I SA/Ke 634/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. spraw ze skarg I.K. i P. K. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2009 r. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za maj 2009 r. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za czerwiec 2009 r. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za lipiec 2009 r. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za grudzień 2009 r. postanawia zawiesić postępowanie. Decyzjami z dnia [...]r. od nr [...][...]do nr [...]Dyrektor Izby Celnej w K. uchylił decyzje Naczelnika Urzędu Celnego K. z dnia [...]r. odpowiednio nr [...], nr [...]do nr [...]i nr [...]określające P. K. i I. K., wspólnikom spółki cywilnej Stacja Paliw Płynnych w Z. zobowiązanie w podatku akcyzowym za miesiące odpowiednio od kwietnia 2009 r. do lipca 2009 r. i za grudzień 2009 r. w kwotach odpowiednio 5840 zł, 9562 zł, 5623 zł, 16 034 zł, 3130 zł i określił to zobowiązanie w wysokości odpowiednio 5096 zł, 8344 zł, 4907 zł, 13 992 zł, 2732 zł. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że firma Stacja Paliw Płynnych w Z., P. i I. K. s.c. przesłała do Urzędu Celnego w K. w dniu 4 września 2009 r. zestawienia sprzedanego oleju opałowego za miesiące od kwietnia do lipca 2009 r. oraz w dniu 19 maja 2010 r. zestawienia za grudzień 2009 r. Organ stwierdził, że zestawienia te nie spełniały wymogów zawartych w art. 89 ust. 14 i art. 15 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. nr 3 poz. 11 ze zm.) dalej "u.p.a.", tj. zostały złożone po terminie i nie zawierały wszystkich wymaganych elementów. W ocenie organu w związku z powyższym zostały naruszone warunki zastosowania preferencyjnej stawki opodatkowania (art. 89 ust. 16 u.p.a.), co stanowiło podstawę do określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za ww. miesiące. Dodatkowo organ wskazał na wyrok TK z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. akt P 24/12 potwierdzający zgodność z Konstytucją art. 89 ust. 16 u.p.a. W skargach na powyższe decyzje skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji. Zarzucili naruszenie: 1. art. 89 ust. 14 u.p.a. polegające na jego błędnej wykładni poprzez: a. wadliwe przyjęcie, że braki w złożonych zestawieniach nieistotne z punktu widzenia celów regulacji były wystarczającą przesłanką pozwalającą na zastosowanie niepreferencyjnej stawki akcyzy, w sytuacji gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że sprzedaż oleju opałowego objętego złożonymi zestawieniami miała miejsce na cele zgodne z ich przeznaczeniem, zaś same wadliwości w zestawieniach nie skutkowały brakiem możliwości bądź utrudnieniem weryfikacji obrotu olejem opałowym, a nadto błędne przyjęcie, że złożenie zestawień oświadczeń po upływie ustawowego terminu, który to obowiązek ma wyłącznie charakter informacyjny uzasadnia zastosowanie podwyższonej stawki podatku akcyzowego; b. nieuprawnionym zastosowaniu sankcyjnej stawki podatku akcyzowego przy jednoczesnym zachowaniu wszelkich warunków podczas dokonywania sprzedaży oleju opałowego, tj. dysponowania wszelkimi dokumentami potwierdzającymi prawidłowe wykorzystanie sprzedawanego oleju opałowego, podczas gdy kara między innymi za nieterminowe złożenie miesięcznych zestawień oświadczeń nabywców oleju opałowego ustanowiona została w art. 80 § 1 K.k.s.; 2. art. 89 ust. 16 u.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, w szczególności zastosowanie tej regulacji bez względu na wagę stwierdzonych uchybień co z kolei prowadziło do 3. naruszenia zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP poprzez zastosowanie sankcyjnej stawki z powodu stwierdzenia uchybień niemających żadnego wpływu na identyfikację odbiorców oraz możliwość weryfikacji materialnej treści oświadczeń; 4. art. 89 ust. 4 pkt 1 i art. 89 ust. 16 u.p.a. poprzez jego błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie polegającą na nałożeniu zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiące od kwietnia do lipca 2009 r. i grudzień 2009 r. w stawce określonej w art. 89 ust. 4 pkt 1 pomimo, iż brak jest podstaw do zastosowania tejże stawki z uwagi na fakt, że olej opałowy został przez nabywcę wykorzystany zgodnie z jego przeznaczeniem, tj. na cele grzewcze; 5. skarżący zarzucili nadto sprzeczność art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a., z prawem wspólnotowym, to jest z art. 21 ust. 1 Dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz.U. UE L. 03.283.51 ze zm.), poprzez naruszenie zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego oraz zasady bezpośredniego stosowania i bezpośredniej skuteczności przepisów prawa unijnego w zakresie, w jakim pozbawia podatnika prawa do stosowania obniżonej stawki akcyzy z powodu złożenia miesięcznego zestawienia oświadczeń po upływie obowiązującego terminu i zobowiązuje do zapłaty podatku wg wyższej stawki. W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Celnej w K. podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji i wniósł o oddalenie skarg. Na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r., na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej "ustawa p.p.s.a."), Sąd postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I SA/Ke 634/14, I SA/Ke 635/14, I SA/Ke 636/14, I SA/Ke 637/14, I SA/Ke 638/14 i prowadzić je pod wspólną sygn. I SA/Ke 634/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 562/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu skierował do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej "TSUE") pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego: 1. czy art. 5 w zw. z art. 2 ust. 3 i w zw. z art. 21 ust. 4 dyrektywy Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz. Urz. UE z dnia 31 października 2003 r. nr L 283, str 51 i nast. dalej dyrektywa 2003/96) należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on regulacji krajowej przewidzianej w treści art. 89 ust. 16 u.p.a., która nakazuje zastosowanie stawki podatki akcyzowego przewidzianej dla paliw silnikowych do oleju opałowego na skutek braku spełnienia przez podatnika wymogu formalnego przewidzianego w art. 89 ust. 14 -15 u.p.a.? 2. czy zasada proporcjonalności nie sprzeciwia się wymogowi formalnemu przewidzianemu w art. 89 ust. 14-15 u.p.a. uzależniającemu zastosowanie obniżonej stawki akcyzy przewidzianej dla olejów opałowych od konieczności sporządzenia i złożenia zestawienia oświadczeń nabywców w ustawowym terminie, abstrahując od zaistnienia warunku materialnego w postaci sprzedaży paliwa na cele opałowe? czy zgodna z zasadą proporcjonalności jest sankcja przewidziana w art. 89 ust. 16 u.p.a., polegająca na obciążeniu sprzedawcy podatkiem akcyzowym, jak w okolicznościach przedmiotowej sprawy, wyliczonym według stawki przewidzianej dla paliw silnikowych (art. 89 ust 4 pkt 1 u.p.a.) w odniesieniu do oleju opałowego na skutek niespełnienia warunku formalnego przewidzianego w treści art. 89 ust. 14-15 u.p.a.? Z treści art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że zawieszenie postępowania z przyczyn określonych w tym przepisie ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, z tym, że rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz powinno mieć bezpośredni wpływ na wynik tego postępowania. To, że w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie wymieniono wprost Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, nie przesądza o braku możliwości zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na postawione w innej sprawie pytanie prejudycjalne jeżeli zagadnienie będące przedmiotem rozstrzygnięcia przez Trybunał, będzie miało wpływ na wynik sprawy zawieszanej. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest bowiem sądem wspólnotowym w znaczeniu ustrojowym (zob. A. Wróbel, [w:] pr. zb. Wprowadzenie do prawa Wspólnot Europejskich (Unii Europejskiej), Zakamycze 2002, s. 154), zatem postępowanie prowadzone przed nim jest postępowaniem sądowym, które mieści się w pojęciu "postępowania sądowego", użytym w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Podnieść należy, że wpływ na wynik postępowania sądowego nie musi być rzeczywisty, może to być wpływ potencjalny. Dla zawieszenia postępowania nie jest konieczna identyczność (tożsamość) stanu faktycznego i stanu prawnego. Jakkolwiek przepis art. 89 ust. 16 w zw. z art. 89 ust. 14 u.p.a. był przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 11 lutego 2014 r. sygn. P 24/12 nie stwierdził jego niezgodności z Konstytucją RP, to wskazać należy na zasadę pierwszeństwa prawa wspólnotowego, zgodnie z którą prawo krajowe może być stosowane jedynie w zakresie, w jakim nie jest sprzeczne z normami wspólnotowymi, polskie organy i sądy mają zaś obowiązek uwzględniania dorobku orzecznictwa TSUE (por. postanowienie NSA z 23 maja 2014 r. sygn. akt I FZ 138/14). Z uwagi na tożsamość przedstawionego w nim zagadnienia i kwestii spornej między stronami odpowiedź Trybunału na przytoczone wyżej pytanie prejudycjalne w ocenie Sądu będzie miała wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w K., na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.