I SA/Ke 63/09
PostanowienieWSA w Kielcach2009-03-25
Skład orzekający: Danuta Kuchta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona uchybiła termin z powodu zmiany miejsca zamieszkania i braku informacji o doręczanej korespondencji, mimo że miała czas na poinformowanie organu o zmianie adresu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do złożenia skargi, uznając, że strona uchybiła termin z własnej winy. Mimo zmiany miejsca zamieszkania i trudnej sytuacji życiowej, strona nie dołożyła szczególnej staranności w poinformowaniu organu o zmianie adresu do korespondencji. Miała wystarczająco dużo czasu na dopełnienie tego obowiązku, a okoliczności podane we wniosku nie obiektywnie uniemożliwiły terminowego złożenia skargi.Stan faktyczny
Strona złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Uchybienie terminu uzasadniała zmianą miejsca zamieszkania, brakiem informacji o korespondencji kierowanej na stary adres oraz błędnymi informacjami uzyskanymi od pracownika Izby Skarbowej. Sąd rozpoznał wniosek o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do złożenia skargi.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 marca 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kuchta po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o przywrócenie terminu do złożenia skargi w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok postanawia: odmówić przywrócenia terminu.
W dniu 14 stycznia 2009r. M. W. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok. Wraz ze skargą strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Na uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu skarżąca wskazała, iż uchybienie terminu do wniesienia skargi spowodowane było zaistnieniem szeregu okoliczności związanych z przypadkami losowymi. W dniu 20 października 2008r. wnioskodawczyni zmieniła miejsce zamieszkania, co spowodowało również zmianę adresu do korespondencji. Podniosła, że poprzednie miejsce zamieszkania oddalone jest od obecnego o ponad 15 kilometrów, natomiast osoby które nabyły tą nieruchomość nie informowały jej o przysyłanej korespondencji. Będąc pracownikiem Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. dowiadywała się, czy organ otrzymał już informację na temat rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. W dniu 20 listopada zgłosiła do organu podatkowego informację o zmianie miejsca zamieszkania. Skarżąca wyjaśniła nadto, że w związku z tym, że w rozmowie telefonicznej w dniu 16 grudnia 2008r. przeprowadzonej z pracownikiem Izby Skarbowej w K. uzyskała informację, że jej sprawa nie jest jeszcze rozstrzygnięta, a wszelkie informacje o zmianie adresu zamieszkania winna złożyć na piśmie, w dniu 17 grudnia 2008r. złożyła pismo z informacją o zmianie miejsca zamieszkania i prośbą o przesyłanie korespondencji na aktualny adres. W dniu 5 stycznia 2009r. otrzymała odpowiedź Izby Skarbowej w K. z dnia 29 grudnia 2008r. Nr [...] z informacją, że decyzja została wydana w dniu 14 listopada 2008r. i po raz pierwszy była awizowana w dniu 19 listopada 2008r. W dniu 6 stycznia 2009r. w miejscu pracy okazano jej decyzję Izby Skarbowej. Wyjaśniła, że gdyby otrzymała w dniu 16 grudnia 2008r. prawidłową informację na temat stanu swojej sprawy mogłaby w terminie złożyć skargę na decyzję. Niedochowanie terminu stanowiło zatem skutek okoliczności, na które nie miała wpływu. Strona podniosłą nadto, iż w sytuacji losowej, w jakiej się znalazła, miała ograniczone możliwości pozyskania wymaganych informacji. Na powyższe okoliczności nałożyły się wypadki życiowe, wskutek których jest osobą samotną, co z kolei, przy zorganizowaniu przeprowadzki związanej ze zmianą miejsca zamieszkania, przyczyniło się do uchybienia terminu do wniesienia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna (art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a.). Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 §1 ustawy p.p.s.a.). Wniosek taki powinien odpowiadać warunkom formalnym przewidzianym w art. 46 ustawy p.p.s.a.. Wnosi się go do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 §1 ustawy p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie i uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 i 4 ustawy p.p.s.a.).. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy (B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze, 2005, str. 219).
W świetle powyższych rozważań, zauważyć należy, iż wniosek M.W. spełnia wymogi formalne określone dla pisma strony w postępowaniu sądowym i złożony został w terminie. Jednocześnie strona dokonała również czynności, której terminowi uchybiła.
Powołane wyżej przepisy prawa wymagają jednak, by strona skarżąca uprawdopodobniła nadto, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Jak przyjmuje się w orzecznictwie, brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Argumentacja strony zaprezentowana w uzasadnieniu rozpoznawanego wniosku, zdaniem Sądu, nie wskazuje, by ta nie ponosiła winy w nie dokonaniu przedmiotowej czynności procesowej w terminie.
Z akt sprawy i treści rozpoznawanego wniosku wynika, że w trakcie toczącego się postępowania podatkowego skarżąca zmieniła adres zamieszkania i w konsekwencji także adres do korespondencji. Doręczenie decyzji wydanej przez organ drugiej instancji nastąpiło skutecznie na jedyny znany organom adres strony tj. M. D. 32A, 26-021 D.. Dopiero bowiem w dniu 18 grudnia 2008r. do Izby Skarbowej w K. złożone zostaje pismo skarżącej informujące o zmianie adresu do korespondencji. Co prawda z przedmiotowego wniosku wynika, że w dniu 20 listopada 2008r. organ podatkowy poinformowany został o powyższej zmianie. Jednakże skarżąca nie uprawdopodobniła tej okoliczności. Za prawdziwością twierdzeń strony w tym zakresie nie przemawia w każdym razie treść dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.
Strona powołuje się na odbytą z pracownikiem Izby Skarbowej w K. rozmowę telefoniczną, w trakcie której miała dowiedzieć się, że jej sprawa nie została jeszcze rozstrzygnięta. Niemniej jednak z wniosku nie wynika, kto udzielił skarżącej informacji tej treści, zwłaszcza, że przedmiotowe rozstrzygnięcie organ drugiej instancji wydał w dniu 14 listopada 2009r., zatem długo przed datą wspomnianej rozmowy telefonicznej.
Nie jest argumentem uzasadniającym uwzględnienie rozpoznawanego wniosku o przywrócenie terminu okoliczność, iż nabywcy nieruchomości mieszkający pod "starym" adresem strony nie informują jej o przysyłanej korespondencji. To bowiem na skarżącej spoczywał obowiązek zachowania szczególnej dbałości o swoje sprawy. Skarżąca winna, zgodnie z treścią art. 146 Ordynacji podatkowej, poinformować organ o zmianie adresu do doręczeń, nawet pomimo trudnej sytuacji życiowej i nagłej konieczności zmiany miejsca zamieszkania. Jak twierdzi strona, do przeprowadzki zmuszona została w dniu 20 października 2008r. Decyzja organu odwoławczego zapadła w dniu 14 listopada 2008r., zatem skarżąca miała wystarczającą ilość czasu, by poinformować organy podatkowe o zaistniałej sytuacji.
Na uwagę zasługuje również fakt, że wnioskodawczyni jako pracownik Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. winna zdawać sobie sprawę z konsekwencji nie wywiązywania się podatników z ich obowiązków względem organów podatkowych, w tym z obowiązku informowania organu o zmianie adresu do korespondencji.
Powyższe wskazuje, że wnioskodawczyni nie dołożyła szczególnej staranności, aby w terminie dokonać czynności procesowej, której terminowi uchybiła. Nie wskazała na żadną okoliczność, która obiektywnie uniemożliwiła jej złożenie skargi. Taką okolicznością nie jest także argument zawarty we wniosku, iż to trudna sytuacja życiowa skarżącej spowodowała opóźnienie w złożeniu skargi.
W konkluzji stwierdzić należy, iż do Sądu należy ocena, czy strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Analiza twierdzeń autorki przedmiotowego wniosku nie doprowadziła Sądu do przekonania o istnieniu prawdopodobieństwa zaistnienia okoliczności, które miałyby wpływ na niezawinione po jej stronie uchybienie terminu. Skarżąca nie wykazała bowiem, że podjęła wszelkie dostępne jej w przedstawionych okolicznościach środki celem terminowego prowadzenia swojej sprawy.
Mając powyższe na względzie, na podstawie powołanych przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło