I SA/Ke 66/09
PostanowienieWSA w Kielcach2009-03-26
Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony w całości, czy tylko częściowo, biorąc pod uwagę sytuację finansową strony skarżącej?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony częściowo, poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi w określonej kwocie. Pełne zwolnienie jest zarezerwowane dla osób znajdujących się w stanie ubóstwa, które nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Strona zatrudniona z dochodem, której syn studiuje, nie kwalifikuje się do pełnego zwolnienia, ale częściowe uwzględnienie jest uzasadnione.Stan faktyczny
Strona skarżąca V. P. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. odmawiającą umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu po wcześniejszym wezwaniu sądu. Skarżąca oświadczyła, że mieszka z synem-studentem, utrzymuje się z wynagrodzenia w wysokości 1500 zł miesięcznie i posiada częściowo wykończony dom. Wcześniej przebywała na zasiłku chorobowym.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono stronę skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 złotych. II. W pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 26 marca 2009 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku V. P. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi V. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za 2000r. p o s t a n a w i a I. zwolnić stronę skarżącą od uiszczenia wpisu sądowego od skargi z dnia 26 stycznia 2009r. w kwocie 500 /słownie: pięćset/ złotych; II. w pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oddalić.
W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 23 lutego 2009r w wysokości 500zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za 2000r. V. P. złożyła wniosek o zwolnienie uiszczenia wpisu sądowego.
Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu. Skarżąca nie dopełniła tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 6 marca 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach przesłał skarżącej urzędowy formularz PPF i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularzy w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Skarżąca w zakreślonym w wezwaniu terminie złożyła wniosek na formularzu PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca oświadcza, że mieszka z synem w wieku 24 lat, który studiuje na kierunku dziennym w C. Do miesiąca stycznia 2009r. skarżąca przebywała na zasiłku chorobowym. Pracę podjęła od dnia 16 lutego 2009r. – umowa podpisana na okres trzech miesięcy.
W skład majątku skarżącej według oświadczenia wchodzi dom częściowo wykończony.
Skarżąca i jej syn utrzymują się z dochodu uzyskiwanego przez skarżącą z tytuł wynagrodzenia za pracę w wysokości 1500zł miesięcznie.
Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W istocie instytucja ta stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na trudną sytuację finansową nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny.
Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa.
Analiza złożonego przez V. P. wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt administracyjnych wykazała, że nie zachodzą okoliczności, które dawałyby podstawę do zwolnienia strony w całości od kosztów sądowych, o co się ubiega.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, którego domaga się skarżący ma charakter wyjątkowy i jest stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem - przykładowo do takich osób można zaliczyć osoby bezrobotne bez prawa do zasiłku lub osoby ze względu na okoliczności życiowe pozbawione całkowicie środków do życia.
Bezspornie do takiej grupy społecznej skarżąca nie należy, bowiem jest osobą zatrudnioną i z tego tytułu uzyskuje stały miesięczny dochód.
Należy również podkreślić, iż biorąc pod uwagę zwłaszcza wiek syna skarżącej zasadnym byłoby podjęcie przez niego pracy zarobkowej. W przypadku trudności w podjęciu pracy stałej – choćby z uwagi na charakter studiów należy rozważyć podjęcie prac dorywczych, czy sezonowych, co bez wątpienia poprawiłoby kondycję finansową rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, uznano, że rozpatrywany wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na częściowe uwzględnienie poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 złotych. W pozostałym zakresie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło