I SA/Ke 656/16

WyrokWSA w Kielcach2017-03-09

Skład orzekający: Artur Adamiec, Maria Grabowska, Danuta Kuchta

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny ma obowiązek zawiesić postępowanie egzekucyjne w przypadku, gdy strona skarżąca podnosi argumenty, które nie mieszczą się w katalogu przesłanek określonych w art. 56 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ale dotyczą toczących się postępowań w sprawie ulg w spłacie zobowiązań?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie ma obowiązku zawieszenia postępowania egzekucyjnego, jeśli przyczyny wskazane przez stronę skarżącą nie mieszczą się w enumeratywnie wymienionych w art. 56 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nierozstrzygnięcie wniosku o ulgę w spłacie zobowiązania nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Strona skarżąca H. K. wniosła o zawieszenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości z tytułu podatku rolnego, powołując się na toczące się postępowania w sprawie ulg w spłacie zobowiązań. Organy egzekucyjne odmówiły zawieszenia, wskazując, że podnoszone przez stronę argumenty nie mieszczą się w katalogu przesłanek określonych w art. 56 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący podniósł również kwestie swojej trudnej sytuacji materialnej oraz kwestionował własność nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2017 r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K.) z [...] r. znak: [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata A. K. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. 1.Postanowienie organu administracji publicznej i przedstawiony przez ten organ tok postępowania. 1.1. Postanowieniem z dnia [...] roku znak: [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. ( obecnie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. - dalej jako "Dyrektor, organ") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.– Z. z [...] roku znak: [...] odmawiające H. K. zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego z wniosku wierzycieli: Wójta Gminy S., na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: SW6 153/2013, SW6 154/2013, SW6 234/21014, SW6 253/2014 oraz wystawionych przez Burmistrza Miasta i Gminy S. o numerach: 509/2015, 617/2015, 68/2016, 179/2016, obejmujących zobowiązania pieniężnego z tytułu podatku rolnego. 1.2. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor wskazał, że w dniach 6.05.2013 r., 21.08.2014 r. oraz 28.10.2014r., wystawione zostały przez wierzyciela tj. Wójta Gminy S. tytuły wykonawcze o numerach: 153/201, 154/2013, 234/2014, 253/2014 obejmujące zaległości H.K. z tytułu podatku rolnego. Następnie w dniu 28.08.2015 r. został wystawiony przez wierzyciela tj. Burmistrza Miasta i Gminy S. tytuł wykonawczy o nr 509/2015 obejmujący zaległości H.K. z tytułu nieuiszczonego podatku rolnego. Ponadto w dniach 25.11.2015 r., 27.04.2016 r., 08.08.2016 r. wystawione zostały przez wierzyciela Burmistrza Miasta i Gminy S. kolejne tytuły wykonawcze o nr 617/2015, 68/2016,179/2016 obejmujące zaległości H.K. z tytułu podatku rolnego. Pismem z 4.07.2014 r. H.K. złożył wniosek o wstrzymanie i zawieszenie egzekucji do momentu prawomocnego rozstrzygnięcia spraw toczących się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w K. oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym w W.. 1.3. Organ wyjaśnił, że zawieszenie postępowania egzekucyjnego polega na przerwaniu na pewien czas biegu postępowania w związku z wystąpieniem określonych przyczyn, które powodują, że dalsze prowadzenie postępowania przejściowo jest niemożliwe lub niewskazane. Podstawy zawieszenia postępowania egzekucyjnego zostały enumeratywnie wymienione w przepisie art. 56 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.). Z uwagi na zamknięty katalog przesłanek określonych w ww. przepisie, okoliczności w nim niewymienione, a podnoszone we wniosku o zawieszenie postępowania nie mogą przynieść oczekiwanego skutku. Organ egzekucyjny zobowiązany jest zatem zawiesić postępowanie egzekucyjne jedynie w przypadku zaistnienia przesłanek, określonych w powołanym wyżej przepisie. 1.4. W ocenie Dyrektora, w sprawie nie zaistniały żadne okoliczności wymienione w przepisie art. 56 § 1 u.p.e.a, stanowiące podstawę do zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony. Zdaniem organu, nierozstrzygnięcie prawomocnym orzeczeniem wniosku skarżącego o zastosowanie ulgi w zapłacie ciążącego na nim zobowiązania, nie stanowi przesłanki zawieszenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podkreślił jednocześnie, że H.K. nie ma udzielonego układu ratalnego, odroczonego terminu wykonania obowiązku ani wstrzymanego wykonania obowiązku. Nie zaistniała również sytuacja, w której wierzyciel wystąpił z wnioskiem o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. W świetle powyższego, powołane przez stronę argumenty o toczącym się postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnymi, nie stanowią przesłanki do zawieszenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego. 2.Skarga do Sądu. 2.1. Na postanowienie, o którym mowa w pkt 1.1. H.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Nie formułując konkretnych zarzutów pod adresem zaskarżonego postanowienia skarżący podniósł, że nie jest właścicielem nieruchomości, co do której został naliczony podatek rolny. Dodał także, że ma utrudniony wstęp na przedmiotową nieruchomość oraz, z uwagi na sytuację materialną, nie jest w stanie płacić podatku. 2.2 W odpowiedzi na skargę, Dyrektor wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje: 3.1. Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U.2016.1066) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2016.718), określanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniana w powyższych granicach, skarga H.K., nie zasługuje na uwzględnienie. 3.2. Spór w niniejszej sprawie, sprowadza się do oceny legalności rozstrzygnięcia organów egzekucyjnych odmawiających skarżącemu zawieszenia toczącego się postępowania egzekucyjnego, dotyczącego egzekucji zobowiązań z tytułu podatku rolnego. Wniosek swój o zawieszenie postepowania egzekucyjnego, skarżący uzasadnił tym, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w K. oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym toczą się postepowania w sprawie jego wniosku o zastosowanie ulgi w zapłacie tych zobowiązań. Zdaniem zaś organu, podniesione przez skarżącego argumenty, nie uzasadniają zawieszenia postępowania egzekucyjnego, gdyż nie mieszczą się w katalogu przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania. W tak zakreślonym przedmiocie sporu wskazać należy, że instytucja zawieszenia postępowania polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek powstania – w trakcie trwającego postępowania egzekucyjnego – przeszkód w prowadzeniu egzekucji. Przerwanie biegu postępowania następuje na czas, który jest niezbędny do usunięcia tych przeszkód. Samo zawieszenie postępowania może nastąpić na wniosek (zobowiązanego lub wierzyciela) lub z urzędu. Jednak, niezależnie od podmiotu, który składa wniosek o zawieszenie postępowania, zawieszenie może nastąpić jedynie z przyczyn enumeratywnie wskazanych w art. 56 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Przywołany przepis nie pozostawia więc organowi swobody, co do orzekania o zawieszeniu. W ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewidziano, bowiem instytucji fakultatywnego zawieszenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku o charakterze pieniężnym. Powyższe oznacza, że organ nie może wskazać jako powodu zawieszenia, innej przyczyny niż wyraźnie wskazana w ustawie. 3.3. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że organy zasadnie uznały, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec strony nie mogło zostać zawieszone. Zobowiązania strony skarżącej stwierdzone są tytułami wykonawczymi, czego sama strona skarżąca nie kwestionuje. Wykonanie obowiązków dochodzonych na podstawie ww. tytułów nie zostało wstrzymane, ani, odroczone, a strona skarżąca nie przystąpiła do spłaty zadłużenia w ramach układu ratalnego. Wbrew twierdzeniom skarżącego, żądanie zastosowania ulgi w spłacie zobowiązania nie jest przyczyną zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Tym samym, jak słusznie podniósł organ, nierozstrzygnięty prawomocnym wyrokiem Sądu wniosek o zastosowanie ulgi w zapłacie zobowiązania nie może skutecznie rzutować na kontunuowanie zobowiązania. W sprawie nie wystąpiły również przesłanki polegające na utracie zdolności do czynności prawnych przez stronę bądź śmierć zobowiązanego. Podobnie żaden z wierzycieli nie złożył wniosku o zawieszenie postępowania, co uzasadniałoby zastosowanie punktu 4 art. 56 § 1 u.p.e.a. Nie zachodzą również, w ocenie Sądu inne przypadki przewidziane w ustawach szczególnych, które przewidywałyby konieczność zawieszenia postępowania egzekucyjnego w stanie faktycznym niniejszej sprawy. Również sama strona skarżąca na przepisy takie nie wskazała. Wpływu na rozstrzygniecie nie mogły mieć także podnoszone przez skarżącego okoliczności związane z jego trudną sytuacją materialną. Naczelny Sąd Administracyjny w W. w wyroku z dnia z dnia 6 marca 2001r., sygn. akt. III SA 47/00 wyraził pogląd, że zasady współżycia społecznego lub inne ważne względy społeczno – gospodarcze w postępowaniu egzekucyjnym nie mogą stanowić przeszkody do wszczęcia i kontynuowania tego postępowania. Powoływana okoliczność, choć nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego ewentualnie może zostać poddana badaniu w toku postępowania w przedmiocie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, włącznie z postępowaniem w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej. Podobnie podnoszone kwestie własności gospodarstwa rolnego oraz wysokości naliczonego podatku rolnego nie stanowią podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego, bowiem nie są zawarte w zamkniętym katalogu przesłanek wyszczególnionych w art. 56 § 1 u.p.e.a. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Sąd stwierdził, że organy egzekucyjne słusznie uznały, że skoro w sprawie nie zaistniała żadna z sytuacji enumeratywnie wymienionych w art. 56 § 1 u.p.e.a., to nie było podstaw do zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec skarżącego. Zatem w ocenie Sądu, organy egzekucyjne podjęły prawidłowe rozstrzygnięcia, zawierające przekonywujące uzasadnienia faktyczne i prawne. Tym samym zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. 3.4. Z tych też względów, Sąd na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a orzekł jak w punkcie 1. sentencji wyroku. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, obejmujących: opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego w kwocie 240,00 zł powiększoną o kwotę 55,20 zł tytułem podatku od towarów i usług, orzeczono na podstawie art. 250 ustawy p.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt. c w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. (Dz.U 2016. poz.1714 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło