I SA/Ke 640/15
PostanowienieWSA w Kielcach2015-12-02
Skład orzekający: Danuta Kuchta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku ustanowienia tego samego doradcy podatkowego z urzędu dla kilku spadkobierców skarżącego, których interesy nie są sprzeczne, sąd powinien przyznać odrębne wynagrodzenie dla każdego ze spadkobierców?Ratio decidendi
Sąd może obniżyć wynagrodzenie doradcy podatkowego ustanowionego z urzędu, jeśli interesy reprezentowanych stron nie są sprzeczne, a ustanowiono dla nich tego samego pełnomocnika. W takiej sytuacji nie jest uzasadnione przyznawanie odrębnych wynagrodzeń za reprezentację każdego ze spadkobierców, co prowadzi do obniżenia łącznej kwoty należnego wynagrodzenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku pełnomocnika spadkobierców skarżącego o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu. Postępowanie pierwotnie zostało odrzucone, następnie zawieszone z powodu śmierci skarżącego i podjęte z udziałem jego spadkobierców. Spadkobiercom ustanowiono doradcę podatkowego z urzędu, który sporządził skargi kasacyjne i wnioski o zwrot kosztów pomocy prawnej. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie wynagrodzenia, uwzględniając przepisy dotyczące pomocy prawnej z urzędu oraz specyfikę sprawy, w której ustanowiono tego samego doradcę dla kilku spadkobierców.Rozstrzygnięcie
Przyznano od Skarbu Państwa na rzecz doradcy podatkowego P.Z. kwotę 13 284 złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym kwotę 2 484 złotych tytułem podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2015 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosków pełnomocnika spadkobierców skarżącego J. L. – A. L. i O. L. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu w sprawach ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. postanawia: przyznać od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach- na rzecz doradcy podatkowego P.Z. kwotę 13 284 (trzynaście tysięcy dwieście osiemdziesiąt cztery) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym kwotę 2 484 (dwa tysiące czterysta osiemdziesiąt cztery) złotych tytułem podatku od towarów i usług.
Postanowieniem z dnia 27 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Kielcach odrzucił skargę J. L. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej
w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r.
Postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zawiesił postępowanie w związku z powzięciem informacji o śmierci J. L., które następnie postanowieniem z 16 października 2014 r. podjął od dnia 6 października 2014 r. z udziałem następców prawnych skarżącego A. L. i O. L..
Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniami z dnia 5 stycznia 2015 r. i z dnia 8 stycznia 2015 r. ustanowiła odpowiednio dla spadkobierców skarżącego – O. L. i A. L., na ich wniosek doradcę podatkowego. Na tej podstawie, odpowiednio pismami z 27 stycznia
2015 r. i 25 lutego 2015 r. Krajowa Rada Doradców Podatkowych w Kielcach wyznaczyła dla O. L. i A. L. doradcę podatkowego P. Z..
Ustanowiony z urzędu w ramach prawa pomocy – doradca podatkowy P.Z., działając z osobna w imieniu A. L. i O. L. sporządził skargi kasacyjne od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2013 r. w przedmiocie odrzucenia skargi wraz z wnioskiem
o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej w imieniu O. L.. Jednocześnie pismem z 8 kwietnia 2015 r. złożył wniosek o przyznanie zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w sprawie ze skargi kasacyjnej O. L., oświadczając ze opłaty nie zostały zapłacone w całości.
Odrębnymi pismami z 6 listopada 2015 doradca podatkowy złożył wniosek
o przyznanie zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wykonywanej z urzędu na rzecz A. L. i O. L. oświadczając, że nie zostały one zapłacone w całości lub w części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w zważył, co następujuje:
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "ustawa p.p.s.a.", doradca podatkowy wyznaczony do udzielenia pomocy prawnej w ramach prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności doradców podatkowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Zgodnie z § 2 powołanego przepisu w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie, o którym mowa w § 1. Przepis art. 250 § 2 ustawy p.p.s,a obowiązuje od 15 sierpnia 2015 r.
i ma zastosowanie do przedmiotowej sprawy z uwagi na treść art. 2 ustawy z dnia
9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2015.658). Przepisy, o których mowa wyżej, które regulują zasady przyznawania wynagrodzenia dla doradcy podatkowego ustanowionego
z urzędu, zostały wprowadzone rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia
31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego
w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego
z urzędu (Dz. U. nr 31, poz. 153) - dalej jako "rozporządzenie.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach postanowieniami z dnia 5 stycznia 2015 r. i dnia 8 stycznia 2015 r. ustanowiła odpowiednio dla spadkobierców J. L. – O. L. i A. L. doradcę podatkowego z urzędu, którym został wyznaczony, dla każdej z nich, P. Z..
Punktem wyjścia dla Sądu, przyznającego wynagrodzenie dla doradcy podatkowego ustanowionego z urzędu, były przepisy § 2 ust. 2 rozporządzenia
w myśl, którego podstawę zasądzenia wynagrodzenia, dla doradcy podatkowego stanowią kwoty określone w § 3. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie była należność pieniężna, przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 200.0000 zł, wobec czego zgodnie z § 3 ust.1 pkt 1 lit. g rozporządzenia minimalna kwota wynagrodzenia doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji wynosi 7200 zł. Z kolei zgodnie z § 3 ust 2 pkt 2 rozporządzenia wynagrodzenie doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50% kwoty wynagrodzenie określonego w ust.1.
W oparciu o wyżej powołane przepisy, wysokość wynagrodzenia, przysługującego doradcy podatkowemu za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji, za reprezentację O. L. i A. L., wynosi odpowiednio po 7 200 zł (§ 2 ust. 2 w zw. z § 3 ust.1 pkt 1 lit. g rozporządzenia) i za reprezentacje O. L. w drugiej instancji kwotę 3 600 zł
( § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia). Łącznie suma należnego doradcy podatkowemu wynagrodzenia wyniosła 18 000 zł ( 7200 zł + 7200 zł + 3600 zł).
Ustalając wysokość należnego doradcy podatkowemu wynagrodzenia, należy wziąć pod uwagę, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie sprowadza się do likwidacji kosztów jego zatrudnienia w ogóle, lecz jedynie do przeniesienia ich na ogół podatników, a ścisłej na budżet państwa, składający się z podatków i innych wpływów. Opłacanie tego wynagrodzenie ze środków publicznych obliguje zatem sąd do szczególnej analizy czy wysokość przyznanego wynagrodzenia dla pełnomocnika z urzędu znajduje uzasadnienie w okolicznościach towarzyszących sprawie. Nie bez znaczenia dla niniejszej sprawy, pozostaje okoliczność przyznania zarówno O.L. jak i A. L. w jednej sprawie doradcy podatkowego, którym został wyznaczony ten sam doradca w osobie P. Z.. W sytuacji gdy do sprawy ze skargi zmarłego J. L., weszli jego następcy prawni tj. O. L. i A. L. oraz został im ustanowiony w ramach pomocy ten sam doradca podatkowy, a zarazem interesy następców prawnych w niniejszej sprawie nie są sprzeczne to nie jest uzasadnione przyznawania temu samemu pełnomocnikowi z urzędu odrębnych wynagrodzeń za reprezentacje każdego
z następców prawnych. Wobec powyższego, w ocenie Sądu, wyczerpana została przesłanka z art. 250 § 2 ustawy p.p.s.a. o obniżeniu wynagrodzenia, za reprezentacje spadkobierców skarżącego przed sądem administracyjnym
w pierwszej instancji, z kwoty 14 400 zł do kwoty 7 200 zł. Tym samym kwota przyznanego wynagrodzenia wyniosła 10 800 zł (7200 zł + 3600 zł). Zgodnie zaś
z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu, opłatę zasądzoną na rzecz doradcy podatkowego sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tej opłacie.
Wobec powyższego, na podstawie art. 250 § 1 i 2 ustawy p.p.s.a. w zw.
z § 2 ust. 2 w zw z § 3 ust.1 pkt 1 lit g i ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia, Sąd orzekł jak
w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło