II SA/Ke 134/10

PostanowienieWSA w Kielcach2010-04-14

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Długońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który osiąga stałe dochody z dwóch emerytur i działalności gospodarczej, a także finansuje studia córki, jest osobą, której przysługuje zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, ponieważ wnioskodawca, osiągając stałe dochody z emerytur i działalności gospodarczej, a także finansując studia córki, nie jest osobą żyjącą w ubóstwie, pozbawioną dostatecznych środków materialnych. Posiadane dochody pozwalają mu na pokrycie kosztów utrzymania oraz zgromadzenie środków na wpis sądowy.
Stan faktyczny
M. Ł. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawca wraz z żoną pobiera dwie emerytury, a dodatkowo prowadzi działalność gospodarczą. Wskazał wysokie miesięczne wydatki, w tym na utrzymanie domu, warsztatu, opłaty za media, składki na ZUS oraz czesne za studia córki i jej utrzymanie. Sąd ocenił, czy jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 14 kwietnia 2010 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ł. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. Ł. i B. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego we wznowionym postępowaniu postanawia: oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. M. Ł. złożył dnia 12 kwietnia 2010 r. na formularzu urzędowym PPF wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. Ł. i B. Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego we wznowionym postępowaniu. Ze złożonego formularza wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i córką studiującą wieczorowo stomatologię. Skarżący otrzymuje emeryturę w wysokości 1412,44 zł brutto oraz prowadzi działalność gospodarczą we własnym warsztacie stolarskim, która przynosi dochód w wysokości około 1000 zł miesięcznie. W niektórych miesiącach dochód z działalności gospodarczej jest o połowę niższy. Żona wnioskodawcy pobiera emeryturę w wysokości 1145,03 zł brutto, córka nie osiąga żadnego dochodu. Skarżący wykazał własność domu wielkości 120 m kw, dwóch budynków gospodarczych wielkości 47 m kw, i 172 m kw, warsztatu wielkości 61 m kw i gruntu o powierzchni 1598 m kw. Wnioskodawca podał następujące miesięczne wydatki: 600 zł za prąd, 80 zł za gaz, 80 zł za wodę, ogrzewanie warsztatu i domu - około 1000 zł, składka na ZUS -1300 zł. Ponadto rocznie płaci 2861 zł tytułem podatku od nieruchomości. Opłata za studia wieczorowe córki wynosi 24000 zł rocznie. Oprócz tego wnioskodawca na jej utrzymanie przesyła około 1000 zł. Regulacje postępowania sądowoadministracyjnego pozwalają skarżącym, nie posiadającym wystarczających środków finansowych koniecznych do ochrony ich interesu prawnego na ubieganie się o przyznanie tzw. prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego). Ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku, tj. w sytuacji ubóstwa. Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenie za pracę. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego należy zaś rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić minimum warunków socjalnych sobie i osobom pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym. W rozpatrywanej sprawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Nie można uznać, że wnioskodawca osiągający wraz z żoną stałe dochody z dwóch emerytur i dodatkowo z działalności gospodarczej, jest osobą żyjącą w ubóstwie, pozbawioną dostatecznych środków materialnych dla zaspokojenia potrzeb swoich własnych oraz rodziny, a w związku z tym wymagającą pomocy państwa polegającej na zwolnieniu od kosztów sądowych. Skoro skarżący z osiąganych dochodów jest w stanie nie tylko pokryć opłaty związane z utrzymaniem domu i warsztatu, ale także finansować studia wieczorowe i utrzymanie córki w innym mieście, to tym bardziej ma możliwość zgromadzenia środków pieniężnych na uiszczenie wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł oraz ponieść inne ewentualne koszty sądowe na późniejszym etapie postępowania, które jednorazowo nie przekroczą kwoty 100 zł. Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 1 i 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło