I SA/Ke 86/18
PostanowienieWSA w Kielcach2018-05-02
Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wniósł skargę na postanowienie o umorzeniu postępowania i wniósł o ustanowienie adwokata z urzędu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał sytuację materialną kwalifikującą go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Trudna sytuacja majątkowa skarżącego uniemożliwia mu samodzielne poniesienie kosztów profesjonalnego pełnomocnika. W związku z tym, sąd postanowił ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu. Sąd nie miał kompetencji do imiennego wyznaczenia wskazanego przez skarżącego adwokata, ograniczając się do wystąpienia o wyznaczenie pełnomocnika z Okręgowej Rady Adwokackiej.Stan faktyczny
Skarżący M. N. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. o umorzeniu postępowania. Postanowieniem z 21 marca 2018 r. WSA w Kielcach odrzucił skargę. Wraz z zażaleniem na to postanowienie, skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, wskazując konkretną osobę. Skarżący przedstawił oświadczenie o swojej trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla M. N. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 maja 2018 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 2 maja 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania p o s t a n a w i a ustanowić dla M. N. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K..
Postanowieniem z 21 marca 2018 r. sygn. akt I SA/Ke 86/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę M. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K.z [...] r. w przedmiocie umorzenia postępowania
Wraz z zażaleniem na ww. postanowienie skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata w osobie G.K..
Z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący pozostaje w gospodarstwie domowym z żoną, synem w wieku 10 lat i pasierbem w wieku 27 lat. Oświadczył, że, otrzymuje pomoc z MOPS w kwocie 800 zł netto miesięcznie tytułem zasiłku okresowego, żona otrzymuje pomoc z MOPS w kwocie 555,50 zł netto miesięcznie tytułem zasiłku okresowego oraz 624 zł tytułem zasiłku rodzinnego, pasierb otrzymuje wynagrodzenie za pracę w kwocie 437,79 zł netto miesięcznie. Oświadczył, że zamieszkują mieszkanie socjalne. Jako posiadany majątek wykazał nieruchomość rolną wielkości 1,75 ha (ugór). Jako zobowiązania i stałe miesięczne wydatki wskazał prąd - 342 zł, mieszkanie 352 zł, internet, telewizja 124 zł.
Zdaniem orzekającego, wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisami art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) zwanej dalej ustawą p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Sytuacja majątkowa skarżącego jest na tyle trudna, że nie jest on w stanie bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Co do wniosku skarżącego w zakresie ustanowienia adwokata w osobie G.K. wskazać należy, że orzekający nie ma kompetencji do imiennego wyznaczania pełnomocnika, który będzie zastępować stronę korzystającą z przyznanego jej prawa pomocy. Rolą rozpoznającego wniosek jest bowiem orzekanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Po wydaniu postanowienia o przyznaniu prawa pomocy działanie orzekającego ogranicza się wyłącznie do wystąpienia do Okręgowej Rady Adwokackiej w K. o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Natomiast zgodnie z art. 244 § 3 ustawy p.p.s.a., jeżeli strona we wniosku wskazała osobę adwokata, Okręgowa Izba Radców Prawnych w K., w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę.
W odniesieniu natomiast do wniosku skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych odstąpiono od orzekania w tym zakresie, stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy p.p.s.a. (II GSP 2/15), skarżący zwolniony jest od kosztów sądowych.
Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 oraz art. 246 § 1 pkt 2, § 3 ustawy p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło