I SO/Ke 11/14
PostanowienieWSA w Kielcach2014-08-18
Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny ma kompetencję do imiennego wyznaczenia adwokata z urzędu na wniosek strony, czy też jego rola ogranicza się do wystąpienia do właściwej okręgowej rady adwokackiej o wyznaczenie pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie ma kompetencji do imiennego wyznaczania adwokata z urzędu. Po wydaniu postanowienia o przyznaniu prawa pomocy, sąd występuje do właściwej okręgowej rady adwokackiej o wyznaczenie pełnomocnika. Rada ta, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, może wyznaczyć adwokata wskazanego przez stronę.Stan faktyczny
P. P. złożył wniosek o ustanowienie adwokata przed wniesieniem skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą umorzenia zaległości z tytułu składek. Skarżący wskazał na trudną sytuację majątkową i zdrowotną, utrzymując się z zasiłku stałego. Wniosek zawierał również prośbę o ustanowienie konkretnego adwokata. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla P. P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 sierpnia 2014 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P. P. o ustanowienie adwokata złożonego przed wniesieniem skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w sprawie umorzenia zaległości z tytułu składek p o s t a n a w i a ustanowić dla P. P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.
W dniu 12 sierpnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wpłynął przed wszczęciem postępowania sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek P. P. o ustanowienie adwokata.
Z oświadczenia złożonego pod odpowiedzialnością karną za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący sam pozostaje w gospodarstwie domowym, utrzymuje się z zasiłku stałego w kwocie 529 zł miesięcznie. Skarżący nie wykazał majątku. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał na trudną sytuację majątkową i zdrowotną. Ponadto skarżący oświadczył, ze w innych sprawach sądowych jego pełnomocnikiem z urzędu jest adwokat P. P., który pomógł mu również w sporządzeniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z uwagi na powyższe wnioskodawca wnosi o ustanowienie jego pełnomocnikiem adwokata P.P.
Na gruncie obowiązujących przepisów prawa dotyczących postępowań sądowych obowiązuje zasada, zgodnie z którą koszty sądowe jak również koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, pokrywa strona dochodząca swoich roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy.
Zgodnie z przepisami art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej ustawy p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę przede wszystkim, że skarżący pozostaje sam w gospodarstwie domowym i utrzymują się z zasiłku stałego w kwocie 529 zł miesięcznie uznano, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika i jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zasługuje na uwzględnienie.
W odniesieniu jednak do wniosku P. P. w zakresie ustanowienia adwokata w osobie P. P. z Kancelarii Adwokackiej w K.przy ul. H.3/7 25-350 K. wskazać należy, że Sąd nie ma kompetencji do imiennego wyznaczania pełnomocnika, który będzie zastępować stronę korzystającą z przyznanego jej prawa pomocy. Rolą Sądu jest bowiem orzekanie w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Po wydaniu postanowienia o przyznaniu prawa pomocy działanie Sądu ogranicza się wyłącznie do wystąpienia do właściwej okręgowe rady adwokackiej o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Natomiast zgodnie z art. 244 § 3 p.p.s.a., jeżeli strona we wniosku wskazała osobę adwokata właściwa rada adwokacka, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę.
Odnośnie natomiast do wniosku skarżącego w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wskazać należy, że odstąpiono od orzekania w tym zakresie, bowiem stosownie do art. 239 pkt 1 lit. e ustawy "p.p.s.a", nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa, w której skarżący zamierza wnieść skargę, ponieważ przedmiotem skargi będzie decyzja - akt administracyjny ściśle dotyczący praw i obowiązków z ubezpieczeń społecznych.
Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 oraz art. 246 § 1 pkt 2, § 3 ustawy p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło