II SA/Ke 158/10

WyrokWSA w Kielcach2010-04-22

Skład orzekający: Dorota Pędziwilk – Moskal, Jacek Kuza, Beata Ziomek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ocena projektu zgłoszonego do dofinansowania z funduszy unijnych została przeprowadzona prawidłowo, w szczególności czy skarżąca spółka jawna mogła być uznana za przedsiębiorstwo powiązane ze spółką z o.o. "T.", co skutkowałoby niespełnieniem kryteriów dopuszczalności projektu?
Ratio decidendi
Ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, ponieważ organ nie wykazał w sposób wystarczający, że skarżąca spółka jawna jest przedsiębiorstwem powiązanym ze spółką z o.o. "T.". Sam fakt posiadania udziałów przez osobę fizyczną w obu spółkach nie jest wystarczający, jeśli nie wykazano, że obie spółki prowadzą działalność na tym samym rynku lub rynkach pokrewnych. Ponadto, organ błędnie uznał, że skarżąca spółka nie spełnia kryterium małego lub średniego przedsiębiorstwa z uwagi na powiązanie z gminą, podczas gdy gmina nie posiada udziałów w skarżącej spółce.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka E. Spółka Jawna złożyła wniosek o dofinansowanie projektu z funduszy UE. Instytucja Zarządzająca RPO W odrzuciła projekt, uznając go za niespełniający kryteriów dopuszczalności z powodu niespełnienia kryterium zgodności dokumentacji z dokumentami programowymi oraz kryterium spójności dokumentacji. Powodem było uznanie skarżącej spółki za przedsiębiorstwo powiązane ze spółką z o.o. "T." z uwagi na wspólnego współwłaściciela, który posiadał udziały w obu spółkach i prowadził podobną działalność. Po wniesieniu protestu, który został rozpatrzony negatywnie, skarżąca wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa. Zasądził od Zarządu Województwa na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk – Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2010r. sprawy ze skargi E. Spółka Jawna na informację Zarządu Województwa z dnia 2 marca 2010r. znak: [...] w przedmiocie negatywnego rozpatrzenia protestu w sprawie dotyczącej wniosku o dofinansowanie projektu z budżetu Unii Europejskiej I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa; II. zasądza od Zarządu Województwa na rzecz E. Spółka Jawna kwotę 457 ( czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 26 października 2009r. skarżąca E. Spółka Jawna wystąpiła o dofinansowanie projektu pod nazwą "Budowa nowoczesnego kompleksu relaksacyjno-hotelowego zapewniającego usługi SPA w celu wzrostu konkurencyjności firmy na rynku turystycznym" w ramach Działania 1.1. Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 w ramach konkursu 1.1.3. Pismem z dnia 1 lutego 2010r. Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa, zwana dalej IZ RPO W, poinformowała skarżącą spółkę, że projekt został odrzucony z powodu niespełnienia kryteriów ogólno-dopuszczających. W uzasadnieniu podniesiono, że w świetle Regulaminu konkursu zamkniętego nr 1.1.3. w ramach Osi Priorytetowej I Działania 1.1. "Bezpośrednie wsparcie sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw" Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 przyjętego uchwałą Zarządu Województwa nr 2019/09 z dnia 15 września 2009r. oraz Kryteriami wyboru projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa na lata 2007-2013 przyjętego Uchwałą Komitetu Monitorującego Regionalny Program Operacyjny Województwa na lata 2007-2013 Nr 10/08 z dnia 30 października 2008r. zgłoszony projekt nie spełnia: 1. kryterium zgodności dokumentacji projektowej z dokumentami programowymi oraz 2. kryterium spójności dokumentacji projektowej. W odniesieniu do ad. 1 stwierdzono, że Wnioskodawca określił się jako przedsiębiorca samodzielny, gdy tymczasem nie wykazał związku ze Spółką z o.o. "T." w S., która w KRS Sądu Rejonowego w K. figuruje pod nr 0000145557. W oparciu o dane zawarte w tym KRS ustalono, że powiązanie następuje poprzez osobę współwłaściciela Wnioskodawcy tj. A. P., który jest równocześnie udziałowcem w 51% w przedsiębiorstwie "T.". Wobec faktu, że rynki obu spółek pokrywają się co najmniej w zakresie prowadzenia handlu hurtowego, półhurtowego i detalicznego wnioskodawca na mocy Załącznika I do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu, miał obowiązek ujawnić spółkę z o.o. "T." jako spółkę powiązaną, a tego nie uczynił. Podkreślono również, że drugim udziałowcem spółki z o.o. jest Gmina S. posiadająca 49% udziałów, a zgodnie z art. 3 definicji MŚP "jeżeli 25% lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ państwowy przedsiębiorstwa nie można uznać za małe lub średnie". W odniesieniu do ad. 2 stwierdzono, że z uwagi na wykazane rozbieżności pomiędzy dokumentacją aplikacyjną a stanem faktycznym, projekt nie spełnia warunków tego kryterium. W odpowiedzi na otrzymaną informację skarżąca wniosła protest kwestionując stanowisko odnośnie uznania ją za spółkę powiązaną ze spółką z o.o. "T." Wskazała, że Wnioskodawcą projektu nie jest A. P., ale Przedsiębiorstwo E. Spółka Jawna, która to spółka nie posiada żadnych udziałów w w/w przedsiębiorstwie. A. P. posiada w nim udziały jako osoba fizyczna, a nie przedsiębiorca, w związku z tym nie reprezentuje interesów E. Skarżąca nie podzieliła również stwierdzenia, że rynki obu spółek pokrywają się skoro, jak wynika z załączonych do protestu zaświadczeń o numerze identyfikacyjnym REGON, spółki mają różne PKD. "E." PKD 2007 5520Z Obiekty noclegowe turystyczne i miejsca krótkotrwałego zakwaterowania, PKD 2004 5523Z Miejsca krótkotrwałego zakwaterowania pozostałe, gdzie indziej nie sklasyfikowane, PKD 2007 5630Z Przygotowywanie i podawanie napojów, PKD 2004 5540Z Bary; "T." Sp. z o.o. PKD 2007 7490Z Pozostała działalność profesjonalna, naukowa i techniczna, gdzie indziej nie sklasyfikowana. Podkreśliła, że zapis o konkurencyjnej działalności jest zapisem martwym, albowiem spółka z o.o. znajduje się w likwidacji. Nadmieniła również, że obie spółki prowadzą odrębną księgowość i nie są zobligowane do sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych zgodnie z dyrektywą Rady 83/349/EWG. Zdaniem skarżącej z przedstawionej argumentacji wynika, że E. należy do kategorii średnich przedsiębiorstw, w związku z tym nie występuje rozbieżność pomiędzy dokumentacją aplikacyjną, a stanem faktycznym. Pismem z dnia 2 marca 2010r., po ponownej analizie całej dokumentacji i zapoznaniu się szczegółowo z aktami sprawy, poinformowano skarżącą, iż protest został rozpatrzony negatywnie. W uzasadnieniu podtrzymano stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 1 lutego 2010r., stwierdzając, że w rozumieniu art. 3 ust. 1 Załącznika I do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych), E. Spółka Jawna nie jest przedsiębiorstwem samodzielnym. Jest natomiast przedsiębiorstwem powiązanym ze spółką z o.o. "T." w S. Związek odbywa się poprzez osobę współwłaściciela Wnioskodawcy, który jednocześnie posiada 51% udziałów w spółce z o.o. "T.", zaś pozostałe 49% udziałów posiada Gmina S. Obie spółki prowadząc faktyczną działalność m.in. w zakresie handlu hurtowego, półhurtowego i detalicznego spełniają warunek prowadzenia swojej działalności lub części działalności na tym samym właściwym rynku lub rynkach pokrewnych określony w art. 3 ust. 3 załącznika I do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r., od którego zależy traktowanie ich jako przedsiębiorstw powiązanych. Wskazano również brak przesłanek do uznania spółki jawnej za małe lub średnie przedsiębiorstwo z uwagi na okoliczności faktyczne uzasadniające zastosowanie przepisu art. 4 ust. 3 załącznika do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. Skargę na powyższą informację do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła E. Spółka Jawna domagając się przekazania sprawy do ponownego rozpoznania stosownie do art. 30c pkt 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Skarżąca powtórzyła wcześniejsze argumenty podniesione w złożonym proteście, wskazując, iż brak podstaw do stwierdzenia, że nie jest przedsiębiorstwem samodzielnym. Dodatkowo podkreśliła, iż Gmina S. nie ma udziałów i nie bierze udziału w jakimkolwiek kontrolowaniu bezpośrednim lub pośrednim działalności E. Spółki Jawnej. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna podtrzymała dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami są przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity - Dz. U. z 2009r. nr 84, poz. 712), zwanej dalej ustawą. Stosownie do art. 30c ust. 1 ustawy, po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a. Z przedstawionej regulacji wynika, że kontroli sądów administracyjnych poddana została procedura dokonywania przez Instytucję Zarządzającą programami operacyjnymi oceny projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych. Zgodnie z przepisem art. 30 c ust. 2 ustawy skarga, o której mowa w ust. 1, jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, bezpośrednio do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją w sprawie, obejmującą wniosek o dofinansowanie wraz z informacją w przedmiocie oceny projektu, kopie wniesionych środków odwoławczych oraz informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej. Skarga podlega opłacie sądowej. W rozpoznawanej sprawie wymogi formalne do wniesienia skargi w trybie art. 30c ust. 2 ustawy zostały spełnione, albowiem skarżąca wniosła skargę w ustawowym terminie, po wyczerpaniu środków odwoławczych i otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, jak również załączyła wymaganą dokumentację oraz uiściła stosowny wpis sądowy. Zgodnie z cyt. przepisem w wyniku rozpatrzenia skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli z jakichkolwiek względów jest ono bezprzedmiotowe. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie znajduje akceptacji wyrażone przez organ stanowisko odnośnie braku kryteriów: zgodności dokumentacji projektowej z dokumentami programowymi oraz spójności dokumentacji projektowej, u podstaw którego legło ustalenie, że Wnioskodawca nie jest przedsiębiorstwem samodzielnym w rozumieniu art. 3 ust. 1 Załącznika I do Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (WE). Stosownie do powołanego przepisu przedsiębiorstwo samodzielne oznacza każde przedsiębiorstwo, które nie jest zakwalifikowane jako przedsiębiorstwo partnerskie w rozumieniu ust. 2 ani jako przedsiębiorstwo powiązane w rozumieniu ust. 3. W myśl przepisu art. 3 ust. 3 akapit 1 - przedsiębiorstwo uznaje się za powiązane, gdy: a) przedsiębiorstwo posiada większość praw głosu w innym przedsiębiorstwie w roli udziałowca/akcjonariusza lub członka; b) przedsiębiorstwo ma prawo wyznaczyć lub odwołać większość członków organu administracyjnego, zarządzającego lub nadzorczego innego przedsiębiorstwa; c) przedsiębiorstwo ma prawo wywierać dominujący wpływ na inne przedsiębiorstwo zgodnie z umową zawartą z tym przedsiębiorstwem lub postanowieniami w jego statucie lub umowie spółki; d) przedsiębiorstwo będące udziałowcem/akcjonariuszem innego przedsiębiorstwa kontroluje samodzielnie, zgodnie z umową z innymi udziałowcami/akcjonariuszami lub członkami tego przedsiębiorstwa, większość praw głosu udziałowców/ akcjonariuszy lub członków w tym przedsiębiorstwie (...). Akapit 4 ust. 3 art. 3 stanowi, że przedsiębiorstwa pozostające w jednym z takich związków z osobą fizyczną lub grupą osób fizycznych działających wspólnie również traktuje się jak przedsiębiorstwa powiązane, jeżeli prowadzą swoją działalność lub część działalności na tym samym właściwym rynku lub rynkach pokrewnych. Rozporządzenie określa, że za "rynek pokrewny", uważa się rynek dla danego produktu lub usługi znajdujący się bezpośrednio na wyższym lub niższym szczeblu rynku w stosunku do właściwego rynku (akapit 5 cyt. przepisu). Instytucja zarządzająca prawidłowo przyjęła, że badając warunki ogólno-dopuszczające projektu należy mieć na względzie okoliczność, iż jeden ze współwłaścicieli Wnioskodawcy tj. A. P. jest równocześnie w 51% udziałowcem spółki z o.o. "T." w S. Stan taki jest niekwestionowany i wynika jak stwierdziła instytucja zarządzająca, z porównania wypisów KRS dotyczących obu wymienionych spółek. W sytuacji, gdy podmiotem ubiegającym się o dofinansowanie ze środków unijnych jest spółka jawna, a nie jej współwłaściciel jako osoba fizyczna wymaga więc ustalenia, czy poprzez osobę współwłaściciela zachodzą tego rodzaju związki, o których mowa w ust. 3 art. 3 pomiędzy przedsiębiorstwami, że należy te przedsiębiorstwa potraktować jak powiązane, o ile prowadzą one działalność na tym samym właściwym rynku lub rynkach pokrewnych. Inaczej mówiąc Ustawodawca Unijny określił, że przedsiębiorstwa mogą być postrzegane jako powiązane jeśli łączy je osoba fizyczna oraz jeśli prowadzą one działalność na tym samym rynku lub rynkach pokrewnych. Przenosząc powyższe rozważania na grunt konkretnej sprawy wskazać należy, że sam fakt posiadania 51% udziałów w spółce z o.o. A. P., nie oznacza, że zachodzi przypadek, o którym mowa w art. 3 ust. 3 akapit 4. Ustalenie organu, że obie spółki prowadzą faktyczną działalność w zakresie handlu hurtowego, półhurtowego i detalicznego jedynie w oparciu o samo stwierdzenie, że w ramach weryfikacji wniosku porównano oświadczenie o spełnieniu kryteriów MŚP z danymi zarejestrowanymi w KRS pod nr 0000145557 jest niewystarczające i nie uzasadnia takiego ustalenia. Organ po pierwsze nie przedstawił żadnego materiału porównawczego, który umożliwiłby Sądowi weryfikację ustaleń w tym zakresie. Po drugie cechami rynku są przede wszystkim rodzaj towaru i terytorium, które mają znaczenie z punktu widzenia konkurencyjności i uczestników rynku. Określenie, że spółki prowadzą faktyczną działalność w zakresie handlu hurtowego, półhurtowego i detalicznego bez wskazania jakich towarów to dotyczy i na jakim terytorium świadczy o tym, że organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla oceny projektu w świetle kryteriów ogólno-dopuszczających w zakresie odnoszącym się do przedmiotu działalności spółek, które uznał za powiązane. Godzi się również podnieść, iż przedłożone przez skarżącą zaświadczenia o numerze identyfikacyjnym REGON, nie mogą przesądzać kwestii związanych z prowadzeniem czy też nieprowadzeniem działalności na rynku właściwym lub rynkach pokrewnych obu spółek, albowiem wskazują tylko rodzaj przeważającej działalności danej spółki. W świetle regulacji zawartej w akapicie 4 ust. 3 art. 3 dla uznania powiązania przedsiębiorstw istotne znaczenie ma prowadzenie swojej działalności lub części działalności na tym samym rynku właściwym lub rynkach pokrewnych, ustawodawca unijny nie wprowadza zaś kryterium prowadzenia przeważającej działalności lub jej części. Sąd nie podziela także stanowiska instytucji zarządzającej, iż skarżąca nie spełnia kryterium posiadania statusu małego lub średniego przedsiębiorstwa o jakim mowa w zał. 1 do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008r. z uwagi na treść art. 3 ust. 4. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu przedsiębiorstwa nie można uznać za małe lub średnie przedsiębiorstwo, jeżeli 25% lub więcej kapitału lub praw głosu kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie, co najmniej jeden organ państwowy. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że stosownie do dyspozycji powołanego przepisu, ten wymóg odnosi się wyłącznie do podmiotu ubiegającego się o dofinansowanie ze środków unijnych. Jak trafnie zauważa skarżąca, Gmina S. nie ma żadnych udziałów, ani nie kontroluje bezpośrednio lub pośrednio, wspólnie lub indywidualnie Spółki Jawnej "E.", w związku z tym brak podstaw do uznania, że w sprawie zachodzi przypadek o którym mowa w art. 3 ust. 4, a zatem, że Wnioskodawca nie spełnia warunku małego lub średniego przedsiębiorstwa. Rozpoznając ponownie sprawę instytucja zarządzająca mając na względzie poczynione wyżej uwagi przeprowadzi ponowną ocenę merytoryczno-techniczną wniosku, badając w szczególności przesłankę prowadzenia działalności lub części działalności na rynku właściwym lub rynkach pokrewnych "E." Spółka Jawna i "T." Sp. z o.o. w S., powiązanych osobą A. P. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, działając na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 30e ustawy o zasadach polityki rozwoju w zw. z art. 200 i art. 205 § 2 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło