II SA/Ke 1106/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. B. od zarządzenia Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach z dnia 26 stycznia 2016 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 września 2015 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów z nieruchomości p o s t a n a w i a: zmienić zaskarżone zarządzenie w ten sposób, że zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości oraz ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K. R. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 września 2015 r., znak: [...], w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów z nieruchomości. W związku z zawartym w skardze wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, w dniu 10 grudnia 2015 r. przesłano skarżącemu, na podany w nagłówku skargi adres: Al. N. 40, urzędowy formularz PPF. Pomimo dwukrotnego awizowania skarżący nie podjął ww. przesyłki i nie złożył wypełnionego urzędowego formularza PPF. W konsekwencji, zarządzeniem z dnia 26 stycznia 2016 r., Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Odpis powyższego zarządzenia skarżący odebrał w dniu 5 lutego 2016 r. W dniu 9 lutego 2016 r. skarżący wniósł sprzeciw od zarządzenia Referendarza sądowego podnosząc, że nie otrzymał awiza przesyłki zawierającej formularz PPF. Wskazał, że często awiza ginęły ze skrzynki pocztowej umieszczonej przy jego posesji przy ul. C. 40. Do sprzeciwu załączył wypełniony formularz PPF. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "Ppsa", rozpoznając sprzeciw od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Na wstępie należy wyjaśnić, że w niniejszej sprawie zaistniała wątpliwość co do adresu R. B., na jaki powinna być kierowana korespondencja z Sądu. W nagłówku skargi wskazano adres: Al. N. 40, jednak już przy podpisie skarżącego na skardze podano adres: K., ul. C. 40. Na taki też adres kierowana była korespondencja organów administracji (m.in. zaskarżona decyzja Kolegium z dnia 28 września 2015 r.). Skarżący odebrał co prawda odpis zarządzenia Referendarza sądowego pod adresem: Al. N. 40, lecz w sprzeciwie znów podał adres: C. 40. Wątpliwości co do skuteczności kierowania korespondencji do skarżącego na adres: Al. N. 40 nie pozwalają więc uznać, że przesyłka z dnia 10 grudnia 2015 r. zawierająca formularz PPF została prawidłowo doręczona. W konsekwencji Sąd zmienił zaskarżone zarządzenie. Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. W myśl art. 245 § 1-3 Ppsa prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 Ppsa, zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest kryterium majątkowe. Sąd nie kieruje się w tym zakresie zasadami słuszności, lecz bada stan majątkowy i rodzinny wnioskodawcy. Ze złożonego przez R. B. oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe. Wnioskodawca nie osiąga żadnych dochodów i poza własnością domu o pow. 120 m² w stanie do kapitalnego remontu i działki o pow. 1200 m² nie posiada żadnego majątku, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. W ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie jest w stanie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego, ponieść kosztów postępowania sądowego. Nie posiada bowiem dochodów ani majątku, poza zniszczonym domem. Tym samym, oceniając sytuację majątkową skarżącego, w świetle przesłanek z art. 246 Ppsa, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności, które dają podstawę do zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych i ustanowienia dla niego adwokata z urzędu. Uwzględniając powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 260 § 1 i 2 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa orzekł jak w postanowieniu.