I SA/Ke 576/10

PostanowienieWSA w Kielcach2010-12-16

Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej skargi na decyzję ZUS o odmowie umorzenia należności składkowych przysługuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz prawo do ustanowienia radcy prawnego z urzędu?
Ratio decidendi
W sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego aż do jego zakończenia. Natomiast prawo do ustanowienia radcy prawnego z urzędu przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co w niniejszej sprawie zostało uznane za spełnione.
Stan faktyczny
D. K. złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmowną w przedmiocie umorzenia należności składkowych. Po oddaleniu skargi przez WSA w Kielcach, D. K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu, uzasadniając to trudną sytuacją finansową i zdrowotną rodziny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; ustanowiono dla D. K. radcę prawnego wyznaczonego przez Okręgową Izbę Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 16 grudnia 2010 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych p o s t a n a w i a 1. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. ustanowić dla D. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w K.. Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2010r. sygn. akt I SA/Ke 576/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę D. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych. W dniu 13 grudnia 2010r. D. K. złożył sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Złożony wniosek skarżący uzasadnia brakiem dochodów spowodowanym "martwym" okresem w budownictwie. Skarżący wskazuje także na trudna sytuację związaną ze stanem zdrowia dzieci (3,5 roku i 1,5 roku), które chorują już drugi miesiąc. Aktualnie rodzina skarżącego utrzymuje się jedynie z zasiłku rodzinnego w kwocie 400zł miesięcznie. Skarżący nie wykazuje majątku. W myśl przepisu art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą "p.p.s.a" od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarga kasacyjna stosownie do postanowień przepisu art. 175 ustawy "p.p.s.a" powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, albo doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych. Stosownie do przepisu art. 245 § 3 ustawy "p.p.s.a" prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje między innymi ustanowienie radcy prawnego i zgodnie z postanowieniami przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy "p.p.s.a" przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza złożonego przez D. K. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego wykazała, że wniosek ten zasługuje na uwzględnienie. Do pozytywnej oceny wniosku przekonuje przede wszystkim fakt, że skarżący z uwagi na okres zimowy nie uzyskuje dochodów, żona skarżącego nie pracuje, a czteroosobowa rodzina utrzymuje się jedynie z zasiłku wychowawczego w kwocie 400zł miesięcznie. W tej sytuacji uznano, że kondycja finansowa skarżącego nie pozwala na poniesienie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku w koniecznych wydatkach /np. żywność, lekarstwa, opłaty za utrzymanie mieszkania/. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezzasadny i podlega oddaleniu. Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy "p.p.s.a", nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi D.K. ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja - akt administracyjny ściśle dotyczący praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. Złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek jako bezzasadny podlega oddaleniu. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy "p.p.s.a", postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło