II SA/Ke 1054/16
PostanowienieWSA w Kielcach2017-03-02
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku stałego jest bezprzedmiotowy, jeśli ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalnia z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w takich sprawach?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku stałego jest bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1a PPSA, strony skarżące działania lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym dotyczących zasiłku stałego, są zwolnione z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego. Jednocześnie, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu zasługuje na uwzględnienie, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania.Stan faktyczny
B. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku stałego. Po oddaleniu skargi przez WSA, B. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, wskazując na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając w części ustanowienie adwokata, a w części umarzając postępowanie dotyczące zwolnienia od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla B. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla B. S. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.
Wyrokiem z dnia 9 lutego 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku stałego.
Skarżący złożył w dniu 23 lutego 2017 r. formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca jest niepełnosprawny prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, utrzymuje się z zasiłku stałego wysokości 604 zł miesięcznie, ma też przyznane obiady barowe pomocy społecznej. Skarżący nie wykazał żadnego majątku. Wnioskodawca oświadczył, że uiszcza opłaty za gaz, energię elektryczną w wysokości 120 zł, wydaje na leki 100 zł miesięcznie, gdyż cierpi na choroby serca i cukrzycę. Wnioskodawca nie wykazał żadnego majątku.
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem.
W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę sytuację majątkową i życiową wnioskodawcy, w tym: brak własnego majątku, utrzymywanie się ze świadczeń z pomocy społecznej, zły stan zdrowia wiążący się z wydatkami na leczenie, uznano, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zatem jego wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu niezbędnego do sporządzenia skargi kasacyjnej.
Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 § 1 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących zasiłku stałego. Zatem skarga B. S. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżących jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło