II SA/Ke 142/18

WyrokWSA w Kielcach2018-04-12

Skład orzekający: Beata Ziomek, Dorota Pędziwilk-Moskal, Agnieszka Banach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, nakazując Gminie G. likwidację przepustu pod drogą gminną i przedłużenie rowu przydrożnego, pomimo zarzutów Gminy o niewykazaniu szkody na gruncie sąsiednim i związku przyczynowo-skutkowego ze zmianą stosunków wodnych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 29 ust. 3 Prawa wodnego. Ustalono, że Gmina G. poprzez budowę przepustu i umocnienie rowów zakłóciła stosunki wodne, co szkodliwie wpłynęło na sąsiednie nieruchomości. Przesłanka szkody została wykazana, a zarzuty Gminy dotyczące braku związku przyczynowo-skutkowego lub potencjalnych szkód w przyszłości uznano za niezasadne. Sąd podkreślił, że postępowanie nie dotyczy kompleksowej regulacji stosunków wodnych, a jedynie skutków działań Gminy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy B. i zobowiązała Gminę G. do likwidacji przepustu pod drogą gminną oraz przedłużenia rowu przydrożnego, uznając, że działania te szkodliwie wpływają na sąsiednie nieruchomości. Gmina G. wniosła skargę, zarzucając organom naruszenie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego poprzez niewykazanie szkody i związku przyczynowo-skutkowego, a także naruszenie przepisów postępowania przez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego. Właściciele sąsiednich działek zgłosili problem zalewania ich nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy G.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Asesor WSA Agnieszka Banach, Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018r. sprawy ze skargi Gminy G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 grudnia 2017r. znak: [...] w przedmiocie przywrócenia stanu poprzedniego na gruncie oddala skargę. Decyzją z dnia 20 grudnia 2017 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania Gminy G. od decyzji Wójta Gminy B. z dnia 31 sierpnia 2017 r., znak: [...] w przedmiocie nakazania Gminie G. likwidacji przepustu pod drogą i udrożnienie rowu przydrożnego północnego na długości 210m licząc od przepustu, - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i w to miejsce orzekło: 1) zobowiązać Gminę G. właściciela drogi gminnej na odcinku B.-K. (dz. nr ewid. 604) do doprowadzenia do prawidłowego funkcjonowania systemu odwadniania i odprowadzania wód w przedmiotowej części zlewni drogi gminnej, poprzez przedłużenie rowu znajdującego się po północnej stronie drogi, na długości ok. 210m liczonego od przepustu zlokalizowanego na wysokości działki nr 655/6 do przepustu zlokalizowanego na wysokości dz. nr 658/2, o parametrach jakie posiada rów istniejący po tej stronie drogi do przepustu zlokalizowanego na wysokości dz. nr 655/6, zgodnie z przebiegiem wskazanym na mapie sytuacyjno-wysokościowej stanowiącej załącznik do niniejszej decyzji, a także utrzymywania drożności w/w rowu; 2) zobowiązać Gminę G. właściciela drogi gminnej na odcinku B.-K. (dz. nr ewid. 604) do zlikwidowania umocnionego ażurowymi płytami betonowymi odpływu skierowanego bezpośrednio na działkę nr 656/5 należącą do J. G. poprzez likwidację przepustu z wylotem usytuowanym na wysokości dz. nr. 655/6 wraz z rowem o dł. 5,5m zakończonym odpływem na dz. nr 656/5. Jak wynika z uzasadnienia decyzji Kolegium, w dniu 12.12.2016r. J. W. – pełnomocnik J. G. (właścicielki dz. nr 656/5 i 656/6) oraz L. i K. G. (właściciele dz. nr 655/6 i 655/3) wystąpili do Wójta Gminy G. o rozwiązanie problemu odprowadzenia wody z przepustu znajdującego się pod drogą i zalewania ich nieruchomości. Z uwagi na fakt, że sporny przepust znajduje się na dz. nr 604, która stanowi własność Gminy G., Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 14.02.2017 r. do załatwienia sprawy wyznaczyło Wójta Gminy B. Organ I instancji działając na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. – Prawo wodne (Dz.U. z 2013r. poz. 267 ze zm.) wydał w dniu 31.08.2017r. decyzję nakładając na Gminę G. określony w sentencji obowiązek. Od powyższej decyzji odwołała się Gmina G. zarzucając podjętemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne poprzez niewłaściwe zastosowanie pomimo niewykazania zaistnienia przesłanki w postaci szkody na gruncie sąsiednim pozostającej w związku skutkowo-przyczynowym ze zmianą stosunków wodnych na nieruchomości sąsiedniej stanowiącej własność Gminy G., a także naruszenie przepisów postępowania mający wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 Kpa poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji uznanie, że budowa przepustu na nieruchomości Gminy G. została wykonana bez wymaganych pozwoleń oraz doprowadziła do powstania szkód na nieruchomościach sąsiednich należących do J. G. oraz L. i K. G., jak również poprzez niewyjaśnienie w drodze uzupełniającej opinii biegłego, czy likwidacja przepustu pod drogą i udrożnienie rowu przydrożnego na odcinku przylegającym do nieruchomości należących do J. G. oraz L. i K. G. nie doprowadzi do zmiany stosunków wodnych na nieruchomości Gminy G., która spowoduje szkody na gruntach sąsiednich położonych przy dalszych odcinkach udrożnionego rowu przydrożnego. Nadto zarzuciła naruszenie art. 107 § 1 i 107 § 3 Kpa. Kolegium rozpatrując odwołanie w całości przyjęło stan faktyczny i jego ocenę dokonaną przez organ I instancji. Przytaczając treść art. 29 ustawy Prawo wodne organ II instancji wskazał, iż w oparciu o opinię K. C. – biegłej z listy Wojewody w zakresie postępowania wodnoprawnego nr 017, wyniki wizji terenu i przeprowadzonych pomiarów ustalono, że ukształtowanie terenu wymaga zachowania szczególnych warunków. Zgodnie z mapą sytuacyjno-wysokościową spływy powierzchniowe wód opadowych i roztopowych następują z północy w kierunku drogi gminnej, a następnie na krótkim odcinku na południowy-zachód i dalej na południe w kierunku ukształtowanego przez spływy powierzchniowe ukształtowania terenu. Zasadniczą rolę na tym terenie ma północny rów przydrożny, który przejmuje spływy powierzchniowe z terenu położonego wyżej morfologicznie i odprowadza je do przepustu pod drogą znajdującego się w odległości ok. 210m w kierunku zachodnim. Rów po północnej stronie drogi na mapie uwidoczniony jest jako ciągły, natomiast w rzeczywistości jest zakończony za przepustem. Rów ten został umocniony na odcinku 5,5m ażurowymi płytami betonowymi i zakończony za przepustem, zatem wody spływające na tym odcinku odprowadzane są przepustem na południową stronę drogi do rowu również umocnionego płytami betonowymi na odcinku 5,5m i zakończonego na wysokości działki 656/5 należącej do J. G.. Zakończenie rowu jest umocnione i ukierunkowane na działkę nr 656/5, co powoduje iż spływające wody ukształtowały rowek, którym spływają w sposób niekontrolowany w kierunku obniżenia morfologicznego, a przy opadach intensywnych lub długotrwałych dochodzi do tworzenia się rozlewisk na działkach wnioskodawców. W opinii biegłej, do naruszenia stosunków wodnych przyczynia się brak możliwości spływu wód rowem północnym, który przejmował spływy powierzchniowe z terenu położonego wyżej morfologicznie i mógł zapewnić ich odprowadzenie do przepustu pod drogą znajdującego się w odległości 210m w kierunku zachodnim. Woda spływając obecnie istniejącym przepustem do krótkiego odcinka rowu umocnionego płytami betonowymi po południowej stronie drogi spływa bezpośrednio na działkę nr 656/5, tworząc rozlewiska. Biegła stwierdziła, że przyczyną zakłócania stosunków wodnych na działkach stron jest sposób odprowadzania wody z rowu południowego przy drodze gminnej w ukierunkowany sposób bezpośrednio na działkę 656/5, co szkodliwie wpływa na tę nieruchomość jak również na nieruchomości sąsiednie położone na kierunku powierzchniowego spływu wód. W opinii uzupełniającej, odnosząc się do stanowiska Gminy G. zawartego w piśmie z dnia 21.07.2017r., że blokowanie wody wypływającej z usytuowanego od lat w drodze gminnej przepustu powoduje ogrodzenie na działce nr 655/6 biegła wskazała, że umocniony płytami ażurowymi odpływ przepustu i rowu na działce nr 656/5 został wykonany przez Gminę w czasie kiedy ogrodzenie na działce nr 655/6 już istniało. Nadto podkreśliła, iż za sprawą działania Gminy G. spływ powierzchniowy w tej części zlewni został zmieniony na spływ ukierunkowany. Dla ograniczenia wystąpienia potencjalnych szkód na działkach nr 655/6 i 655/3 oraz 656/5 i 656/6 związanych z okresowym utrudnieniem użytkowania gruntów Kolegium przedstawiło dwa sposoby zaproponowane przez biegłą. Pierwszy wskazujący na niezbędność zachowania prawidłowego funkcjonowania systemu odwodnienia w zlewni przy drodze gminnej na odcinku działek należących do wnioskodawców. Stąd właściciel drogi powinien przywrócić właściwą funkcję przydrożnego rowu północnego, który ma istotne znaczenie dla systemu odwodnienia w zlewni. Udrożnienie rowu na długości 210m od spornego przepustu (wybudowanego nielegalnie) umożliwi swobodny spływ wody zgodny z naturalnym ukształtowaniem terenu w kierunku zachodnim do obniżenia z zainstalowanym przepustem. Z wyliczeń biegłej wynika, że przedmiotowa powierzchnia zlewni dla spornego przepustu stanowi 8,9% powierzchni, z której wody opadowe spływają obecnie istniejącym rowem północnym do przepustu oddalonego o 210m na zachód i nie stanowi zagrożenia dla nieruchomości usytuowanych poniżej, przy zachowaniu drożności rowu północnego i przepustu przejmującego wody powierzchniowe ze zlewni. Poza przywróceniem właściwej funkcji przydrożnego rowu północnego biegła wskazała na możliwość wykonania urządzenia zapobiegającego potencjalnym szkodom na nieruchomościach wnioskodawców w formie rowu otwartego wykonanego przy granicy z ich nieruchomościami, na odcinku 180m o szerokości 0,4m w dnie z ujściem do istniejącego na południu rowu przy drodze gminnej – po uregulowaniu stanu formalno-prawnego spornego przepustu pod drogą na wysokości działki nr 655/6. W toku postępowania na powyższy wariant wnioskodawcy nie wyrazili zgody. W ocenie Samorządowego Kolegium treść opinii wraz z jej uzupełnieniem są spójne, logiczne, a ustalenia biegłej znajdują potwierdzenie także w załączonej dokumentacji fotograficznej. Podzielając w całości stanowisko biegłej organ uznał, że bezsprzecznie w sprawie doszło do zakłócenia stosunków wodnych na działce nr 604 w B., które to zakłócenie szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie tj. działki nr 655/6 i 655/3 , 656/5 i 656/6, co uzasadnia zastosowanie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Nie ma znaczenia, zdaniem organu odwoławczego okoliczność, czy urządzenie wodne (przepust, rów) został wykonany w sposób legalny, czy też bez wymaganych pozwoleń. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach Gmina G. wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20.12.2017r. oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zarzucając naruszenie: mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. przepisu art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku - Prawo wodne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji zobowiązującej Gminę G. do likwidacji przepustu pod drogą i przedłużenia rowu przydrożnego pomimo niewykazania zaistnienia przesłanki w postaci powstania szkody na gruncie sąsiednim pozostającej w związku skutkowo - przyczynowym ze zmianą stosunków wodnych na nieruchomości stanowiącej własność Gminy G; mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 75 § 1, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym czasu oraz celu wykonania spornego przepustu pod drogą gminną; mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 75 § 1, 77 § 1 i 80 k.p.a poprzez niewyjaśnienie istotnych sprzeczności w treści opinii biegłego, a w konsekwencji uznanie, że zawarte tam wnioski mogą stanowić podstawę do wydania decyzji zobowiązującej Gminę G. do likwidacji przepustu pod drogą i przedłużenia rowu przydrożnego. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy nie rozważyły dostatecznie, czy likwidacja przepustu pod drogą i udrożnienie rowu przydrożnego na odcinku przylegającym do nieruchomości należących do wnioskodawców nie doprowadzi do zmiany stosunków wodnych, która spowoduje szkody na gruntach sąsiednich położonych przy dalszych odcinkach udrożnionego rowu przydrożnego. Skoro zdaniem biegłej, powierzchnia zlewni dla przedmiotowego przepustu stanowi jedynie 8,9 % powierzchni, z której wody opadowe spływają obecnie istniejącym rowem północnym do przepustu oddalonego o 210 metrów na zachód, i z tego względu likwidacja przepustu pod drogą gminną nie spowoduje zalewania niżej położonych nieruchomości, to nie można było przyjąć, iż tak nieznaczna ilość wody wypływająca z przepustu do rowu przylegającego do nieruchomości wnioskodawców mogła powodować szkody na tych nieruchomościach. Przyjmując natomiast za prawdziwą tezę, że taka ilość wody rzeczywiście powodowała szkody na nieruchomościach sąsiednich, za bezpodstawny należy uznać wyrażony przez biegłą pogląd, iż przywrócenie stanu istniejącego przed budową przepustu nie doprowadzi do powstania kolejnych szkód na innych nieruchomościach poprzez ich zalanie. Uznać zatem należy, że, pomimo powołania się przez organy orzekające w obu instancjach na dowód z opinii biegłego w toku prowadzonych przez nie postępowań nie udowodniono w sposób niebudzący wątpliwości, że w rozpatrywanym przypadku rzeczywiście doszło do powstania szkody na nieruchomościach sąsiednich, co stanowiło warunek zastosowania przez organ przepisu art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, oraz, że w konsekwencji likwidacji przepustu nie dojdzie do zalania kolejnych nieruchomości położonych przy drodze gminnej. Zdaniem skarżącej, organy nie wyjaśniły dostatecznie w jakim celu dokonano likwidacji części rowu przydrożnego i w to miejsce wykonano przepust pod drogą gminną. Poczynienie właściwych ustaleń w tym zakresie miało znaczenie dla prawidłowego rozpatrzenia sprawy, gdyż pozwoliłoby na określenie konsekwencji przywrócenia przez Gminę stanu istniejącego przed budową przepustu. W oparciu o zasady logiki można bez wątpienia stwierdzić, że celem wykonania przepustu było takie uregulowanie stosunków wodnych na nieruchomości gminnej, które zapobiegałoby powstawaniu szkód na nieruchomościach sąsiednich położonych na niższych terenach zalewowych. Skarżąca wskazała, że w wyniku ulewnych deszczy w 2013r., do powstania największych szkód doszło na nieruchomościach, na które, zgodnie z rozwiązaniem wskazanym w zaskarżonej decyzji, miałyby zostać skierowane wody płynące odcinkiem rowu powstałym w wyniku przedłużenia rowu znajdującego się po północnej stronie drogi gminnej. Tym samym przedłużenie tego rowu i likwidacja przepustu pod drogą gminną będzie stwarzać dodatkowe realne zagrożenie dla przedmiotowych nieruchomości, za co Gmina nie może ponosić odpowiedzialności. Natomiast opisanych wyżej skutków polegających na powstaniu szkód w wyniku ulewnych deszczy nie odnotowano na nieruchomościach należących do wnioskodawców. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli miało lub mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie zawiera naruszeń, skutkujących jej uchyleniem. Materialnoprawną podstawą wydania decyzji przez organ I instancji był art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r., poz. 1121 ze zm.), zgodnie z którym, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może w drodze decyzji nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom. Stosownie do ust. 1 art. 29, właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1)zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej, ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich (ust. 2 cyt. przepisu). Z treści przedstawionej regulacji wynika zatem ogólny zakaz dokonywania przez właściciela działki jakichkolwiek zmian stanu wody na gruncie oraz kierunku jej spływu, ze szkodą dla gruntów sąsiednich, oraz obowiązek prawny usunięcia wszelkich przeszkód oraz zmian powstałych na jego działce, jeżeli szkodliwie wpływają one na grunty sąsiednie. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że na działce nr 604 stanowiącej własność Gminy G. – będącej drogą gminną, skarżąca zrealizowała przepust na wysokości działki 655/6, na który nie posiada stosownej dokumentacji formalno-prawnej, ani pozwolenia na jego budowę. Rowy (północny i południowy) po obu stronach drogi na długości 5,5m każdy, zostały umocnione betonowymi płytami ażurowymi. W ocenie Sądu, nie budzą zastrzeżeń dokonane w oparciu o wyniki oględzin oraz sporządzoną przez biegłą z zakresu postępowania wodnoprawnego opinię ustalenia, że skarżąca zakłóciła stosunki wodne na działkach stron poprzez odprowadzenie wody z rowu południowego przy drodze gminnej w ukierunkowany sposób bezpośrednio na działkę nr 656/5 należącą do J. G., co szkodliwie wpływa na tę nieruchomość. Wynikający z naturalnego ukształtowania terenu spływ wód opadowych i roztopowych z północy w kierunku drogi gminnej, a następnie krótkim odcinkiem na południowy-zachód i dalej na południe w kierunku ukształtowanego przez spływy wód powierzchniowych obniżenia terenu z ujściem do doliny L. obrazują mapy stanowiące załącznik nr 1 i nr 2, z zaznaczonym przez biegłą kierunkiem spływu. Dodatkowo na załączniku nr 2 biegła przedstawiła obecny spływ wód uwarunkowany istnieniem przepustu pod drogą gminną z ujściem usytuowanym na wysokości dz. nr 655/6, co znajduje odzwierciedlenie również w dokumentacji fotograficznej. Biegła jednoznacznie stwierdziła, że umocnienie od strony drogi gminnej rowu północnego na odcinku 5,5m ażurowymi płytami betonowymi oraz umocnienie na takim samym odcinku rowu południowego na wysokości działki nr 656/5 należącej do J. G. powoduje, że spływające wody ukształtowały rowek, którym spływają w sposób niekontrolowany w kierunku obniżenia morfologicznego, a przy opadach intensywnych lub długotrwałych dochodzi do tworzenia się rozlewisk na działkach wnioskodawców. Wbrew twierdzeniom skarżącej, przesłanka w postaci szkody na skutek zalewania wodami opadowymi działek stron nr 655/6 i 656/5, została wykazana. Poza tym co stwierdziła biegła, sama skarżąca w piśmie z 21 lipca 2017 r,. przyznaje, że odprowadzenie wód spływających z nieruchomości usytuowanych po północnej stronie drogi poprzez budowę rowu wzdłuż drogi spowoduje zalewanie posesji znajdujących się dużo niżej w stosunku do nieruchomości będących przedmiotem opinii. A zatem Gmina G. dostrzega problem zalewania występujący na spornym terenie. Nie można przy tym zgodzić się z jej twierdzeniem, że przyczyną zalewania działki nr 656/5 jest ogrodzenie na działce nr 655/6, skoro jak słusznie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, zostało ono wybudowane przed wykonaniem przepustu, czego skarżąca nie kwestionuje. Oceniając sporne stanowiska stron, należy wskazać, że Sąd podziela stanowisko organów. Wbrew zarzutom skargi prawidłowo i w sposób wyczerpujący zebrany został materiał dowodowy, przy czym, co należy podkreślić, ustalenia organu sprowadzały się przede wszystkim do zbadania, czy wykonany przez skarżącą przepust wpłynął na zmianę stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich obejmujących działkę ewid. nr 655/6 i 656/5 w związku ze zmianą kierunku odpływu wód opadowych gromadzących się przy działce nr 604, stanowiącej drogę gminną. Przedmiotem sprawy jest bowiem stan wód powstały na spornym gruncie związany z wykonaniem na działce nr 604 przepustu i szkody z nim związane. Natomiast nie jest przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie art. 29 ust. 2 Prawa wodnego, kompleksowa regulacja stosunków wodnych w obszarze spływu wód z terenu tej drogi jak również działek usytuowanych poniżej w stosunku do nieruchomości objętych niniejszą opinią. Z tych względów dla rozstrzygnięcia sprawy bez znaczenia pozostaje kwestia zbadania czasu i celu w jakim został wykonany sporny przepust pod drogą gminną. W tym miejscu trzeba też wskazać, że organy prawidłowo wydały skarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję I instancji stosując jako materialnoprawną podstawę przepis art. 29 ust. 3 Prawa wodnego. Zawarte w nim sformułowanie "lub" wskazuje, że od uznania organu zależy, czy strona zostanie zobowiązana do przywrócenia stanu poprzedniego, czy też do wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Ustawodawca wskazał bowiem dwa rozwiązania tj. przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom, nie preferując żadnego z tych rozwiązań, pozostawiając wybór uznaniu organu administracyjnego. Nałożenie na właściciela obowiązku, polegającego na przywróceniu stanu poprzedniego lub wykonaniu urządzeń zapobiegających szkodom, powinno być poprzedzone analizą, pozwalającą na stwierdzenie czy określony obowiązek jest w stanie doprowadzić do zamierzonych skutków i czy tego samego celu (efektu) nie można było osiągnąć przy użyciu innych środków, mniej uciążliwych dla obywatela, bo słabiej (bardziej płytko) ingerujących w sferę jego praw i wolności. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut zawarty w pkt 3 petitum skargi. Zdaniem Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwalał organom na ocenę, że treść opinii i wnioski w niej zawarte mogły stanowić podstawę do wydania decyzji zobowiązującej Gminę G. jako właściciela drogi do przywrócenia funkcji przydrożnego rowu północnego poprzez jego udrożnienie przy jednoczesnej likwidacji spornego przepustu. Biegła przedstawiła dwa alternatywne rozwiązania, z których jedno nie znalazło aprobaty wnioskodawców. Jak wynika z akt sprawy, właściciele działek nr 656/5 i 655/6 nie zgodzili się na wykonanie przez Gminę G. otwartego rowu odpływowego przy granicy ich działek dla wód spływających na ich nieruchomości z przepustu pod drogą gminną. W tych okolicznościach przywrócenie właściwej funkcji przydrożnego rowu północnego (zaznaczonego na mapie sytuacyjno-wysokościowej na zał. Nr 2) jest w pełni uzasadnione. Biegła opierając się na materiałach hydrograficznych, kartograficznych i wizji w terenie jednoznacznie stwierdziła, że istnienie rowów w pasie drogi gminnej w tak morfologicznie zróżnicowanym terenie jaki występuje w przedmiotowym rejonie jest konieczne dla zabezpieczenia swobodnego spływu wód zwłaszcza z nieruchomości usytuowanych po północnej stronie drogi gminnej. Skarżąca, co wymaga podkreślenia, skutecznie nie podważyła opartego na wyliczeniach stanowiska biegłej, że odprowadzane wody opadowe ze spływów powierzchniowych zlewni cząstkowej rowu północnego obejmującej 8,9% powierzchni przy stałej drożności rowu północnego i przepustu docelowego przejmującego te spływy, nie będą powodowały zalewania nieruchomości położonych poniżej. Zauważyć należy, że odnosząc się do zarzutu zawartego w pkt 3 petitum skargi skarżąca pominęła kwestię aktualnego sposobu odprowadzania wody z rowu południowego w ukierunkowany sposób bezpośrednio na działkę nr 656/5. Niewątpliwie skutki takiego sposobu odprowadzania wody różnią się od swobodnego spływu wody zgodnego z naturalnym ukształtowaniem terenu, jaki występował przed zainstalowaniem spornego przepustu po północnej stronie drogi. Reasumując, zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i prawidłowy, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Mające natomiast zastosowanie w sprawie przepisy zostały także należycie zinterpretowane i użyte. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło