II SA/Ke 128/12
PostanowienieWSA w Kielcach2012-03-27
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, mogą zostać zwolnieni od wpisu sądowego od skargi na decyzję administracyjną?Ratio decidendi
Wnioskodawcy, pomimo posiadania domu i pewnych dochodów, znajdują się w trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, która uniemożliwia im poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W związku z tym, na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących prawa pomocy, należy zwolnić ich od wpisu sądowego.Stan faktyczny
T. i L. W. złożyli wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki. Wnioskodawcy wykazali niskie dochody netto, wysokie wydatki na leczenie (w tym chemioterapię) oraz koszty utrzymania domu. Ponadto, wnieśli dwie skargi do sądu administracyjnego, co wiąże się z łącznym wpisem w wysokości 1000 zł. Sąd ocenił, że wnioskodawcy nie są w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Rozstrzygnięcie
Zwolniono T. W. i L. W. od wpisu sądowego od skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 27 marca 2012 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. i L. W. o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi T. W. i L. W. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: zwolnić T. W. i L. W. od wpisu sądowego od skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
T. i L. W. złożyli w dniu 12.III.2012 r. na piśmie wniosek o zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł w sprawie z ich skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Do pisma dołączyli wypełniony formularz PPF.
Ze złożonego formularza i dołączonych do niego dokumentów wynika, że wnioskodawczyni otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 2127 zł brutto, (1757 zł netto), po potrąceniach wypłacana jest jej kwota 992,30 zł miesięcznie. Wnioskodawca pobiera emeryturę w kwocie 1344,87 zł netto. Skarżący nie wykazali innego majątku oprócz domu wielkości 240 m². Z akt administracyjnych wynika, że budynek ten usytuowany jest na działce nr 705/2 w miejscowości B. o powierzchni 0,1100 ha, stanowiącej współwłasność skarżących oraz ich córki i zięcia. Wnioskodawca przeszedł operację usunięcia nowotworu pęcherza moczowego, jest poddawany chemioterapii. Na leczenie i dojazdy do lekarzy wydaje około 450 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni leczy się na żylaki, na leki wydaje około 80 zł miesięcznie. Skarżący oświadczyli, że po opłaceniu rachunków związanych z utrzymaniem domu niewiele zostaje im na życie, korzystają z pomocy finansowej córki mieszkającej za granicą.
Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem ustanowienia instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobom fizycznym i jednostkom organizacyjnym znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej faktycznej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jako instytucja o charakterze wyjątkowym, może ona mieć zastosowanie tylko wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, w szczególności - osób rzeczywiście ubogich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Ubiegający się o prawo pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. W orzecznictwie sądowym prezentowane jest stanowisko, że strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę.
W rozpatrywanej sprawie oceniając sytuację majątkową i rodzinną T. i L. małż. W. uwzględniono niewysoki dochód netto, duże wydatki na leczenie w związku z poważną chorobą, znaczące koszty utrzymania domu, a także fakt, że wnieśli oni jednocześnie dwie skargi do sądu administracyjnego, od których wymagany wpisy sądowe wynoszą w sumie 1000 zł. W świetle powyższych okoliczności uznano, że nie są oni w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Zatem ich wniosek o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł zasługuje na uwzględnienie.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w związku z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło