II SA/Ke 124/14
PostanowienieWSA w Kielcach2015-05-08
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ale posiada stałe dochody i majątek, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) czy częściowym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez stałych dochodów i majątku. Osoba fizyczna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeśli posiada środki majątkowe, w szczególności stały dochód. W przypadku, gdy strona nie jest w stanie ponieść honorarium pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, można ustanowić adwokata z urzędu, jednakże wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych może zostać oddalony, jeśli strona jest w stanie zgromadzić środki na ich pokrycie.Stan faktyczny
T. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca wraz z rodziną osiąga miesięczny dochód, posiada dom i działkę rolną, ponosi koszty leczenia i spłaca kredyt. Wcześniej został częściowo zwolniony z kosztów sądowych, a jego skarga została oddalona wyrokiem WSA. Złożył ponowny wniosek, wskazując, że jego sytuacja majątkowa nie uległa istotnej zmianie.Rozstrzygnięcie
I. Ustanowiono dla T. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach. II. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 8 maja 2015 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. z dnia 5 maja 2015 r. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie postanawia: I. ustanowić dla T. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach. II. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
T. W. złożył formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie.
Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, synem i synową. Skarżący pobiera emeryturę w wysokości 1524,64 zł, jego żona otrzymuje emeryturę w wysokości 700 zł, syn i synowa pobierają wynagrodzenia za pracę po 1300 zł – w sumie czteroosobowa rodzina osiąga miesięczny dochód w wysokości 4824,64 zł. Wnioskodawca wykazał własność domu o powierzchni użytkowej 109 m² i działki rolnej o powierzchni 0,39 ha. Skarżący oświadczył, ze ponosi koszty utrzymania domu, leczenia nadciśnienia i cukrzycy, spłaca kredyt zaciągnięty na wymianę dachu w miesięcznych ratach po 360 zł.
Postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 3 marca 2014 r. zwolniono skarżącego od wpisu sądowego od skargi i oddalono wniosek w pozostałym zakresie.
Wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę T. W.
W dniu 5 maja 2015 r. skarżący złożył ponownie formularz PPF wnosząc o ustanowienie adwokata z urzędu oraz zwolnienie od kosztów sądowych, w tym opłaty kancelaryjnej za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem i wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Z treści formularza wynika, ze sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego nie zmieniła się istotnie. Czteroosobowa rodzina wnioskodawcy osiąga obecnie miesięczny dochód w wysokości 5298,89 zł brutto.
Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych prawo pomocy w zakresie całkowitym powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku, tj. w sytuacji ubóstwa. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawcy w taki sposób, iż nie jest on w stanie zapewnić sobie i rodzinie minimum warunków socjalnych. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę.
przed sądem.
Biorąc pod uwagę przedstawioną powyżej sytuację majątkową skarżącego, przede wszystkim duże wydatki na leczenie i opłaty związane z utrzymaniem domu, spłatę kredytu zaciągniętego na remont, uznano, że nie jest on w stanie uiścić honorarium profesjonalnego pełnomocnika prawnego z wyboru, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a zatem jego wniosek zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu niezbędnego do sporządzenia skargi kasacyjnej. Natomiast uwzględniając fakt, że wnioskodawca, jego żona, syn i synowa osiągają stałe dochody z emerytur i wynagrodzeń za pracę, co umożliwia planowanie wydatków oraz posiadają nieruchomość rolną, uznano, że skarżący jest w stanie zgromadzić środki finansowe na poniesienie kosztów sądowych takich jak opłata kancelaryjna w wysokości 100 zł za doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, a w dalszej kolejności wpis sadowy od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł (o ile profesjonalny pełnomocnik zdecyduje się wnieść skargę kasacyjną).
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło