II SA/Ke 1/12
PostanowienieWSA w Kielcach2012-05-31
Skład orzekający: Agnieszka Karyś-Adamczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu wniesienia skargi kasacyjnej może zostać rozpoznany merytorycznie, mimo złożenia go po terminie i na nieodpowiednim formularzu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu wniesienia skargi kasacyjnej, mimo złożenia go po terminie i na nieodpowiednim formularzu, powinien zostać rozpoznany merytorycznie. Sąd stwierdził, że wniosek został skierowany do strony, a nie do pełnomocnika, co uniemożliwiało wyciągnięcie negatywnych skutków dla strony. Ponadto, prawo pomocy można złożyć na każdym etapie postępowania sądowego.Stan faktyczny
M.H. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą dodatku mieszkaniowego, która została oddalona wyrokiem WSA w Kielcach. Następnie M.H. złożył wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek ten został złożony po terminie i na niewłaściwym formularzu, jednakże sąd rozpoznał go merytorycznie, uwzględniając część wniosku o ustanowienie adwokata, oddalając wniosek o ustanowienie radcy prawnego i wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
1. ustanowić dla M. H. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.; 2. oddalić wniosek M. H. o ustanowienie radcy prawnego; 3. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 31 maja 2012 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach – Wydział II w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Karyś-Adamczyk po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M.H. o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]. Znak[...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a 1. ustanowić dla M. H.adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.; 2. oddalić wniosek M. H. o ustanowienie radcy prawnego; 3. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Wyrokiem z dnia 15 marca 2012r. sygn. akt II SA/Ke 1/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę M. H. reprezentowanego przez syna R. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.
W dniu 23 kwietnia 2012r. (data stempla pocztowego) M. H. złożył wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu celem wniesienia skargi kasacyjnej.
Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwanej dalej ustawą "p.p.s.a.", wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu. M. H. nie dopełnił tego wymagania, w związku z tym za pismem z dnia 27 kwietnia 2012r. Sąd przesłał M. H. urzędowy formularz PPF i zobowiązał do złożenia wypełnionego w/w formularza w terminie siedmiu dni od daty doręczenia niniejszego pisma pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
M. H. w dniu 24 maja 2012r. (data stempla pocztowego) złożył wniosek na formularzu PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego oraz ustanowienie adwokata.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną M. H. podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z synem R.H i żoną B. H.
Skarżący nie wykazał majątku. Rodzina skarżącego utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego przez skarżącego z prac dorywczych w wysokości 200zł miesięcznie, oraz zasiłku z MOPS uzyskiwanego przez żonę skarżącego. Syn nie uzyskuje dochodu.
Do wniosku dołączył kserokopię decyzji z dnia 16 lutego 2012r. w przedmiocie zasiłku okresowego przyznanego B. H., zaświadczenia z Urzędu Pracy z dnia 15 maja 2012r. o zarejestrowaniu M. H. jako osoby bezrobotnej oraz o zarejestrowaniu R. H. jako osoby bezrobotnej.
W myśl przepisu art. 173 § 1 ustawy "p.p.s.a." od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarga kasacyjna stosownie do postanowień przepisu art. 175 ustawy "p.p.s.a" powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, albo doradcę podatkowego – w sprawach obowiązków podatkowych.
Stosownie do przepisu art. 245 § 3 ustawy "p.p.s.a" prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje między innymi ustanowienie adwokata i zgodnie z postanowieniami przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy "p.p.s.a" przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy przede wszystkim wysokość miesięcznych dochodów rodziny skarżącego należało uznać, że skarżący uprawdopodobnił zasadność swojego wniosku o ustanowienie adwokata, a sytuacja materialna, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym jego rodziny.
Niemniej żądanie ustanowienia dwóch pełnomocników z urzędu, zarówno adwokata, jak i radcy prawnego, nie zasługiwało na uwzględnienie. Dla zapewnienia skarżącemu należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest ustanowienie jednego pełnomocnika. Tym bardziej, że niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego (art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a.).
Natomiast w odniesieniu do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należało uznać, że jest on bezzasadny i jako taki podlega oddaleniu.
Stosownie bowiem do art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy "p.p.s.a." obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest orzeczona przez organy odmowa przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego przyznawanie dodatków mieszkaniowych mieści się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społecznej.
Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji - Wojewódzkim Sądem Administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Końcowo nadmienić należy, że nie umknęło uwadze orzekającego, że wniosek skarżącego sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniesiony dnia 24 maja 2012r. (data stempla pocztowego) został złożony po terminie zakreślonym w piśmie sądowym z dnia 27 kwietnia 2012r., niemniej jednak niniejsze pismo o złożeniu wniosku na urzędowym formularzu PPF zostało skierowane do skarżącego M. H., a nie do występującego w sprawie pełnomocnika R. H.. Nie mogąc z tej okoliczności wywieść negatywnych skutków dla skarżącego M. H., a także mając na uwadze fakt, że wniosek o przyznanie prawa pomocy można złożyć na każdym etapie postępowania sądowego, wniosek należało rozpoznać merytorycznie.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło