II SA/Ke 1161/05

WyrokWSA w Kielcach2006-10-27

Skład orzekający: Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal, Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istotne odstępstwo od warunków pozwolenia na budowę, polegające na wykonaniu otworów okiennych w ścianie budynku usytuowanego w odległości 1,0-1,5 m od granicy działki sąsiedniej, uzasadnia wydanie decyzji nakazującej zamurowanie tych otworów na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wykonanie otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego usytuowanego w odległości 1,0-1,5 m od granicy z działką sąsiednią stanowi istotne odstępstwo od warunków pozwolenia na budowę oraz narusza przepisy techniczno-budowlane. W związku z tym, organ nadzoru budowlanego zasadnie wydał decyzję nakazującą zamurowanie tych otworów na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, ponieważ przepisy te są bezwzględnie obowiązujące i nie pozwalają na odstępstwa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą M. M. zamurowanie trzech otworów okiennych w ścianie północnej budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucił, że otwory te funkcjonują od ponad 30 lat, nie przeszkadzają sąsiadom i nie stanowią istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę. Sąd rozpoznał legalność tej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. M.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 października 2006 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] znak: [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania M. M. oraz W. i T. G. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] Znak: [...] nakazującą M. M. dokonać w terminie do dnia 30 października 2005r. zamurowania trzech otworów okiennych usytuowanych w ścianie północnej budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w S. przy ul. K. , na działce oznaczonej Nr 5903/1. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji decyzją z dnia [...] Znak: [...] nakazał M. M. dokonać w terminie do dnia 30 października 2005r. zamurowania trzech otworów okiennych usytuowanych w ścianie północnej budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce jak wyżej. Dodatkowo postanowieniem z dnia [...] Znak: [...] z urzędu sprostowano w decyzji PINB w S. z dnia [...] w wierszu 1 datę, tzn. zamiast "S., [...] Znak: [...] postanowiono wpisać "S. , [...] Znak: [...] ". Powyższą decyzję podjęto na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz .U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.). Od decyzji tej odwołali się M.M. oraz W. i T. G. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji organ odwoławczy podał, że na skutek interwencji W. G., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, organ ten decyzją z dnia [...] Znak: [...] nakazał M. M. doprowadzić północną ścianę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, położonego w S. przy ul. K. , do stanu odpowiadającego wymogom ściany oddzielenia przeciwpożarowego, poprzez zamurowanie pięciu otworów okiennych, (np. pustakami szklanymi - luksferami) w terminie do dnia 30.04.2005r. Powyższa decyzja w trybie odwoławczym została uchylona w całości decyzją z dnia [...] Znak: [...] , z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich kwestii podnoszonych przez strony w sprawie. Następnie organ I instancji decyzją z dnia [...] Znak: [...] odmówił W. i T.G. wydania decyzji nakazującej M. M. zamurowania trzech otworów okiennych usytuowanych w ścianie północnej budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Decyzja ta została w trybie odwoławczym w całości uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania organowi I instancji Powyższa decyzja została zaskarżona przez M. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Postanowieniem z dnia 29.09.2005r., w sprawie o sygn. akt. II SA / Ke 781/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach powyższą skargę odrzucił. W ponownym postępowaniu organ I instancji ustalił, że otwory okienne w ścianie północnej budynku doświetlające łazienki 2 szt. posiadają wymiary 0,80 x 1,00m, doświetlający korytarz - 1 szt. posiada wymiary 0,90 x 2,00m. Ponadto w dniu 16.05.2005r. zgłosił się do organu I instancji M. M. , który oświadczył, że dokonał wymiany okien drewnianych na plastikowe. Odnośnie otworu o wym. 0,90 x 2,00m stwierdził, że jest to otwór okienny doświetlający klatkę schodową w części parteru i piętra, a nigdy nie był to otwór drzwiowy. Organ I instancji ustalił także, że inwestor w dniu 30.06.2004r. dokonał zgłoszenia zamiaru wykonania między innymi wymiany stolarki okiennej drewnianej na plastikową i do zgłoszenia tego organ architektoniczno-budowlany nie wniósł sprzeciwu, a roboty obejmujące wymianę stolarki okiennej w dwóch otworach w łazienkach na parterze i piętrze dokonane zostały na podstawie zgłoszenia dopiero na przełomie sierpnia i września 2004r. W konsekwencji tych ustaleń, decyzją z dnia [...] Znak: [...] nakazał M.M. dokonać zamurowania otworu okiennego o wym. ok. 0,90 x 2,00m (np. luksferami) - doświetlającego klatkę schodową, usytuowanego w ścianie północnej budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w terminie do dnia 31 sierpnia 2005r. Również i to rozstrzygnięcie zostało w trybie odwoławczym zostało uchylone w całości decyzją organu II instancji z dnia [...] Znak: [...]. Wobec powyższego organ I instancji w ponownym postępowaniu w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z 7 lipca 1994r. wydał decyzję z dnia [...] Znak: [...] nakazującą M.M. dokonać w terminie do dnia 30 października 2005r. zamurowania trzech otworów okiennych usytuowanych w ścianie północnej budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego w S. przy ul. K. , na działce oznaczonej Nr 5903/1. Organ odwoławczy w wyniku rozpatrzenia odwołania, stwierdził, że przedmiotowy budynek mieszkalny, który jest murowany, podpiwniczony, piętrowy ze stropodachem, został wybudowany na podstawie decyzji z dnia [...] Znak: [...] zatwierdzającej projekt i udzielającej pozwolenia na budowę, zgodnie z którą ściana północna tego budynku usytuowana w odległości 1,0 - 1,5 m od granicy z działką sąsiednią Państwa G., powinna być pozbawiona otworów okiennych i drzwiowych, zaś klatka schodowa, łazienki (na parterze i piętrze) powinny być doświetlone tylko luksferami. Natomiast w w/w ścianie północnej, znajdującej się w odległości 1,2m od granicy, w miejsce otworów wypełnionych luksferami około 1972r. wykonano najpierw pięć otworów, w których zamontowano okna drewniane, a następnie zostały zamurowane dwa otwory okienne i ostatecznie zostawiono trzy otwory okienne, w których zamontowano okna plastikowe, co nie jest zgodne ani z pozwoleniem na budowę, ani też z przepisami warunków technicznych. Biorąc pod uwagę odległość od granicy budynku mieszkalnego (ściana północna tego budynku usytuowana w odległości 1,0 -1,5 m od granicy), budynek ten narusza przepisy Zarządzenia MBiPMB z dnia 29.06.1966r.,w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. z 1966r. nr 10 poz. 44) obowiązujące w dacie budowy w/w budynku tj. § 20 ust. 2 i ust. 14 oraz § 78, jak też aktualnie obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm.), w szczególności § 12 ust.1. W związku z powyższym w przedmiotowym przypadku nie może ściana budynku usytuowana w odległości 1,0 - 1,5m od granicy posiadać otworów okiennych, gdyż jest to niezgodne z obowiązującymi, zarówno w dacie budowy jak i obecnie, warunkami technicznymi oraz stanowi istotne odstępstwo od udzielonego pozwolenia na budowę. Wobec powyższego organ I instancji w pełni zasadnie nakazał w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r.wykonać wymienione na wstępie roboty, aby przedmiotowy budynek mieszkalny doprowadzić do stanu zgodnego z przepisami. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego wniósł M. M. , zarzucając naruszenie art. 51 ust.4 prawa budowlanego w związku z art. 50 ust.1 pkt.3 poprzez uznanie, że 3 otwory okienne w północnej ścianie budynku w sposób istotny odbiegają, od udzielonego pozwolenia budowlanego oraz, że ponad 30 letni okres użytkowania 3-ech okien nie ma wpływu na usankcjonowanie tej zmiany, co do uzyskanego pozwolenia budowlanego. W konsekwencji podnoszonych zarzutów wniósł "o zmianę zaskarżonej decyzji i odmowę nakazania zamurowania otworów okiennych ewentualnie o uchylenie decyzji". W uzasadnieniu skargi podniósł, że nie każde odstępstwo od pozwolenia uzasadnia nakazanie obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Podstawą nałożenia takiego obowiązku może być wyłącznie istotne odstępstwo od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Okna w północnej ścianie budynku skarżącego funkcjonowały ponad 30 lat. Nikomu to nie przeszkadzało, albowiem od tej strony nie stoi żaden budynek. Okna w budynku skarżącego w niczym nie przeszkadzały w korzystaniu z działki przez Państwa G. Skarżący na część otworów uzyskał zgodę na wymianę okien na plastikowe, więc wynikałoby z tego, że organ budowlany w S. zgodził się na takie rozwiązanie tej sytuacji. W ocenie skarżącego niezrozumiałym jest, dlaczego organ budowlany nie zastanawia się nad zalegalizowaniem tego odstępstwa, które nikomu nie szkodzą. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ustawą p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a, decyzja / lub postanowienie/ podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi: - po pierwsze, naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, - po drugie, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, - po trzecie, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji sądu administracyjnego -sąd nie stwierdził, aby w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia prawa materialnego bądź procesowego, które mogłoby stanowić podstawę uwzględnienia skargi z przyczyn wskazanych w art. 145 ustawy p.p.s.a. Tym samym wbrew zarzutom skargi, kwestionowana decyzja nie budzi zastrzeżeń z punktu widzenia jej legalności. Jak wynika z akt sprawy budynek mieszkalny skarżącego został wybudowany na podstawie decyzji z dnia [...] Znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Zgodnie z tą decyzją, ściana północna budynku mieszkalnego usytuowana w odległości 1,0 -1,5m od granicy z działką sąsiednią małżonków G. , powinna być pozbawiona otworów okiennych i drzwiowych, zaś klatka schodowa, łazienki (na parterze i piętrze) powinny być doświetlone tylko luksferami. Z materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy wynika, że w wybudowanym budynku mieszkalnym w ścianie północnej znajdującej się w odległości 1,2 m od granicy, w miejsce otworów wypełnionych luksferami około 1972r. wykonano najpierw pięć otworów, w których zamontowano okna drewniane, a następnie zostały zamurowane dwa otwory okienne i ostatecznie pozostawiono trzy otwory okienne, w których zamontowano okna plastikowe. Na wstępie należy podnieść iż w stosunku do obiektów już wybudowanych - a z takim mamy do czynienia w sprawie - nałożenie ( bądź odmowa nałożenia ) przez organ nadzoru budowlanego obowiązków określonych w art. 51 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane może nastąpić wyłącznie w oparciu o przepis art. 51 ust.7 ustawy. Stosownie do uregulowania w nim zawartego przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust.1. W stosunku do robót budowlanych już wykonanych, organ nadzoru budowlanego stosując bądź odmawiając zastosowania obowiązków przewidzianych w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 , winien zatem w pierwszym rzędzie ustalić, czy roboty te wykonane zostały w sposób o jakim mowa w art. 50 ust. 1, a zatem: 1. bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, 2. w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3. na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4. w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Jak wynika z ustaleń organu tak I-szej jak i II instancji, inwestor w trakcie budowy niewątpliwie odstąpił od warunków udzielonego mu pozwolenia, a odstępstwo to organy obu instancji trafnie oceniły jako istotnie. W dacie budowy przedmiotowego budynku obowiązywały przepisy Zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych nr 130 z dnia 29.06.1966r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dziennik Budownictwa z 19.07.1966r. nr 10 poz. 44 ze zm.). Stosownie do § 20 ust. 2 tego Zarządzenia, dla budynków zaliczonych do III, IV i V kategorii niebezpieczeństwa pożarowego i o wysokości do 5 kondygnacji w budynkach mieszkalnych, o wysokości do 15 m w innych budynkach - odległości pomiędzy budynkami wolnostojącymi, nieosłoniętymi ścianą przeciwpożarową, powinny w zależności od średniego obciążenia ogniowego tych budynków wynosić, co najmniej 8 m przy obciążeniu ogniowym każdego z budynków (istniejącego i projektowanego) od 26-175 kG/m2. Zgodnie zaś z § 20 ust. 14 tego Zarządzenia w razie, gdy wymaga tego prawidłowa zabudowa sąsiadujących ze sobą nieruchomości i zachowane zostaną obowiązujące odległości pomiędzy budynkami, właściwy organ państwowego nadzoru budowlanego może zezwolić na usytuowanie budynków wymienionych w ust. 1 i 2 na granicy nieruchomości albo w odległości co najmniej 1 m od granicy, przy czym ściana budynku zlokalizowanego w odleglości 1,0 m od granicy z działką sąsiednią powinna posiadać ścianę przeciwpożarową spełniającą wymogi § 78. Należy podnieść, że zgodnie z § 12 ust.1, aktualnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm.) - jeżeli z przepisów § 13, 60, 271 i 273 lub przepisów odrębnych nie wynikają inne wymagania, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Takie brzmienie przepisów oznacza, że zamontowanie otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego usytuowanego w odległości 1,0 - 1,5m od granicy z działką sąsiednią w sposób oczywisty narusza przepisy wskazane powyżej, a jednocześnie stanowi istotne odstępstwo od udzielonego skarżącemu pozwolenia na budowę. Zamontowanie otworów okiennych w budynku usytuowanym w odległości 1,0 - 1,5m od granicy z działką sąsiednią pozwala również na kwalifikację tych robót w sposób wskazany w art. 50 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane. W konsekwencji powyższych okoliczności zarzut skarżącego, iż istnienie przez 30 lat okien, które nie przeszkadzają w korzystaniu z działki sąsiedniej - nie stanowi istotnego odstępstwa od udzielonego pozwolenia na budowę - jest bezzasadny. Przepisy techniczno - budowlane są przepisami w większości bezwzględnie obowiązującymi, co oznacza, że organ administracji w przypadku stwierdzenia ich naruszenia, nie ma innej możliwości niż wydanie decyzji nakazującej doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. W kontekście przedstawionych wywodów, pozostałe zarzuty skargi są bezzasadne i nie mogły wpłynąć na odmienną ocenę zaskarżonej decyzji. Na zakończenie należy podnieść, że wprawdzie organy obu instancji w podstawie prawnej decyzji nie powołały ust. 7 art. 51 Prawa budowlanego, to jednak uchybienie to nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. W orzecznictwie sądowym, prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym niepowołanie pełnej podstawy prawnej decyzji w okolicznościach, gdy podstawa taka istnieje w przepisach prawa, a nadto przesłanki do jej zastosowania zostały spełnione, nie można uznać za istotne naruszenie prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 15.07.2003r. sygn. akt ISA 371/03 - Lex nr 149553 i wyrok NSA z 27.06.2000r. sygn. akt IIISA 1422/ 99 - Lex nr 44394). Pogląd ten Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą skargę, w całości podziela. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło