółki I.L. S. jako członka zarządu. Jednocześnie Sąd stwierdził brak w aktach sprawy jakichkolwiek innych dokumentów, modyfikujących ww. postanowienia zmienionej 14 grudnia 2012 r., umowy Spółki. Z powyższego wynika, że na dzień złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia (22 lipca 2014 r.) oraz na dzień złożenia zażalenia (5 marca 2015 r.) w zakresie reprezentacji Spółki, obowiązywała reprezentacja łączna, przy czym zarząd Spółki był dwuosobowy. Omawiane pisma zostały natomiast podpisane wyłącznie przez jedną osobę - prezesa zarządu Spółki M. M., tj. niezgodnie z reprezentacją Spółki określoną w jej umowie, co umknęło uwadze organu. W konsekwencji bezpodstawne jest stanowisko organu, zawarte w odpowiedzi na skargę, że skoro w dacie złożenia wniosku Spółki T.M. nie wchodził w skład zarządu Spółki, to podmiot ten był prawidłowo reprezentowany. W tej sytuacji zachodzi wątpliwość, czy postępowanie w niniejszej sprawie wszczęte zostało na podstawie żądania podmiotu uprawnionego (właściwie reprezentowanego) a także, czy zażalenie od postanowienia organu I instancji zostało wniesione przez podmiot uprawniony, a żaden z organów tej kwestii nie wyjaśniał i nie żądał uzupełnienia braków formalnych w trybie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej. 3.4 Ze względu na naprowadzone wyżej okoliczności, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art.135 ustawy p.p.s.a. uchylił zaskarżone i poprzedzające je postanowienie, a ze względu na przyczynę uchylenia tj. naruszenie przepisów postępowania przez niewyjaśnienie kwestii prawidłowej reprezentacji strony postępowania podatkowego, tj. przedmiotowej Spółki, nie jest uprawniony do oceny kwestii merytorycznych objętych zaskarżonym rozstrzygnięciem. O kosztach postępowania, w pkt 2 wyroku, orzeczono na podstawie art. 200 ustawy p.p.s.a.