II SA/Ke 1107/14
WyrokWSA w Kielcach2015-02-11
Skład orzekający: Jacek Kuza, Sylwester Miziołek, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wspólnota Mieszkaniowa, której działka graniczy z terenem inwestycji polegającej na przebudowie chodników w pasie drogowym, posiada przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, jeśli inwestycja nie narusza jej interesu prawnego, a jedynie faktyczny (np. utrudnienie wjazdu na teren działki)?Ratio decidendi
Wspólnota Mieszkaniowa nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, jeśli jej interes prawny nie jest bezpośrednio naruszony przez planowaną inwestycję. Interes faktyczny, taki jak utrudnienie wjazdu na teren działki czy możliwość wykorzystania jej jako miejsc postojowych, nie stanowi podstawy do uznania strony za posiadającą legitymację procesową w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę, zwłaszcza gdy inwestycja mieści się w granicach pasa drogowego i nie narusza granic sąsiednich nieruchomości w sposób powodujący ograniczenia w zagospodarowaniu.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o wznowienie postępowania w sprawie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na przebudowę chodników. Zarzuciła, że inwestycja uniemożliwia wjazd na teren jej działki z powodu podniesienia poziomu chodnika. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję odmawiającą uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt i udzielającej pozwolenia, uznając, że Wspólnota nie posiada przymiotu strony, gdyż inwestycja nie narusza jej interesu prawnego, a jedynie faktyczny. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Wspólnoty, podzielając stanowisko organu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Wspólnoty Mieszkaniowej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 lutego 2015r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania W. od decyzji Starosty z dnia [...] odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej Starosty z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Gminie pozwolenia na przebudowę (modernizację) chodników w D. na działkach położonych w pasie drogowym, oznaczonych Nr [...] i [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję na podstawie art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa.
Przedmiotowe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z dnia [...] Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił Gminie pozwolenia na przebudowę (modernizację) chodników w ulicach Ogrodowej i Pocztowej w D. na działkach położonych w pasie drogowym, oznaczonych Nr [...] i [...]. W decyzji tej wskazano, że obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji obejmuje działki Nr [...] i [...] w D..
Pismamii z dnia 14.07.2014r. i 16.07.2014r. W. wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postepowania w sprawie zakończonej decyzją Starosty z dnia [...]
Postanowieniem z dnia 12.08.2014r., Starosta na podstawie art. 149 kpa i art. 145 § 1 pkt. 4 kpa wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną z dnia [...]
Decyzją z dnia [...] Starosta działając na podstawie art. 151 § 1 pkt. 1 kpa odmówił uchylenia decyzji Starosty z dnia [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Gminie pozwolenia na przebudowę (modernizację) chodników w ulicy Ogrodowej i Pocztowej w D. na działkach położonych w pasie drogowym, oznaczonych Nr [...] i [...].
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła W., która zarzuciła, że w trakcie realizacji inwestycji podniesiono poziom nowo wybudowanego chodnika w stosunku do terenu działki Nr [...] uniemożliwiając wjazd samochodów osobowych na plac postojowy, przez co naruszono przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, oraz naruszenie przepisów Prawo ochrony środowiska.
Wojewoda, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, w całości potwierdziło przedstawiony w nim stan faktyczny oraz argumentację prawną. Organ odwoławczy wskazał, że postepowanie wznowieniowe jako instytucja proceduralna przejawia się w dwóch fazach. We wstępnej fazie właściwy organ bada czy zachodzą formalne przesłanki do wydania postanowienia o wznowieniu postepowania, to jest:
- czy decyzja, której dotyczy wniosek jest ostateczna;
- czy podanie o wznowienie postepowania złożone zostało przez stronę z zachowaniem terminów określonych przepisami art. 148 § 1 i 2 kpa;
- czy żądanie wznowienia oparte jest na powołaniu wyliczonych przepisem art. 145 § 1 kpa przyczyn wznowienia.
Analiza akt sprawy zdaniem organu odwoławczego uzasadniała wydanie przez Starostę postanowienia z dnia 12.08.2014r. o wznowieniu postepowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty z dnia [...]
Organ wskazał, że żądanie wznowienia postępowania oparte jest na przesłankach wskazanych przepisami art. 145 § 1 pkt. 1, pkt. 4 i pkt. 5 kpa. W związku z faktem, że wniosek o wznowienie oparty jest m.in. na przesłance z art. 145 § 1 pkt. 4 kpa – strona bez własnej winy nie brała udziału w postepowaniu, organ wskazał, że należy ustalić, czy W. posiada przymiot strony w tym postepowaniu.
Wojewoda wskazał, że pojęcie strony definiuje art. 28 kpa, zgodnie z którym strona jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postepowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Natomiast zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami postepowania o udzielenie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządca nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przez obszar oddziaływania obiektu, zgodnie z art. 3 pkt. 20 ustawy Prawo budowlane, należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Organ odwoławczy wskazał, ze przy ustalaniu obszaru oddziaływania uwzględnia się rodzaj, charakterystyką, a także położenie obiektu w stosunku do granic sąsiednich nieruchomości. Organ podkreślił, że jeżeli z tych przepisów wynikają ograniczenia w możliwości zagospodarowania lub zabudowy nieruchomości, to nieruchomość ta znajduje się w obszarze oddziaływania planowanego obiektu, a jej właścicielowi (użytkownikowi wieczystemu, zarządcy) przysługuje prawo strony w postepowaniu w sprawie pozwolenia na budowę.
Jak wynika z projektu zagospodarowania terenu działek Nr [...] i [...] w D. na których prowadzona ma być inwestycja, działka Nr [...] której współwłaścicielami jest skarżąca W. od strony północnej graniczy z działką Nr [...]. Zgodnie z projektem budowlanym przedmiotowa inwestycja obejmuje przebudowę w granicach istniejącego pasa drogowego, chodników z płyt betonowych i ułożenie nowej nawierzchni z betonowej kostki brukowej. Zakres robót obejmuje demontaż istniejącej nawierzchni chodników, niwelację terenu i budowę chodników z betonowej kostki brukowej. Część przedmiotowej inwestycji została zaprojektowana przy granicy z działką Nr [...]. Według projektu budowlanego zaprojektowany chodnik na działce Nr [...] od strony działki Nr [...] posiada spadek w kierunku ulicy, czyli przeciwny do działki Nr [...]. Organ wskazał, że przebudowa drogi to wykonanie robót, w wyniku których następuje zmiana parametrów technicznych i eksploatacyjnych istniejącej drogi, niewymagających zmiany granic pasa drogowego. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że w projekcie budowlanym nie przewidziano budowy nowych obiektów budowlanych w obrębie przedmiotowej inwestycji, nie zmienia się kategoria ulicy czy natężenie ruchu, roboty nie spowodują rozbudowy pasa drogowego, natomiast działka Nr [...] w granicy z działką Nr [...], na której planuje się wymianę chodników, nie posiada istniejącego zjazdu.
Istniejący zjazd z działki Nr [...] jest na działkę Nr [...], która nie jest objęta decyzją Starosty z dnia [...]
Organ wskazał, że w związku z tym że zakres przedmiotowych robót budowlanych obejmuje przebudowę istniejących chodników w pasie drogowym, nie będą miały zastosowania przepisy art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych dotyczących odległości, w jakich powinny być sytuowane obiekty budowlane od zewnętrznej krawędzi drogi oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych.
Wojewoda Świętokrzyski mając powyższe na uwadze uznał, że współwłaścicielom działki [...] tworzącym W. nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na przebudowę (modernizację) chodników w w D. na działkach położonych w pasie drogowym oznaczonych Nr [...] i Nr [...], gdyż planowana inwestycja nie wprowadza ograniczeń w swobodnym zagospodarowaniu działki Nr [...] położonej w D. Organ wskazał, że w związku z uznaniem, że współwłaściciele działki Nr [...] tworzący Wspólnotę nie są strona postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] Starosty , zatem brak jest podstaw do merytorycznej analizy pozostałych przesłanek wskazanych przez wnoszących wniosek o wznowienie.
We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia i zarzuciła naruszenie:
- art. 3 pkt 20 ustawy prawo budowlane polegający na realizacji inwestycji bez uwzględnienia przepisów zawartych w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r.;
-art. 42 ust. 2 i 3 ustawy prawo budowlane określających szczegółowe warunki prowadzenia inwestycji przez nie uwzględnienie tych warunków;
- art. 75 ust. 1, 2 i 3 ustawy prawo ochrony środowiska nakazującego szczególnie chronić na terenie inwestycji naturalnych spadków terenu i stosunków wodnych;
-art. 6 kpa oraz 8 kpa polegające na prowadzeniu postepowania w sposób sprzeczny z zasadą praworządności oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów publicznych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.).
Pojęcie strony postępowania definiuje art. 28 kpa. Stroną na mocy tego przepisu jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego stanowić może podstawę interesu prawnego i stwarzać dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Nie może go natomiast stanowić interes faktyczny (por. wyroki NSA z 29 stycznia 1991r., sygn. akt IV SA 972/90; z dnia 30 listopada 1993r., sygn. akt II SA 1793/93; z dnia 9 marca 1994r., sygn. akt III SA 1434/93, uchwała NSA z 3 lutego 1997r., OPS 9/96). Przymiot strony nie zależy zatem od istnienia subiektywnego interesu faktycznego, a jedynie od interesu prawnego, który należy rozumieć jako interes wynikający z normy prawa materialnego, przy czym aby interes ten stanowił podstawę zakwalifikowania określonego podmiotu jako strony postępowania, musi pozostawać w bezpośrednim, konkretnym, indywidualnym i aktualnym związku z postępowaniem w danej sprawie administracyjnej. Stwierdzenie istnienia takiego interesu wymaga zaistnienia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2000 r. sygn. akt III SA 1876/99).
Zgodnie natomiast z art. 28 ust. 2 ustawy prawo budowlane stronami postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Jak zasadnie ustalił organ odwoławczy, a co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy, przedmiotowe roboty budowlane związane z przebudową chodników, nie wykraczają poza granice pasa drogowego oraz granice działek nr [...] i nr [...], w szczególności nie naruszają granic z działką nr [...] będącą w zarządzie W. Powyższe wynika z ostatecznej decyzji Starosty z [...] o pozwoleniu na przebudowę (modernizację) chodników, zatwierdzonego nią projektu budowlanego.
Należy wskazać, że podnoszone przez Wspólnotę w toku postępowania administracyjnego argumenty, świadczą jedynie o istnieniu po jej stronie interesu faktycznego, a nie prawnego. Wskazuje na to eksponowana przez skarżącą okoliczność, że od strony ulicy [...], w części objętej pozwoleniem na budowę, istniał "dogodny wjazd na działkę" nr [...], wykorzystywany jako miejsca postojowe dla samochodów. Skarżąca W. zarzuciła, że na skutek przebudowy chodników został podwyższony krawężnik, co uniemożliwia bezawaryjny wjazd samochodów na ten fragment działki nr [...].
Z projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty z [...] wynika, że przebudowa chodników nie objęła budowy zjazdu, w rozumieniu art. 4 pkt 8 ustawy z dnia 21 marca 1995 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.), z działek nr [...] i [...] na teren działki nr [...]. Nie jest przy tym kwestionowane, że wskazywany przez Wspólnotę "utwardzony teren z dogodnym wjazdem" nie stanowił legalnego zjazdu w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, a był jedynie zwyczajowo wykorzystywany jako dostęp do działki nr [...] od strony ulicy [...] i jako miejsca postojowe dla samochodów. Bezspornym jest także, że wjazd na teren zarządzany przez Wspólnotę jest urządzony od strony działki nr [...], nie objętej realizowanym zadaniem inwestycyjnym. Obrazują to zdjęcia satelitarne z geoportalu krajowego oraz fragment mapy obejmującej m.in. działki nr [...], [...], [...] i [...].
Mając na uwadze fakt, że współwłaściciele działki [...] tworzący W. nie mają przymiotu strony w postępowaniu w sprawie zakończonej decyzją z dnia 23 listopada 2009r. Starosty , brak jest podstaw do merytorycznej analizy zgłoszonych zarzutów w skardze.
Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło