II SA/Ke 126/17
PostanowienieWSA w Kielcach2017-03-17
Skład orzekający: Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku stałego jest bezprzedmiotowy, jeśli ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalnia z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w takich sprawach?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku stałego jest bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1a PPSA, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu na podstawie art. 249a PPSA. Jednocześnie, w oparciu o art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu zasługuje na uwzględnienie, jeśli sytuacja materialna wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
A. M. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku stałego. Skarżący, niepełnosprawny, utrzymuje się z zasiłków w kwocie 630 zł miesięcznie, przeznaczając je w całości na bieżące utrzymanie. Posiada dom po zmarłej matce i niewielką działkę rolną, a także jest zadłużony. Sąd rozpoznał wniosek, umarzając postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych i ustanawiając adwokata z urzędu.Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowić dla A. M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku stałego postanawia: I. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla A. M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Kielcach.
A. M. złożył formularz PPF wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku stałego.
Ze złożonego formularza wynika, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo jest niepełnosprawny w stopniu lekkim, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, utrzymuje się z zasiłków stałego i pielęgnacyjnego z pomocy społecznej w łącznej wysokości 630 zł miesięcznie, które w całości przeznacza na bieżące utrzymanie. Skarżący nie wykazał innego majątku oprócz domu po zmarłej matce i działki rolnej o powierzchni 1,01 ha oddalonej o 38 km od miejsca zamieszkania. Wnioskodawca podał następujące stałe wydatki miesięczne: prąd – 80 zł, gaz – 47 zł, woda - 20 zł, śmieci 12 z, leki – 60 zł. Ponadto oświadczył, że jest zadłużony na kwotę 4800 zł.
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz.718), zwanej dalej "p.p.s.a." przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy ciąży zatem obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych i wynagrodzenia fachowego pełnomocnika przez osobę dochodzącą swych roszczeń przed sądem.
W rozpatrywanej sprawie, biorąc pod uwagę sytuację majątkową i życiową skarżącego, przede wszystkim niepełnosprawność, niski dochód z pomocy społecznej przeznaczany w całości na bieżące utrzymanie i brak majątku poza domem i małą działką rolną oraz zadłużenie, uznano, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a jego wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na uwzględnienie w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu,.
Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jego rozpoznanie stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do art. 249a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 1a p.p.s.a, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy społecznej, w tym sprawach dotyczących zasiłku stałego. Zatem skarga A.M. jest rozpoznawana przez sądy administracyjne bez pobierania od skarżącego jakichkolwiek opłat na wszystkich etapach postępowania sądowoadministracyjnego.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1, art. 249a, art. 239 pkt 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło