I SO/Ke 7/08

PostanowienieWSA w Kielcach2008-11-18

Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że jej jedynym źródłem utrzymania jest dochód z gospodarstwa rolnego, a także czy wniosek o ustanowienie radcy prawnego powinien zostać uwzględniony w sytuacji, gdy nie została jeszcze sporządzona skarga kasacyjna?
Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia zwolnienie jej od tych kosztów. Natomiast wniosek o ustanowienie radcy prawnego został oddalony, ponieważ udział profesjonalnego pełnomocnika nie jest w tym momencie konieczny, staje się niezbędny dopiero w przypadku sporządzenia skargi kasacyjnej lub zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, J. M., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Skarżący oświadczył, że jego rodzina utrzymuje się z dochodów z gospodarstwa rolnego, które w 2006 roku wyniosły 8,5 zł. W skład majątku wchodzi dom i nieruchomość rolna. Skarżący ponosi koszty utrzymania gospodarstwa i leki.
Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych; II. Oddalono wniosek o ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 listopada 2008 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział I w składzie następującym: referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego p o s t a n a w i a I. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych; II. oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego. W dniu 29 października 2008r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wpłynął sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. We wniosku skarżący oświadcza, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i córką w wieku 23lat. Według oświadczenia w skład majątku skarżącego i jego rodziny wchodzi dom wielkości 32m² i nieruchomość rolna wielkości 4,5ha. Według oświadczenia źródłem utrzymania rodziny skarżącego są dochody uzyskiwane z gospodarstwa rolnego, za 2006r. przychód z tego tytułu wyniósł 8,5zł. Z powyższego dochodu skarżący utrzymuje rodzinę, ponosi koszty utrzymania gospodarstwa, część środków przeznaczana jest na leki w związku z problemami zdrowotnymi skarżącego. Na gruncie obowiązujących przepisów postępowań sądowych obowiązuje zasada, według której koszty sądowe pokrywa strona dochodząca swych roszczeń. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Instytucja przyznania prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Ubiegający się o taką pomoc winien, więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające – może zwrócić się o pomoc państwa. Sygn. akt I SO/Ke 7/08 Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności, przede wszystkim fakt, że jedynym źródłem utrzymania skarżącego i jego rodziny jest dochód uzyskiwany z prowadzonego gospodarstwa rolnego należy stwierdzić, że wykazał należycie, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nie znaleziono natomiast przesłanek do uwzględnienia wniosku w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Udział profesjonalnego pełnomocnika nie jest bowiem obecnie konieczny. W myśl art. 175 § 1 oraz art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) staje się on niezbędny dopiero w przypadku sporządzenia skargi kasacyjnej lub zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Ponadto zgodnie z art. 6 cyt. wyżej ustawy sąd winien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 w/w ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada wnikliwie sprawę bez względu na fachowość, treść i konstrukcję skargi sporządzonej przez stronę. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7, art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło