I SA/Ke 571/05

Sygnatura akt: I SA/Ke 571/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Jarmasz, Sędziowie: Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant: Sekretarz sądowy Krzysztof Armański, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19.05.2006 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2005r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. określa, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Ke 571/05 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy z dnia [...] w sprawie podatku rolnego za 2005 r. zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji dotyczy działki o powierzchni 0,1400 ha, oznaczonej w ewidencji gruntów obrębu K. nr 628/3. W rejestrze gruntów jako władający po - części ujawnieni są J. J., J. S., B. T. i J. T. W ocenie Kolegium organ pierwszej instancji prawidłowo oparł się na danych z ewidencji gruntów, przyjmując do opodatkowania powierzchnię z niej wynikającą. Prawidłowe jest stanowisko Wójta Gminy, który budynek o powierzchni 64 m położony na przedmiotowej działce jako stanowiący własność J. S. objął nakazem płatniczym z dnia [...] Kolegium podniosło, że ewentualne zastrzeżenia odnośnie prawidłowości zapisów w ewidencji winny być przedmiotem postępowania przed właściwym organem geodezyjnym. Na powyższe rozstrzygniecie została wniesiona w ustawowym terminie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach. Skarga została podpisana przez S. S. jako pełnomocnika J. S. Wezwana do przedłożenia pełnomocnictwa S. S. wyjaśniła, że mąż J. S. zmarł dnia 4 czerwca 2005 r. przed wniesieniem skargi. Jednocześnie S. S. złożyła oświadczenie, że popiera skargę jako spadkobierca J. S. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej zarzuciła, nieprawidłową ocenę stanu faktycznego, polegającą na przyjęciu, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości od budynku usytuowanego na działce 628/3 ciąży na małżonkach S. i został ujęty w nakazie płatniczym w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego obejmującego działki stanowiące ich własność. W ocenie skarżącej opodatkowanie z tytułu budynku winno być zawarte w zaskarżonej decyzji dotyczącej podatku rolnego obejmującego działkę oznaczoną nr 628/3. Pozostali spadkobiercy przyłączyli się do skargi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosząc o jej oddalenie podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Ocenie sądów podlega zatem zgodność aktów administracyjnych, w tym przypadku decyzji, z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Tak więc można wyeliminować z obrotu prawnego decyzję, która narusza prawo materialne, prawo procesowe w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź stanowi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania.( art. 145§1 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U.153 poz.1270 ze zm.) Sąd nie jest natomiast, stosownie do treści art. 134 powołanej ustawy związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę należy uznać za uzasadnioną. Zgodnie z przepisem art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz 1086 ) podstawą wymiaru podatków są dane z ewidencji gruntów i budynków. Z ustaleń organów, potwierdzonych danymi z ewidencji gruntów wynika, że jako władający działką oznaczoną nr. 628/3 ujawnieni są J.S., J. T., B. T. oraz J. J. Działka stanowi użytki rolne oznaczone symbolem B-R, S-R i Ł, a zatem część nieruchomości to grunty rolne zabudowane. Przepis art. 6 c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz. U.z 1993 r. Nr 94 poz. 431 ze zm. ) stanowi, że osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji ( nakazie płatniczym). W przypadku gdy przedmiot opodatkowania jest we współwłasności dwóch lub więcej osób- łączne zobowiązanie pieniężne ustala się w nakazie wystawionym na któregokolwiek ze współwłaścicieli( posiadaczy), ewentualnie gdy gospodarstwo rolne prowadzi w całości jedna z tych osób, nakaz płatniczy wystawia się na tę osobę. Przywołany przepis jednoznacznie nakazuje wydanie decyzji w formie łącznego zobowiązania pieniężnego. Przepis nie daje możliwości odstępstwa od wskazanej w nim zasady, przez opodatkowanie gruntu i budynku odrębnymi decyzjami- decyzją określającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości oraz odrębną decyzją ustalającą zobowiązanie w podatku rolnym. Organy są związane dyspozycją art. 6c i nie mogą wymierzać podatku w formie przez prawo nie przewidzianej. Organy podatkowe wydając zaskarżoną decyzję wbrew obowiązkowi z art. 6c ustawy, naruszyły w sposób istotny prawo materialne. Ustaliły zobowiązanie w podatku rolnym, wbrew własnym ustaleniom, że działka 628/3 stanowi użytki rolne zabudowane. Podnieść należy, że organy nie wskazały na jakiej podstawie dokonały ustalenia, że budynek usytuowany na tej działce stanowi własność S. i J. małżonków S. Dane wynikające z ewidencji gruntów, na związanie którymi powołują się organy, nie pozwalają na dokonanie takich ustaleń, a nie ma żadnych przesłanek, aby organ podatkowy mógł podważać wiarygodność zapisów ewidencji. Podnieść należy, że przepisy ustawy o podatku rolnym przewidują specjalny reżim opodatkowania gruntów będących we współwłasności lub współposiadaniu, stanowiąc, że są one odrębnym przedmiotem opodatkowania. Oznacza to nakaz wydania odrębnej decyzji obejmującej przedmiot opodatkowania będący we współwłasności lub współposiadaniu, przy jednoczesnym zakazie łączenia z przedmiotem opodatkowania stanowiącym wyłączną własność podatnika. Reasumując należy stwierdzić, że dokonując ustaleń, że działka 628/3 zabudowana budynkiem jest przedmiotem współwłasności winny wydać decyzję zgodną z art. 6c. W postępowaniu przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym została naruszona zasada czynnego udziału strony w postępowaniu. Przepis art. 123 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa ( Dz.U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ) nakłada na organ podatkowy obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania . Obowiązek ten istnieje od momentu wszczęcia postępowania do chwili doręczenia decyzji organu odwoławczego. Zgodnie z treścią art. 92§1 Ordynacji podatkowej w przypadku gdy zobowiązanie podatkowe ustala się w sposób przewidziany w art. 21§1 pkt.2, a zgodnie z ustawami podatkowymi podatnicy ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe, odpowiedzialnymi solidarnie są podatnicy, którym doręczono decyzję ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego. Decyzja ustalająca zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym jest decyzją o której mowa w art.21 §1 pkt.2 Ordynacji. Organ pierwszej instancji doręczył decyzję ustalającą zobowiązanie w podatku rolnym J. S., J. J., oraz B.T. Z datą doręczenia decyzji powstała stosownie do powołanego art. 92§1 Ordynacji podatkowej solidarna odpowiedzialność podatników za zobowiązanie podatkowe. W konsekwencji tym podmiotom przysługuje status strony w postępowaniu odwoławczym przed Kolegium. W postępowaniu odwoławczym brał udział wyłącznie J. S., pozostali zobowiązani solidarnie nie byli powiadomieni o toczącym się postępowaniu odwoławczym, nie została im doręczona decyzja organu odwoławczego. Niezawinione nieuczestniczenie strony w postępowaniu stanowi podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 240§1pkt.4 Ordynacji podatkowej. Dodatkowo należy podnieść, że organy podatkowe wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisu art. 200 Ordynacji podatkowej nie wyznaczyły stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Obowiązek ten ciąży także na organie odwoławczym. Rozpoznając ponownie sprawę organy ustalając zobowiązanie podatkowe uwzględnią uwarunkowania dotyczące przedmiotu opodatkowania i wydadzą decyzję przewidzianą przepisami ustawy o podatku rolnym. Z powyższych względów, uznając, że zaskarżona decyzja jak i decyzja poprzedzająca zawiera wady skutkujące koniecznością wyeliminowania ich z obrotu prawnego Sąd na podstawie art. 145§1 pkt1 lit. a i lit.b, ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 powołanej ustawy określił, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości. Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 ustawy.