I SA/Ke 85/14
WyrokWSA w Kielcach2014-03-13
Skład orzekający: Ewa Rojek, Artur Adamiec, Danuta Kuchta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa umorzenia zaległości podatkowej w podatku VAT dla przedsiębiorcy, który znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, jest zasadna, jeśli jego przedsiębiorstwo nie spełnia wymogów dopuszczalności pomocy de minimis?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że odmowa umorzenia zaległości podatkowej w podatku VAT dla przedsiębiorcy była zasadna. Organ prawidłowo ustalił, że przedsiębiorstwo skarżącego znajduje się w trudnej sytuacji, co wyklucza przyznanie pomocy de minimis zgodnie z przepisami unijnymi. Ponadto, sąd uznał, że brak jest przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego przemawiających za umorzeniem, a udzielenie ulgi byłoby sprzeczne z zasadą sprawiedliwości podatkowej i pierwszeństwem zobowiązań publicznoprawnych.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o umorzenie zaległości w podatku VAT za 2001 rok, powołując się na trudną sytuację finansową wynikającą m.in. z oszustwa kontrahentów i nieprawidłowości księgowych. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że przedsiębiorstwo skarżącego znajduje się w trudnej sytuacji, co wyklucza udzielenie pomocy de minimis, a także brak jest przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Skarżący wniósł skargę do WSA, która została oddalona. Po skardze kasacyjnej NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność oceny przesłanki ważnego interesu podatnika. WSA, rozpoznając sprawę ponownie, oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] 2011 r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku VAT.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędzia WSA Danuta Kuchta (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 marca 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku VAT 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach) na rzecz adwokata M. R. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...] 2011 r.
nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego
w S. z dnia [...] 2010 r. nr [...] odmawiającą umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za [...], [...], [...] i [...] 2001 r.
w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wnioskiem z dnia [...] 2010 r. J. P. zwrócił się o umorzenie zaległości podatkowych w wysokości
[...] zł oraz odsetek w wysokości [...] zł. Ustalono, że zaległość będąca przedmiotem rozpoznania organu związana jest z działalnością gospodarczą
w zakresie handlu obwoźnego, która została przez skarżącego zawieszona w 2002 r. Organ przywołał treść art. 67a oraz 67b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U.2005.8.60. ze zm.-j.t.) dalej zwana "Ordynacja podatkowa"
i wyjaśnił, że decyzje w przedmiocie ulg mają charakter uznaniowy. W oparciu
o orzecznictwo sądów administracyjnych dokonał analizy pojęć ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego stanowiących dla organu dyrektywy wyboru przy udzielaniu ulg. W art. 67b Ordynacji podatkowej, uwzględniającym przepisy wspólnotowe, zostały uregulowane trzy tryby udzielania przedsiębiorcom ulg
w spłacie zobowiązań podatkowych: ulgi, które nie stanowią pomocy publicznej; ulgi, które stanowią pomoc de minimis; ulgi, które stanowią pomoc publiczną.
Organ ustalił, że wnioskodawca uzyskuje dochody z gospodarstwa rolnego,
w wysokości [...] zł rocznie. Prowadzi gospodarstwo domowe z żoną, córką, synem oraz rodzicami, którzy otrzymują łącznie świadczenia emerytalne w kwocie [...] zł. Jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 7,09 ha, domu mieszkalnego, garażu i budynku gospodarczego oraz majątku ruchomego: samochodu liaz (rok produkcji 1990, o wartości około 7000 zł), samochodu seat cordoba (rok produkcji 2005, o wartości około 20 000 zł - w kredycie), ciągnika
(rok produkcji 2008, o wartości około 70 000zł - w kredycie), samochodu fiat 126p (rok produkcji 1996, o wartości około 500 zł), przyczepy o wartości około 2.500 zł, opryskiwacza o wartości około 5000 zł, kultywatora, bron i pługu. Stałe bieżące koszty utrzymania wynoszą 1200 zł, ponadto, skarżący ponosi miesięczne wydatki na spłatę kredytów, które szczegółowo wymieniono. Podatnik przedłożył też kopie sądowych nakazów zapłaty – wskazujących na posiadane przez niego wierzytelności. Jego zobowiązania wobec indywidualnych rolników wynoszą około 360 000 zł. Na etapie postępowania odwoławczego, odpowiadając na wezwanie organu, podatnik wyjaśnił, że jego sytuacja finansowa i materialna pogorszyła się ze względu na rozpoczęcie licytacji nieruchomości - działki oszacowanej na kwotę
140 600 zł. Z uwagi na tragiczną sytuację finansową zawarł umowę o kredyt gotówkowy na kwotę 14 000 zł, który przeznaczy na bieżące potrzeby, bowiem nie uzyskał w roku poprzedzającym żadnych dochodów z gospodarstwa rolnego i nie ma za co żyć. Na potwierdzenie przedłożył dokumenty dotyczące prowadzonego postępowania egzekucyjnego, kserokopię umowy o kredyt gotówkowy na cel konsumpcyjny. Jednocześnie wyjaśnił, że po oddłużeniu ma zamiar podjąć zawieszoną działalność gospodarczą licząc na lepszą koniunkturę, umożliwiającą uzyskanie zysku ze sprzedaży jabłek. Organ dokonując ustaleń odnośnie sytuacji skarżącego powołał się także na protokół z dnia [...] 2010 r. sporządzony w miejscu zamieszkania skarżącego, z którego wynika, że jabłka i gruszki znajdujące się w jego chłodni stanowiły cały zbiór jabłek deserowych, w chłodni były przechowywane także owoce siostry, której własnością były też jabłka przygotowane do handlu. Według oświadczenia skarżącego oprócz owoców przechowywanych
w chłodni zebrał jeszcze około 5 ton jabłek przemysłowych.
Organ stwierdził, że wskazane okoliczności nie stanowią przesłanki do udzielenia ulgi w trybie art. 67 b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Udzielanie ulgi
w ramach pomocy de minimis wymaga ustalenia, że pomoc ta jest uzasadniona ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, a więc, że spełnione są przesłanki określone w art. 67 a § 1 Ordynacji podatkowej przy jednoczesnym ustaleniu, że pomoc ta nie naruszy warunków udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych dla podatników prowadzących działalność gospodarczą wynikających
z przepisów krajowych i unijnych. W świetle obowiązujących przepisów unijnych,
a mianowicie rozporządzania Komisji (WE) nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r.
w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L
nr 379 z 28.12.2006 r., str. 5 – dalej "rozporządzenie") i rozporządzania Komisji (WE) nr 1535/2007 z dnia 20.12.2007 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu WE
w odniesieniu do pomocy de minimis w sektorze produkcji rolnej (Dz. Urz. UE L 337 z dnia 21.12.2007, str. 35) nie jest możliwe udzielenie pomocy de minimis w formie umorzenia zaległości podatkowej dla przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji ekonomicznej, tzw. przedsiębiorcom zagrożonym w myśl wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji (Dz. Urz. WE C 244
z 10.10.2004). Jednocześnie organ wskazał, w jakich sytuacjach przedsiębiorstwo uznaje się za zagrożone.
W ocenie organu podatnik jako przedsiębiorca nie spełnia reguł dopuszczalności pomocy de minimis, bowiem jego przedsiębiorstwo znajduje się
w trudnej sytuacji. Od 1 stycznia 2002 r. nie osiąga żadnych dochodów, a należności jakie posiada przedsiębiorstwo są praktycznie nieściągalne i pomimo zaciąganych kredytów nie może odzyskać płynności finansowej. Złą sytuację potwierdza ogłoszenie licytacji nieruchomości skarżącego oraz zaciągnięcie kolejnych kredytów na pokrycie bieżących kosztów egzystencji skarżącego oraz jego rodziny. Odnosząc się do przyczyn takiej sytuacji organ wskazał, że wnioskodawca podejmując się prowadzenia działalności gospodarczej powinien być świadomy tego, że ponosi nie tylko odpowiedzialność, ale i ryzyko wynikające ze sposobu w jaki kieruje swoją firmą.
W ocenie organu aczkolwiek aktualna sytuacja podatnika i jego rodziny jest trudna to jednak istnieją realne perspektywy jej poprawy. Świadczą o tym możliwości zarobkowania wynikające z wieku, posiadanego potencjału gospodarczego
i zdeterminowania na podjęcie zawieszonej działalności gospodarczej. Rozważając zastosowania w sprawie przesłanki interesu publicznego przy przyznaniu skarżącemu ulgi organ wskazał, że stanowiłoby to odstępstwo od zasady sprawiedliwości podatkowej, której przestrzeganie leży w interesie publicznym. Ponadto świadczyłoby o uznaniu pierwszeństwa zobowiązań cywilnoprawnych (takich jak spłata pożyczek bankowych), przed zobowiązaniami publicznoprawnymi stanowiącymi dochód budżetu Państwa. Odmowa uzasadniona jest także aktualną sytuacją tego budżetu oraz faktem, że należności budżetowe objęte przedmiotowym wnioskiem mają zabezpieczenie hipoteczne na majątku skarżącego.
Odnosząc się do możliwości zawieszenia postępowania w sprawie
o udzielenie przedmiotowej ulgi, organ wyjaśnił, że ani sam skarżący nie wystąpił
z takim wnioskiem, ani też nie zaistniały w przedmiotowej sprawie ustawowe przesłanki do jego zawieszenia. Natomiast tocząca się sprawa karna wobec kontrahentów skarżącego nie mają wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie
o umorzenie zaległości.
Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. J. P. złożył skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Wniósł o jej zmianę
i umorzenie zaległości, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi J. P. podniósł, że w jego przypadku istnieją zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ powinien rozstrzygnąć
o udzieleniu ulgi. Trudna sytuacja majątkowa, w której się znalazł nie wynika
z przyczyn zależnych od niego. Został oszukany przez firmę Y., ponadto jego księgowy przyczynił się do wielu nieprawidłowości w jego działalności. Okoliczności te świadczą, że przyczyny które spowodowały jego ciężką sytuację majątkową mają charakter nadzwyczajny, nie wynikają z jego świadomej woli,
a z powodu czynników, na które nie miał wpływu.
W ocenie skarżącego decyzja posiada sprzeczności. Organ zauważa, że jego sytuacja finansowa jest zła, prowadzona działalność nie przynosi dochodów, należności jakie posiada przedsiębiorstwo są praktycznie nieściągalne, a z drugiej strony wskazuje, że jednak istnieją realne perspektywy jej poprawy. Skarżący uznał, że z samej determinacji podatnika na podjęcie zawieszonej działalności gospodarczej nic nie wyniknie bez odpowiedniej przychylności organów podatkowych. Dodatkowo podatnik podniósł, że nie uzyskał od urzędników prowadzących jego sprawę jasnych i klarownych informacji co do reguł przyznawania pomocy de minimis.
W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko
i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. wyrokiem z dnia
17 listopada 2011 r. sygn. akt I SA/Ke 270/11 oddalił skargę J. P., stwierdzając że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W motywach rozstrzygnięcia Sąd wskazał m.in., że w orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, zgodnie
z którym organy przede wszystkim powinny badać, czy wniosek przedsiębiorcy dotyczący określonego trybu udzielania pomocy przedsiębiorcom spełnia wymogi określone w przepisach wspólnotowych dla tego trybu udzielania tym podmiotom ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, a w przypadku spełniania tych wymogów, czy za przyznaniem pomocy przemawia ważny interes publiczny lub ważny interes podatnika. Jeżeli więc przeprowadzone przez organ ustalenia doprowadzą do wniosku, że sytuacja skarżącego nie spełnia wymagań wynikających z art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, to nie jest konieczne dokonywanie rozważań wniosku podatnika co do przesłanek "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego". Sąd ocenił postępowanie przeprowadzone przez organy jako prawidłowe. Wskazał, że już samo stwierdzenie, że przedsiębiorca znajduje się w trudnej sytuacji obliguje organ do odmowy udzielenia ulgi. Sąd stwierdził, że zarzut nieuwzględnienia przez organ faktu, że jego trudna, pogarszająca się nawet w toku postępowania sytuacja materialna, powstała z przyczyn od niego niezależnych jest nieuzasadniony. Okoliczności te bowiem dla przesłanek udzielania ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych na zasadach de minimis nie mają znaczenia. Eksponowane przez skarżącego okoliczności mogły by być rozważne po ustaleniu, że skarżący spełnia przesłanki przyznania pomocy de minimis, na etapie rozważania przesłanki ważnego interesu podatnika. Ta przesłanka oraz przesłanka interesu publicznego jednak nie musiała być rozważana przez organ w niniejszej sprawie wobec prawidłowych ustaleń, że skarżącemu nie może być przyznana wnioskowana przez niego forma pomocy.
Na skutek skargi kasacyjnej J. P. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 grudnia 2013 r. sygn. akt II FSK 339/12 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w K. Sąd drugiej instancji za trafny uznał zarzut braku oceny przez WSA rozważenia przez organy podatkowe przesłanki "ważnego interesu podatnika". Przywołując treść przepisów art. 67a § 1 pkt 3 i art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, wskazał, że prawidłowa wykładnia tych przepisów jednoznacznie wskazuje, że przesłankami do udzielenia przez organy podatkowe ulg w spłacie zobowiązań podatkowych są "ważny interes podatnika lub interes publiczny". Dopiero stwierdzenie zaistnienia w sprawie przesłanek "ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego" warunkujących umorzenie zaległości podatkowych, uprawnia organy podatkowe do rozważania ograniczeń w udzielaniu podatnikowi ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, wprowadzonych przez normodawcę w przepisach art. 67b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 1 ust 1 lit. h rozporządzenia. Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli decyzji wydanych skarżącemu, mając na uwadze cytowane przepisy prawa oraz ich wykładnię, powinien wyżej opisany tok procedowania przyjąć
w rozpatrywanej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dla oceny zasadności skargi zasadnicze znaczenie ma fakt, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten
w wyroku z dnia 20 grudnia 2013 r. sygn. akt II FSK 339/12 uznał zasadność skargi kasacyjnej, uchylając na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270-j.t.) dalej "ustawa p.p.s.a." zaskarżony wyrok tutejszego Sądu i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Zgodnie z art. 190 ustawy p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Wojewódzki Sąd Administracyjny mógłby odstąpić od zawartej w orzeczeniu NSA wykładni prawa jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy odmienne od wyjaśnionych przez Sąd II instancji, jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia zmienił się stan prawny. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie zaistniała.
Przeprowadzona przez Sąd, z zastrzeżeniem uwag i wytycznych zawartych
w uzasadnieniu wyroku sądu drugiej instancji z dnia 20 grudnia 2013 r., ponowna analiza procesu decyzyjnego organów podatkowych prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a to oznacza, że skarga J. P. nie jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotycząca odmowy umorzenia skarżącemu zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za [...], [...], [...] i [...] 2001 r.
Przystępując do rozważań w przedmiocie ulg podatkowych, należy zaznaczyć, że zastosowanie ulgi jest instytucją o charakterze wyjątkowym, bowiem zasadą jest terminowe płacenie podatków. Wszelkie ulgi podatkowe są wyjątkiem i istotnym odstępstwem od zasady powszechności i równości opodatkowania. W związku
z takim charakterem ulg podatkowych oraz faktem, że udzielanie ulg w spłacie podatków traktowane jest co do zasady jako jedna z form pomocy udzielanej przez państwo, pomoc taka dopuszczalna jest w ściśle określonych w przepisach prawa sytuacjach.
Podstawę materialno-prawną umorzenia zaległości podatkowej, w przypadku gdy podmiotem ubiegającym się o udzielenie ulgi jest przedsiębiorca, stanowi
art. 67 a § 1 w związku z art. 67 b Ordynacji podatkowej. W przypadku ulg udzielanych przedsiębiorcom, uwzględnić należy nadto uregulowania wspólnotowe dotyczące pomocy przedsiębiorcom. W prawodawstwie Unii Europejskiej, obowiązuje ogólna zasada zakazu udzielania pomocy podmiotom gospodarczym w formie mogącej zakłócać konkurencję i wymianę handlową (art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Dz. U. Nr 90 poz. 864/2 z dnia 30 kwietnia 2004 r. ze zm.). Powyższe uregulowania zostały prawidłowo przywołane przez organ
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Z przepisów tych wynika, że ulgi udzielane przedsiębiorcom m.in. w postaci umorzenia zaległości podatkowej mogą być ulgami, które stanowią pomoc de minimis (art. 67 b § 1pkt 2 Ordynacji podatkowej), przesłankami udzielenia ulg z kolei są ważny interes podatnika lub interes publiczny (art. 67a Ordynacji podatkowej).
W sprawach wniosków przedsiębiorców o przyznanie ulg podatkowych, powołane wyżej przepisy obligują organ podatkowy w pierwszej kolejności do analizy przesłanek z art. 67a Ordynacji podatkowej, a dopiero w przypadku gdy organ uzna, że zostały one spełnione odnosi się do kwestii pomocy de minimis (zob. ww. wyrok NSA, a także wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2011 r. sygn. akt II FSK 243/10,
lex nr 1083063).
Wymaga również podkreślenia to, że decyzje wydawane na podstawie ww. przepisów są podejmowane w ramach tzw. uznania administracyjnego. Rozważania organu dotyczące kwestii uznaniowości decyzji w zakresie udzielania ulg są prawidłowe. Kontroli Sądu natomiast nie podlega uznanie samo w sobie, ale kwestia, czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy wydano ją w oparciu o zgromadzony
w sprawie materiał dowodowy oraz czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności.
W niniejszej sprawie organ prawidłowo w pierwszej kolejności podjął się ustalenia istnienia przesłanek udzielenia ulgi określonych w art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. W wyniku dokonanych ustaleń stwierdził, nie przekraczając granic uznania administracyjnego, że sytuacja skarżącego nie kwalifikuje go do otrzymania ulgi w postaci umorzenia całości zadłużenia. Wymaga wyjaśnienia, że użyte w powołanym przepisie sformułowania "ważny interes podatnika", "interes publiczny", to pojęcia niedookreślone.
O istnieniu ważnego interesu podatnika nie decyduje subiektywne przekonanie podatnika, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, zgodne
z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości, w której wysoką rangę mają zdrowie i życie, a także możliwości zarobkowe w celu zdobycia środków utrzymania dla siebie i rodziny. Ważny interes podatnika należy rozumieć jako nadzwyczajne względy, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podatnika. Trudna sytuacja majątkowa może być uznana za ważny interes podatnika, jednakże nie może być mowy o automatyzmie, który powodowałby, że każda trudna sytuacja materialna skutkowałaby zawsze udzieleniem wnioskowanej ulgi. Ważny interes podatnika musi charakteryzować się nieprzewidywalnością i niezależnością od sposobu postępowania podatnika. Istotne przy tym jest, że gdy podatnik jest przedsiębiorcą obowiązują inne, bardziej rygorystyczne kryteria oceny i starannego działania.
W przypadku skarżącego takie wyjątkowe okoliczności, świadczące o istnieniu ważnego interesu podatnika nie wystąpiły. Z akt sprawy wynika, że jakkolwiek sytuacja J. P. jest niewątpliwe trudna, to jednak nie została spowodowana nagłą przyczyną losową, która doprowadziła do niemożności uiszczenia zaległego podatku. Powołane przez skarżącego okoliczności, tj. krzywdy wyrządzone przez nieuczciwych kontrahentów stanowią okoliczności notoryjne
i związane są z ryzykiem prowadzenia działalności gospodarczej, dotyczą
i obarczają wielu przedsiębiorców (podatników). Nie mogą więc stanowić jedynego uzasadnienia dla przyznania ulgi i nie mogą być przenoszone na całe społeczeństwo. Bez względu na powyższe należy wskazać, że organ dysponował przedłożonym przez J. P. nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym, Sądu Okręgowego we W. z dnia [...] 2002 r. wobec pozwanego V. sp. z o.o. we W. na kwotę [...] zł oraz nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym Sądu Okręgowego w K. z dnia [...] 2012 r. wobec pozwanego Y. sp. z o.o. we W. na kwotę [...] zł. Oba nakazy zostały wydane na rzecz J. P., co daje realną perspektywę ich odzyskania.
Na prawidłową ocenę przez organ braku ważnego interesu ma również wpływ, że skarżący i jego żona są osobami młodymi, zdrowymi. Wnioskodawca posiada doświadczenie w prowadzeniu działalności gospodarczej co w powiązaniu
z posiadanym potencjałem gospodarczym stanowi o realnych szansach podjęcia przez skarżącego zawieszonej działalności gospodarczej.
Sąd podziela również stanowisko organu, że w sprawie brak jest przesłanki interesu publicznego przemawiającego za umorzeniem podatku, co więcej zdaniem Sądu udzielenie wnioskowanej ulgi pozostawałoby w sprzeczności z interesem publicznym. Wymaga wyjaśnienia, że przez interes publiczny rozumie się dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego itp. W tym zakresie istotne jest posiadanie przez skarżącego licznych kredytów i ponoszenie wydatków z nimi związanych. Spłata innych należności nie może natomiast odbywać się kosztem spłaty publicznoprawnych zobowiązań. Uwadze Sądu ponadto nie uszła okoliczność, że w trakcie postępowania odwoławczego skarżący zaciągnął kolejny kredyt gotówkowy na cel konsumpcyjny (umowa z dnia [...] 2010 r. z BGŻ S.A. w Warszawie na kwotę [...] zł oraz kwotę odsetek [...] zł). Warunkiem uzyskania kredytu jest bowiem posiadanie zdolności kredytowej. Oznacza to, że bank pozytywnie ocenił możliwości płatnicze skarżącego, co stanowi kolejny argument o prawidłowej ocenie organu sytuacji skarżącego, nie uzasadniającej przyznania wnioskowanej ulgi.
Powyższych ustaleń organy dokonały w wyniku prawidłowo przeprowadzonego przez organy postępowania, stosownie do uregulowań zawartych w przepisach Ordynacji podatkowej (art. 122, art. 187 § 1, art. 191). Stwierdzając, że w sprawie nie występują przesłanki zastosowania ulgi podatkowej, organy podatkowe obu instancji jednocześnie przedstawiły w uzasadnieniach swoich decyzji szereg ustaleń i argumentów. Wskazały na konkretne środki i źródła dowodowe oraz kryteria, jakimi się kierowały dokonując oceny dowodów. Realizując zasadę prawdy obiektywnej zgromadziły obszerny materiał dowodowy m.in. w postaci dostarczonych przez skarżącego oświadczeń oraz dokumentów obrazujących sytuację w jakiej się znajduje (np. oświadczenie o stanie majątkowym z dnia [...] 2010 r., oświadczenie z dnia [...] 2010 r., protokół z [...] 2010 r.). Czynności organu odwoławczego na etapie II instancji w zakresie powtórnego zwrócenia się do skarżącego o uaktualnienie zebranych informacji (pismo z dnia [...] 2011 r.) również wskazują, że celem organu było wydanie decyzji w oparciu o stan faktyczny istniejący w dacie wydawania zaskarżonej decyzji. Należy również podnieść, że wbrew przedstawionemu wyżej poglądowi, pomimo stwierdzenia braku przesłanek z art. 67a Ordynacji podatkowej, organ odniósł się do kwestii pomocy de minimis. Okoliczność ta nie ma jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, obejmujących: opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego w kwocie 240 zł powiększoną o kwotę 55,20 zł tytułem podatku od towarów i usług, orzeczono na podstawie art. 250 ustawy p.p.s.a.
w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.461-j.t.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło