II SA/Ke 118/18
WyrokWSA w Kielcach2018-03-15
Skład orzekający: Jacek Kuza, Beata Ziomek, Agnieszka Banach
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która twierdzi, że jest współwłaścicielem nieruchomości objętej pozwoleniem na budowę, ale której prawo własności nie jest jednoznacznie ujawnione w księdze wieczystej, ma status strony w postępowaniu odwoławczym dotyczącym pozwolenia na budowę, a w konsekwencji, czy organ odwoławczy zasadnie umorzył postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości?Ratio decidendi
Organ odwoławczy zasadnie umorzył postępowanie odwoławcze z powodu jego bezprzedmiotowości podmiotowej, ponieważ skarżąca spółka nie wykazała w sposób niewątpliwy istnienia po jej stronie interesu prawnego do występowania w charakterze strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Stan prawny nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej, który jest podstawą do ustalenia kręgu stron, wskazuje Skarb Państwa jako właściciela, a Gminę jako użytkownika wieczystego, co wyłącza spółkę z kręgu stron postępowania zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla Gminy. Spółka zarzuciła, że jest współwłaścicielem części nieruchomości objętej pozwoleniem i powinna być uznana za stronę postępowania. Wojewoda, jako organ odwoławczy, umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że spółka nie jest stroną, ponieważ księga wieczysta wskazuje Skarb Państwa jako właściciela, a Gminę jako użytkownika wieczystego. Spółka zaskarżyła decyzję Wojewody do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu i nieuznanie jej za stronę. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek, Asesor WSA Agnieszka Banach (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2018r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. na decyzję Wojewody z dnia 11 grudnia 2017r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono dla Gminy pozwolenia na rozbudowę i przebudowę istniejącego zespołu dworca autobusowego wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną w ramach zadania pod nazwą "Budowa centrum komunikacyjnego wraz z systemem informacji dla pasażerów" na działkach nr ewid. [...] w obrębie 0016 w K. przy ul. C., umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ II instancji wskazał, że wnioskiem złożonym w dniu 16 czerwca 2017 r. Gmina wystąpiła o udzielenie pozwolenia na ww. inwestycję, do wniosku o pozwolenie na budowę załączając wymagane przepisami art. 33 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane dokumenty, w tym oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z dnia 16 czerwca 2017 r. Po przeprowadzonym postępowaniu Prezydent Miasta, działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy - Prawo budowlane, ww. decyzją nr [...],zatwierdził projekt budowlany i udzielił dla Gminy pozwolenia na przedmiotowy zakres inwestycji.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła w dniu 16 listopada 2017 r., pismem z dnia [...], [...] Sp. z o.o. z siedzibą [...], zarzucając m.in. naruszenie art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane w związku z art. 140 Kodeksu cywilnego, poprzez nieuznanie jej za stronę postępowania w sytuacji, gdy odwołujący jest współwłaścicielem (w 1/10) nieruchomości objętej tą decyzją tj. działką nr [...].Spółka załączyła do odwołania: kopię decyzji Wojewody z dnia [...], kopię decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...], kopię decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...], kopię postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa z dnia 20 listopada 2003r. sygn. akt I Ns 1262/03, kopię postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa z dnia 9 marca 2004 r. sygn. akt I Ns 120/04, kopię aktu notarialnego Rep. A nr [...], kopię aktu notarialnego Rep. A nr [...].
Organ odwoławczy ustalił, że Spółka nie brała udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem ww. decyzji z dnia [...], jak również decyzja ta nie była jej doręczona. Przy czym, powołując się na brzmienie art. 127 § 1 i 2, art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., Wojewoda podniósł, że warunkiem decyzji umarzającej postępowanie jest nastąpienie bezprzedmiotowości postępowania. Chodzi tu o sytuacje, w której wnoszący odwołanie twierdzi, że jest stroną postępowania, a organ odwoławczy doszedł do wniosku, że stroną nie jest.
Dokonując analizy materiałów, w tym żądania skarżącego, uznając go za stronę w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na rozbudowę i przebudowę istniejącego zespołu dworca autobusowego, organ II instancji stwierdził, że [...] Sp. z o. o. z siedzibą w W. nie jest stroną w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta Miasta nr [...].
Po szczegółowej analizie treści księgi wieczystej Kw nr [...], dział II organ odwoławczy stwierdził bowiem, że właścicielem terenu jest Skarb Państwa, a użytkownikiem wieczystym Gmina. Jednocześnie organ wyjaśnił, że przesłanki bezprzedmiotowości postępowania, które pojawiły się na etapie postępowania odwoławczego, nie dają organowi II instancji podstaw do uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w pierwszej instancji. W tej sytuacji powinno nastąpić umorzenie postępowania odwoławczego, ponieważ w chwili orzekania nie przysługuje przymiot strony postępowania odwoławczego. Organ powołał się przy tym na wyrok NSA z dnia 15 lutego 2002 r., sygn. akt IV SA 752/00.
Organ odwoławczy dodatkowo podniósł, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych obowiązuje rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych - zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1007), zatem w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez czynność prawną z osobą uprawnioną według treści księgi nabył własność lub inne prawo rzeczowe. Inwestor swoje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wywodzi m.in. - w części dotyczącej działki nr [...] - z księgi wieczystej [...], z analizy treści której w dziale II wskazano jako właściciela Skarb Państwa, a Gminę jako użytkownika wieczystego.
Nadto, odnosząc się do wniosku o wznowienie postępowania złożonego w odwołaniu, organ II instancji wyjaśnił, że ponieważ decyzja nie rozstrzyga merytorycznie o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji - zgodnie z przepisami art. 150 § 1 k.p.a. - organem właściwym do wznowienia postępowania jest organ, który wydał decyzję w ostatniej instancji tj. w tym przypadku Prezydent Miasta.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wywiodła [...] Sp. z o. o. z siedzibą [...], zaskarżając ją w całości i zarzucając:
- rażące naruszenie art. 10 k.p.a., poprzez niezapewnienie skarżącej czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym i wydanie decyzji umarzającej postępowanie przed upływem terminu na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów oraz materiałów i zgłoszonych żądań, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy;
- naruszenie art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. nr 89, poz. 414) w zw. z art. 140 k.c. poprzez ich niezastosowanie oraz nieprzyznanie skarżącej przymiotu strony w postępowaniu odwoławczym, w sytuacji, gdy skarżąca, jako współwłaściciel nieruchomości w części objętej decyzją Prezydenta Miasta nr [...], z dnia [...] znak: [...] którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono dla Gminy pozwolenia na rozbudowę i przebudowę istniejącego zespołu dworca autobusowego wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną w ramach zadania pod nazwą "Budowa centrum komunikacyjnego wraz z systemem informacji dla pasażerów, posiada interes prawny do bycia stroną przedmiotowego postępowania;
- naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 32 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy - Prawo budowlane, poprzez niewyjaśnienie wszelkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, w wyniku czego organ nie ustalił, że skarżąca jest współwłaścicielem nieruchomości objętej decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego, w sytuacji, gdy skarżąca jest współwłaścicielem części nieruchomości objętej decyzją, w wyniku czego organ błędnie uznał za prawdziwe oświadczenie o dysponowaniu inwestora na cele budowlane;
- naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, poprzez brak wszechstronnego rozważenia okoliczności faktycznych i prawnych sprawy i niedokonanie wymaganych w świetle Prawa budowlanego uzgodnień w odniesieniu do nieruchomości, w szczególności w części nieobjętej planem zagospodarowania przestrzennego;
- naruszenie art. 157 § 2 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, poprzez ich niezastosowanie oraz niewszczęcie postępowania z urzędu - pomimo nakazu wszczęcia ex officio postępowania po powzięciu przez organ wiadomości, że zachodzi przesłanka do wszczęcia postępowania - w sytuacji, gdy część gruntu pod inwestycję nie została objęta zapisami planu zagospodarowania przestrzennego, a jednocześnie nie została uzyskana w tym zakresie decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, co stanowi rażące naruszenie prawa.
W związku z powyższymi zarzutami Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody oraz utrzymanej tą decyzją w mocy decyzji organu I instancji, zasądzenie kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy także pod nieobecność strony.
W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 10 k.p.a., bowiem organ, wydając zaskarżoną decyzję umarzającą postępowanie odwoławcze, zupełnie pominął, a w wyniku czego nie uwzględnił twierdzeń i zarzutów skarżącej zawartych w piśmie złożonym w toku postępowania wraz z wnioskiem o jego zawieszenie z dnia 8 grudnia 2017 r., naruszając tym samym zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Zawiadomienie z dnia 27 listopada 2017 r. w trybie art. 10 § 1 k.p.a. skierowane do strony skarżącej o toczącym się postępowaniu odwoławczym i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 1 grudnia 2017 r., zatem termin na zajęcie stanowiska upływał w dniu 8 grudnia 2017 r. Pismo w toku postępowania wraz z wnioskiem o zawieszenie postępowania strona złożyła w dniu 8 grudnia 2017 r., tj. z zachowaniem 7 - dniowego terminu. Pismo to wpłynęło do organu w dniu 14 grudnia 2017 r. Wojewoda nie wziął pod uwagę twierdzeń w nim zawartych, a w szczególności wniosku o zawieszenie postępowania odwoławczego. Organ tym samym naruszył zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu odwoławczym.
Zarzucane uchybienie uniemożliwiło w szczególności organowi rozważenie zasadności zawieszenia postępowania odwoławczego do czasu wydania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia [...], a tym samym miało wpływ na rozstrzygnięcie przedmiotowego postępowania odwoławczego.
Nadto skarżąca zarzuciła, że Spółka jako właściciel w udziale 1/10 nieruchomości położonej w K. w rejonie ulicy C., obejmującej obecnie działkę ewidencyjną nr [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta Kw [...], w świetle art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, posiada przymiot strony i powinna tym samym mieć status strony w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego, jak i decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę. Jest następcą prawnym Przedsiębiorstwa "..." (poprzednik prawny wnioskodawcy), które było właścicielem w udziale 1/10 nieruchomości oznaczonej dawniej jako działka hipoteczna [...] o pow. 5.785 m2, objętej księgą hipoteczną nr [...].
W dniu 4 sierpnia 1962 r. Przewodniczący Komitetu Drobnej Wytwórczości wydał orzeczenie, znak [...] o przejęciu przedmiotowego przedsiębiorstwa na własność Państwa na mocy ustawy z dnia 25 lutego 1958 r. o uregulowaniu stanu prawnego mienia pozostającego pod zarządem państwowym (Dz.U. Nr 11, poz. 37).
W dniu [...] Minister Gospodarki decyzją znak [...] stwierdził nieważność decyzji Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...]. oraz orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...]. Decyzja powyższa została utrzymana w mocy decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 sierpnia 2001 roku, sygn. akt IV SA 2340/99 oddalił skargę Przedsiębiorstwa [...]. Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 14 maja 2003 r., sygn. akt III RN 62/02 oddalił rewizję nadzwyczajną od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 sierpnia 2001 r., sygn. akt IV SA 2340/99, czym potwierdził prawidłowość powyższych decyzji. Stwierdzenie nieważności orzeczenia Przewodniczącego Komitetu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] oraz zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] wywołuje skutek ex tunc, co oznacza, że nieważność orzeczeń nacjonalizacyjnych istniała już w dacie ich wydania. Wojewoda decyzją z dnia [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez dotychczasowego zarządcę – Przedsiębiorstwo [...], prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa o pow. ogólnej 3.384,4 m² położonego w [...], m.in. w zakresie działki nr [...], odpowiadającej dawnej działce hipotecznej nr [...]. Decyzja Wojewody obejmuje m.in. część obecnej działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu 0016,10116, dla której prowadzona jest księga wieczysta Kw [...], objętej granicami dawnej nieruchomości oznaczonej jako działka hipoteczna [...] o pow. 5.785 m², dla której prowadzona była księga hipoteczna nr [...]. Decyzja o pozwoleniu na budowę obejmuje swym zakresem również ww. działki, stanowiące obecnie własność Spółki.
Strona podkreśliła, że aktualnie przed Ministrem Infrastruktury i Budownictwa toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody z dnia [...] w zakresie, w jakim decyzja ta stwierdza nabycie prawa użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego własność Spółki, tj. w zakresie obecnej części działki ewidencyjnej nr [...].Decyzja Wojewody jest decyzją deklaratoryjną, tj. stwierdza jedynie stan prawny powstały z mocy prawa. Wobec tego Skarb Państwa nie nabył skutecznie prawa własności nieruchomości objętej orzeczeniami nacjonalizacyjnymi, a Spółka nigdy nie utraciła prawa własności przedmiotowej nieruchomości.
Spółka niewątpliwie posiada więc w świetle art. 28 ustawy – Prawo budowlane przymiot strony, skoro brak jest wątpliwości co do istnienia interesu prawnego, gdy o status strony w postępowaniu ubiega się właściciel nieruchomości objętej pozwoleniem na budowę. Posiadanie przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie wyklucza udziału w postępowaniu właściciela nieruchomości objętej zamierzeniem inwestycyjnym.
W związku z powyższym strona wskazała, że pozwolenie na budowę w zakresie, w jakim obejmuje nieruchomość stanowiącą własność Spółki, determinuje tym samym sposób wykonania przysługującego mu prawa, powołując się na art. 140 k.c. Stąd niezasadne jest umorzenie postępowania na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
Nadto, uzasadniając dalsze zarzuty skargi, strona podniosła, że w decyzji o pozwoleniu na budowę organ na stronie 4 wskazał, że teren w liniach rozgraniczających inwestycję częściowo położony jest na terenie, dla którego obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu "..." zatwierdzony uchwałą Rady Miasta [...] oraz że część terenu inwestycji położona jest na terenie, dla którego nie obowiązuje żaden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Przy czym organ nie wskazał, w jakiej części nieruchomość pozostaje poza ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, jak również nie została przedłożona w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę decyzja o warunkach zabudowy zagospodarowania terenu, o której mowa w powołanej wyżej regulacji. Decyzja w przedmiocie pozwolenia na budowę, w ocenie strony, dotknięta jest zatem wadą nieważności.
Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przy czym, jeśli nieruchomość stanowi współwłasność kilku osób, to wymagana jest zgoda wszystkich właścicieli upoważniająca inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wnioskodawca nie przedłożył zgody Spółki - jako współwłaściciela nieruchomości, na której dokonywana jest inwestycja - wobec czego nie wykazał, że dysponuje całą nieruchomością na cele budowlane.
Skarżąca wskazała również, że w księdze wieczystej dla nieruchomości m.in. [...] i [...] znajdują się wzmianki o wnioskach Spółki o wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu administracyjnym przed Ministrem Infrastruktury i Budownictwa znak: [...]. Pomimo błędnych zapisów w księgach wieczystych nr Kw [...] i Kw [...], prawo własności nieruchomości w zakresie obecnych działek ew. nr [...] i [...] z obrębu 0016,10116, objętych granicami dawnej nieruchomości oznaczonej jako działka hipoteczna [...] o pow. 5.785 m2, dla której prowadzona była księga hipoteczna nr [...], przysługuje skarżącej, tym samym niezasadne są twierdzenia Wojewody, że postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe z uwagi na brak interesu prawnego po stronie skarżącej.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Pismem z dnia 13 marca 2018 r. pełnomocnik skarżącej (data wpływu do Sądu fax – dnia 13 marca 2018 r., pismo – 15 marca 2018 r.) wniosł o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o wznowienie postępowania dotyczącego decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu wniosku jego autor podniósł, że Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną tego organu z dnia [...] a następnie decyzją z dnia [...] odmówił uchylenia tej decyzji we wznowionym postępowaniu, która nie jest ostateczna i strona złoży od niej odwołanie. Przedmiotem obu postępowań jest zaś ta sama kwestia prawna, a tryb administracyjny ma pierszeństwo przed trybem sądowoadministracyjnym.
Na rozprawie w dniu 15 marca 2018 r. Sąd postanowieniem oddalił wniosek o zawieszenie postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wyznaczonym wskazanymi przepisami prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), dalej powoływanej jako "Prawo budowlane". Zgodnie z treścią tego przepisu, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Skarżąca złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Gminie pozwolenia na budowę, podnosząc, że winna być stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w powyższej sprawie, wywodząc swój interes prawny z przysługującego jej, jak twierdzi, prawa współwłasności działki hipotecznej nr daw. [...], objętej księgą hipoteczną nr [...], która obecnie stanowi działkę nr ewid. [...] i na której między innymi - zgodnie z decyzją organu I instancji - planowana jest inwestycja.
Stan prawny działki nr ewid. [...] ujawniony w księdze wieczystej nr [...] na datę wydania decyzji w obu instancjach (potwierdzony stosownymi dokumentami – odpisem i wydrukiem z elektronicznej księgi wieczystej), a który był podstawą ustalenia kręgu stron przedmiotowego postępowania, wskazuje, że nieruchomość ta jest własnością Skarbu Państwa. Gminie zaś przysługuje prawo użytkowania wieczystego ustanowione na powyższej i innych - objętych ww. księgą wieczystą - działkach.
Jednocześnie z załączonych do odwołania dokumentów nie wynika w sposób podważający domniemanie zgodności ujawnionego w księdze wieczystej stanu prawnego nieruchomości z rzeczywistym stanem prawnym, że Spółka jest współwłaścicielem działki nr ewid. [...].
Zasady rękojmi wiary publicznej przedmiotowej księgi wieczystej nie podważa twierdzenie strony, że złożyła do sądu wieczystoksięgowego wniosek o wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu administracyjnym przed Ministrem Infarastruktury i Budownictwa, znak: [...] i uczyniono w tym zakresie stosowne wzmianki. Rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych wyłącza wzmianka o wniosku, o skardze na orzeczenie referendarza sądowego, o apelacji lub kasacji oraz ostrzeżenie dotyczące niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości (art. 8 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1007). Z chwilą zarejestrowania wniosku w dziale, którego dotyczy zawarte we wniosku żądanie, odpowiednio w polach: 1.1.0.1, 1.10.0.1, 2.1.0.1, 3.1.0.1, 4.1.0.1 "wzmianka" zamieszcza się wzmiankę o wniosku, gdyż każdy dział elektronicznej księgi wieczystej zawiera rubrykę "wzmianka w księdze wieczystej", a oznaczoną 2.1 w dziale II (§ 7 i § 73 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym, Dz. U. z 2015 r., poz. 218).
Analiza treści wpisów ujawnionych w księdze wieczystej prowadzonej dla spornej nieruchomości dowodzi, że w dziale II – "Własność" tej księgi brak jest wpisu ostrzeżenia, a nawet wpisu wzmianki o wniosku Spółki dotyczącego ujawnionych w tym dziale wpisów.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że właściwie ocenił organ II instancji zgromadzone w aktach sprawy dokumenty, iż [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. nie przysługuje status strony w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Gminie pozwolenia na budowę, zgodnie z ww. decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] Spółka nie wykazała w sposób niewątpliwy istnienia po jej stronie interesu prawnego do występowania w charakterze strony w ww. postępowaniu administracyjnym, w każdym razie ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby takim interesem bezspornie się legitymowała.
Organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są także uprawnione do prowadzenia postępowania w kierunku ustalenia prawa własności przysługującego podmiotowi, który domaga się przyznania mu statusu strony postępowania w trybie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 140 k.c. Ten interes prawny powinien wynikać z dokumentów, niewymagających pogłębionych analiz i ustaleń.
Z tych przyczyn, w niniejszej sprawie, nie sposób więc postawić skutecznie zaskarżonej decyzji zarzutu naruszenia art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. O tym, czy jednostka ma w danej sprawie konkretny, indywidualny, aktualny i obiektywny interes prawny, przesądzają bowiem konkretne przepisy prawa. Interesu prawnego skarżącej nie kreuje samo przekonanie Spółki o jego istnieniu, które - jak wynika z okoliczności sprawy - wymagałoby podjęcia dalszych działań prawnych wobec ujawnionego w księdze wieczystej stanu prawnego przedmiotowej działki.
Z tych przyczyn Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez wydanie zaskarżonej decyzji art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., skoro zgromadzone dowody w sprawie i poczynione w oparciu o te dowody ustalenia faktyczne były wystarczające do wydania decyzji.
Pozostałych zarzutów skargi, w tym zarzutów naruszenia prawa materialnego, z uwagi na procesowy charakter zaskarżonej decyzji, Sąd nie mógł poddać ocenie co do ich trafności.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a., Sąd uznał, że, choć pismo procesowe Spółki z wnioskiem o zawieszenie postępowania doręczono organowi odwoławczemu w dniu 14 grudnia 2017 r. tj. po wydaniu zaskarżonej decyzji, to jednak jako złożone w terminie wynikającym z zawiadomienia z dnia 27 listopada 2017 r. (doręczonego Spółce w dniu 1 grudnia 2017 r.) spowodowało naruszenie tego przepisu prawa, ale w stopniu, który nie mógł w sposób istotny wpłynąć na wynik sprawy. W analizowanym piśmie strona uzupełniła argumentację odwołania, nie zgłosiła nowych istotnych dla sprawy wniosków dowodowych. Wniosek o zawieszenie postępowania do czasu wydania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody z dnia [...] nie mógł wpłynąć na treść zaskarżonej decyzji, gdyż z treści wniosku nie wynika, aby wynik tego postępowania stanowił rozstrzygnięcie prejudycjalne dla niniejszego postępowania administracyjnego, zwłaszcza że prowadzenie takiego postępowania przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa nie spowodowało zamieszczenia ostrzeżenia, czy wzmianki w Dziale II księgi wieczystej nr [...].
Na rozprawie w dniu 15 marca 2018 r. Sąd wniosek skarżącej o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego oddalił (art. 125 §1 pkt 1 p.p.s.a.), albowiem w niniejszej sprawie kontroli poddana została zgodność z prawem decyzji Wojewody wydanej na skutek odwołania od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] a zatem wynik postępowania prowadzonego w trybie nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji przez ww. organ I instancji nie ma charakteru prejudycjału wobec wyniku postępowania, w ramach którego Sąd dokonuje oceny legalności decyzji wydanych wcześniej przez te organy w postępowaniu w trybie zwykłym.
Podsumowując, Sąd uznał, że zasadnie organ II instancji - stwierdzając brak legitymacji [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. do bycia stroną w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia Gminie pozwolenia na budowę, wobec ustalenia, iż Spółka nie jest jednym z podmiotów, o których mowa w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego - umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na jego bezprzedmiotowość w znaczeniu podmiotowym (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r., OPS 16/98, lex nr 37956).
Z tych przyczyn, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło