I SA/Ke 577/09

PostanowienieWSA w Kielcach2010-02-02

Skład orzekający: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego powinien zostać uwzględniony w całości, częściowo, czy oddalony, biorąc pod uwagę sytuację finansową strony skarżącej oraz liczbę prowadzonych przez nią spraw?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został uwzględniony częściowo. Stronę skarżącą zwolniono od wpisu sądowego od skargi, natomiast w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono. Ustanowiono również doradcę podatkowego. Sąd uznał, że sytuacja finansowa strony, liczba prowadzonych spraw oraz potrzeba zapewnienia dostępu do sądu uzasadniają częściowe zwolnienie od kosztów i ustanowienie pełnomocnika, ale nie całkowite zwolnienie od wszelkich kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu PPF, po wcześniejszym wezwaniu do jego uzupełnienia. Strona skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację finansową, wskazując na brak zatrudnienia, utrzymywanie się z dochodów żony oraz zamieszkiwanie w domu teściów. Jednocześnie strona jest skarżącym w 12 sprawach przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Kielcach.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono stronę skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego od skargi. 2. Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie. 3. Ustanowiono doradcę podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 lutego 2010 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D.S. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc lipiec 2004r. p o s t a n a w i a 1. zwolnić stronę skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego od skargi z dnia 27 listopada 2009r.; 2. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie; 3. ustanowić doradcę podatkowego. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 28 grudnia 2009r. w wysokości 1066zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]. znak: [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiąc lipiec 2004r. D. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) – dalej jako "p.p.s.a." wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu PPF. Skarżący nie dopełnił tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 13 stycznia 2010r. Sąd przesłał skarżącemu urzędowy formularz PPF i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularza w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżący w zakreślonym w wezwaniu terminie złożył w dniu 26 stycznia 2010r. wniosek sporządzony na urzędowym formularzu PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie rzecznika patentowego. W dniu 29 stycznia 2010r. skarżący złożył w tut. Sądzie pismo w sprawie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w druku PPF, gdzie omyłkowo skreślono pozycję "ustanowienie doradcy podatkowego", które nie powinno być skreślone zaś pozostawiono "ustanowienie rzecznika patentowego", które winno być skreślone W uzasadnieniu wniosku skarżący oświadcza, że gdy zaczęły się jego problemy podatkowe musiał zlikwidować działalność gospodarczą i nie może znaleźć zatrudnienia. Skarżący oświadcza, że pozostaje na utrzymaniu żony, chociaż posiada z żoną rozdzielność majątkową. Skarżący poszukuje pracy również zagranicą. Skarżący oświadcza, iż pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z żoną i sześcioletnim synem. Skarżący nie wykazuje majątku, wraz z rodziną mieszka w domu teściów. Żona skarżącego posiada udział w nieruchomości przy ul. W. [...] w K. obecnie wynajmowanej. Żona skarżącego uzyskuje miesięcznie dochód z najmu w kwocie 1000zł oraz dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1500zł miesięcznie. Przepis art. 246 § 1 ustawy "p.p.s.a." wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (a taką jest skarżący). W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i rodziny. Prawo pomocy w istocie swej ma stanowić zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Ma bowiem umożliwiać realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Z drugiej jednak strony, Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005r., FZ 478/04 (niepubl.) podkreślił, że opłaty sądowe stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin stanowią odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. Dlatego też mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. Analiza złożonego przez D. S. wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wykazała, że nie zachodzą okoliczności, które dawałyby podstawę do zwolnienia strony w całości od kosztów sądowych, o co się ubiega. Rozważając zasadność wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych oceniono go w kilku aspektach - z uwzględnieniem z jednej strony wysokości środków, którymi skarżący dysponuje oraz faktu, że D. S. jest osobą młodą, poszukuje pracy, co rokuje poprawę kondycji finansowej jego rodziny, a z drugiej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w postępowaniu sądowym. Rozpoznając zatem niniejszy wniosek uwzględniono, iż w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach w chwili obecnej D. S. jest skarżącym w 12 sprawach, co powoduje wzrost kosztów sądowych, a co za tym idzie wzrost obciążenia finansowego dla skarżącego. D. S. wniosek o przyznanie prawa pomocy w takim samym zakresie złożył we wszystkich skarżonych sprawach tak więc łączna suma ciążących na nim wpisów oraz opłat kancelaryjnych stanowi punkt odniesienia, przy rozpoznawaniu wniosku. Biorąc pod uwagę powyższe, uznano, że rozpatrywany wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na częściowe uwzględnienie poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi. W pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należało oddalić. Na uwagę zasługuje przy tym okoliczność, że przyznane zwolnienie umożliwi skarżącemu skorzystanie z prawa do rozpoznania niniejszej sprawy przez sąd administracyjny, bowiem na obecnym etapie postępowania nie ma innych kosztów sądowych, które blokowałyby skarżącemu prawo dostępu do sądu. Powyższe okoliczności, zwłaszcza aktualna sytuacja finansowa oraz ilość spraw D. S. zawisłych jednocześnie w tut. Sądzie uzasadniają również przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy "p.p.s.a.".

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło