I SA/Ke 73/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.),, Sędzia NSA Grażyna Jarmasz, Protokolant Krzysztof Czarnecki, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia[...] nr[...] w przedmiocie oprocentowania nadpłaty podatku I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonana w całości, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. ISA/Ke 73/07 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] w sprawie odmowy przyznania odsetek od nadpłaty W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta odmówił przyznania odsetek od nadpłaty w wysokości 356,30 zł., powstałej w wyniku zmiany decyzji ustalających podatek od nieruchomości za lata 2003-2006 wskazując, że nadpłata zwrócona w terminie nie podlega oprocentowaniu a zwrot nadpłaty podatku został dokonany w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o jej zmianie. Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie podatnika podzielił stanowisko organu pierwszej instancji. Podniósł, że w wyniku wznowienia postępowania decyzjami z dnia [...] Prezydent Miasta uchylił dotychczasowe decyzje w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości położonej w K. przy ulicy B. za lata 2003-2006 i ustalił niższą wysokość podatku od przedmiotowej nieruchomości. Decyzjami z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze powyższe decyzje utrzymało w mocy. W dniu 28 lipca 2006 r. organ podatkowy dokonał zwrotu nadpłaconego podatku przesyłając kwotę 356,30 zł na adres domowy podatnika. Organ powołując się na przepis art. 77 §1 pkt.1 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r, Nr 8, poz.60 ze zm.) wskazał, że nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Wskazał, że jakkolwiek ustawodawca sformułował w art. 78 ustawy zasadę, że nadpłaty podlegają oprocentowaniu, to zasadę te ograniczył w § 2 i 3 tego przepisu, stanowiąc w § 3, że oprocentowanie przysługuje w przypadku przewidzianym m. inn. w art. 77 §1 pkt 1 lit. a ustawy , od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji a nadpłata nie została zwrócona w terminie. Z materiału dowodowego wynika, iż organ podatkowy dokonał zwrotu nadpłaconego podatku w dniu 28 lipca 2006 r. Pozwala to przyjąć, że nadpłata została zwrócona w terminie, co wyklucza możliwość naliczenia odsetek. Kolegium podkreśliło, że przedmiotem postępowania jest prawidłowość rozstrzygnięcia w zakresie odmowy przyznania odsetek od nadpłaty i nie mogą być przedmiotem badania podnoszone przez podatnika okoliczności dotyczące trybu ogłaszania aktów normatywnych w tym Uchwały Nr III/31/2002 Rady Miejskiej w Kielcach z dnia 12 grudnia 2002 r. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze P.S. podtrzymał zarzuty dotyczące braku możliwości zapoznania się przez podatnika z treścią Uchwały Rady Miejskiej sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości. Podniósł, że zapis w uchylonych decyzjach Prezydenta Miasta, iż podstawą ich wydania była treść powołanej uchwały, utwierdził podatnika w przekonaniu, iż uchwała została faktycznie zastosowana. Wskazał, że w marcu 2003 r. przed wydaniem decyzji ustalającej podatek za 2003 r, pracownicy organu, którzy dokonali oględzin nieruchomości mogli stwierdzić, że jego działka bezpośrednio sąsiaduje z nieruchomością zajętą pod ujęcie wód. Podniósł, że strefa ochronna ujęć wody istnieje od 20 lat .Okoliczności te nie były zatem okolicznościami nowymi a wydanie decyzji ustalających niższą kwotę podatku po wznowieniu postępowania jest w ocenie podatnika błędem lub próbą unikania odpowiedzialności za doprowadzenie do nadpłaty. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosząc o oddalenie skargi podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Istotą sporu pomiędzy stronami jest rozstrzygnięcie czy istniała podstawa do naliczania odsetek od nadpłaty powstałej w podatku od nieruchomości za lata 2003-2006, w związku z wydaniem przez Prezydenta Miasta, po wznowieniu postępowania, decyzji uchylających poprzednie decyzje w sprawie wymiaru podatku i ustalających podatek w kwocie niższej . Art. 78 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa ustanawia zasadę oprocentowania nadpłaty, ograniczając tę zasadę przez enumeratywne wyliczenie przypadków, w których nadpłata faktycznie podlega oprocentowaniu. Termin od kiedy przysługuje oprocentowanie wynika z art. 78 § 3 powołanej ustawy. Z treści wymienionego. wyżej przepisu wynika, że początkowym dniem naliczenia oprocentowania w zależności od stanu faktycznego może być 1.dzień powstania nadpłaty, 2.dzień wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji wymienionej w art. 77 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, 3. dzień złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz ze skorygowanym zeznaniem(deklaracją). Przepis art. 78 § 3 pkt.1 ustawy określa zasadę, iż oprocentowanie przysługuje zawsze gdy nadpłata jest związana z uchyleniem, zmianą lub stwierdzeniem nieważności decyzji wymienionej w art. 77 § 1 pkt. 1 ustawy i jest naliczane od dnia nadpłaty, z zastrzeżeniem określonym w pkt 2 tego paragrafu. Przepis ten przewiduje wyjątek od naliczania oprocentowania od daty powstania nadpłaty stanowiąc, iż w przypadku gdy zmiana lub uchylenie decyzji wymiarowych nastąpiło z przyczyn leżących poza organem wydającym decyzje, oprocentowanie jest naliczane od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu i przysługuje wyłącznie w przypadku nie zwrócenia nadpłaty w terminie. Zapis powyższy oznacza, że w przypadku gdy organ przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, oprocentowanie nalicza się, tak jak w przypadku stwierdzenia nieważności decyzji, t.j. od dnia powstania nadpłaty. W przypadku gdy zmiana lub uchylenie decyzji nastąpiły z przyczyn niezależnych od organu i nadpłata została zwrócona w terminie 30 dniowym oprocentowanie się nie należy, zaś w przypadku niezachowania terminu, datę początkową naliczenia oprocentowania stanowi data wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji wymiarowej. Koniecznym zatem dla ustalenia czy i od jakiego momentu należy się podatnikowi oprocentowanie nadpłaty, w przypadku gdy źródłem nadpłaty jest decyzja o zmianie lub uchyleniu decyzji określonych w art. 77 §1 pkt.1 Ordynacji podatkowej jest ustalenie czy organ podatkowy przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji wymiarowych a następnie ustalenie czy został zachowany termin zwrotu nadpłaty. Przenosząc powyższe rozważania na rozpoznawaną sprawę należy stwierdzić, że organy nie ustaliły i nie rozważyły wszystkich przesłanek decydujących o naliczeniu oprocentowania nadpłaty. Organy obu instancji ograniczyły się do ustalenia terminu zwrotu nadpłaty, uznając, iż zachowanie 30 dniowego terminu stanowi dostateczną przesłankę odmowy oprocentowania. Organy wbrew dyspozycji art. 78 § 3 pkt. 1 i 2 Ordynacji podatkowej nie ustaliły i nie wskazały w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji czy organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji wymiarowych a w konsekwencji ustalenia zobowiązania podatkowego w wysokości niższej od wpłaconego przez podatnika. Należy podnieść, że skarżący w odwołaniu powoływał się na fakt, że strefa ochronna ujęć wody obejmująca jego nieruchomość istnieje od 20 lat, a zatem, że fakt położenia jego nieruchomości w strefie ochronnej nie był okolicznością nieznaną organom podatkowym, na okoliczność, że przed wydaniem decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe za 2003 r. miały miejsce oględziny nieruchomości. Jednocześnie z § 1 pkt. 1 lit c Uchwały Nr III 31/02 Rady Miejskiej w Kielcach wynika, że obniżoną stawkę podatku od nieruchomości z uwagi na jej położenie w strefie ujęcia wód, stosuje się na wniosek podatnika. Brak ustaleń i oceny w tym zakresie stanowi naruszenie art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Jest to naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na rozstrzygniecie, bowiem jak wskazano wyżej, jedną przesłanek przyznania oprocentowania nadpłaty jest ustalenie czy uchylenie decyzji wymiarowych nastąpiło z przyczyn leżących po stronie organu czy poza organem wydającym decyzje. Rozpoznając ponownie sprawę organy uwzględniając powyższe uwagi dokonają ustaleń i oceny przesłanek decydujących o oprocentowaniu nadpłaty i podejmą stosowne rozstrzygniecie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c , art. 135 oraz art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 tej ustawy.