II SA/Ke 185/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 maja 2009r. sprawy ze skargi F. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania wyrysu z ewidencji gruntów I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zaskarżonym postanowieniem z [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy postanowienie Starosty z dnia [...] znak: [...] orzekające o odmowie wydania wyrysu z ewidencji gruntów dla działki nr 202/2 położonej w obrębie S., gm. G. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ II instancji ustalił, że F. S. w dniu [...] zwrócił się z wnioskiem do Starostwa Powiatowego w B o wydanie wyrysu z ewidencji gruntów i budynków dla nieruchomości położonej w obrębie S., gm. G., oznaczonej numerami działek 202/2, 203/1, 203/2, 203/3 i 96/1, wskazując akt własności ziemi [...] jako tytuł prawny do w/w działek. Starosta przytoczonym na wstępie postanowieniem z dnia [...], powołując przepisy art. 219 kpa, 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, § 51 pkt 1 ppkt 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, odmówił wydania zaświadczenia - wyrysu dla działki nr 202/2, ponieważ wnioskujący F. S. nie jest ujawniony w ewidencji gruntów jako właściciel tej działki. Organ II instancji ustalił ponadto, że działka oznaczona numerem 202/2 o pow. 0,16 ha figuruje w ewidencji gruntów w pozycji rejestrowej G.38 obrębu S., w której jako właściciel wpisany jest R. P. na podstawie aktu notarialnego. Dla nieruchomości tej w Sądzie Rejonowym w B. Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzona jest księga wieczysta Nr Kw [...], w której R. P. wpisany jest jako właściciel. W aktach tej księgi wieczystej znajduje się wyrys z mapy ewidencyjnej m. in. działki nr 202/2 o pow. 0,16 ha położonej w S. oraz akt własności ziemi [...] wydany na rzecz poprzednika prawnego R. P. - J. W. Wspomniany wyrys przedstawia działkę nr 202/2 w granicach zgodnych z aktualnym zapisem w ewidencji gruntów i budynków. Natomiast w jednostce rejestrowej G.76 rejestru gruntów wsi S. jako własność F. S. wpisana jest m. in. działka nr 202/1 o pow. 0,08 ha na podstawie aktu własności ziemi[...]. W tak ustalonym stanie faktycznym organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków odpłatnie na żądanie właścicieli lub osób fizycznych i prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub lokale, osób fizycznych i prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, które mają interes prawny w tym zakresie, a także na żądanie zainteresowanych organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego. Ponieważ prawo własności działki nr 202/2 położonej w S., objętej wnioskiem F. S. wpisane jest w KW Nr [...] na rzecz R. P., nie jest możliwe wydanie wnioskodawcy wyrysu tej działki. W nawiązaniu do sugestii wnioskodawcy, zawartej w jego piśmie do Starosty z dnia [...], że "błąd polega na tym, iż p. asystentka linię między działkami winna narysować z południa na północ, a narysowała z zachodu na wschód" organ uznał, że może to wskazywać na niezgodność pomiędzy stanem prawnym działek nr ewidencyjny 202/1 i 202/2, a faktycznym użytkowaniem na gruncie. Ponieważ jednak rolą ewidencji gruntów jest rejestrowanie stanów prawnych, a nie rozstrzyganie o prawach do gruntu, stanowisko Starosty zostało uznane za właściwe. W skardze na to postanowienie F. S. zarzucił, że "w geodezji w B. nastąpiła pomyłka, bo asystentka wykonując wyrys źle odczytała podział działki 202 na dwie działki 202/1 i 202/2". Zdaniem skarżącego "geodeta z B. powinien odwiedzić posesję i nanieść poprawkę na wyrysie". W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, ale z innych przyczyn, niż w niej wskazano. Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153/2002 poz. 1269 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Powołaną przez organy obu instancji materialnoprawną podstawą odmowy wydania F. S. żądanego przez niego wyrysu z operatu ewidencyjnego na nieruchomość położoną w obrębie S., gmina G. oznaczoną numerem działki 202/2 o pow. 0,16 ha, był przepis art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, przytaczanej dalej jako Prawo geodezyjne (tekst jednolity Dz. U. Nr 240/05 poz. 2027 ze zm.). Zgodnie z jego brzmieniem obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego postanowienia, wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków odpłatnie na żądanie właścicieli lub osób fizycznych i prawnych, w których władaniu znajduje się grunt, budynek lub lokal, osób fizycznych i prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, które mają interes prawny w tym zakresie, a także na żądanie zainteresowanych organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego. Odnosząc się do treści tego przepisu organy uznały, że okolicznością przesądzającą odmowę wydania wyrysu było to, iż ujawnionym w ewidencji gruntów i w księdze wieczystej właścicielem nieruchomości objętej wnioskiem skarżącego nie jest F. S., lecz inna osoba. O ile można się domyślić z lakonicznej treści uzasadnienia organów obu instancji - bo wbrew nakazowi wynikającemu z art. 107 § 2 kpa nie jest to wyraźnie wyartykułowane - organy te rozpatrzyły żądanie strony z punktu widzenia jednej tylko z norm zawartych w złożonym przepisie art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego, tj. z punktu widzenia prawa właściciela gruntu do żądania wydania wyrysu jego działki. Uwzględniając poprawnie wskazaną przez organy obu instancji rolę ewidencji gruntów, którą jest rejestrowanie stanów prawnych, a nie rozstrzyganie o prawach do gruntu - należy uznać taką ocenę za poprawną. Choć bowiem w aktach sprawy znajdują się dwa ostateczne akty własności ziemi stwierdzające nabycie z mocy prawa nieruchomości oznaczonej numerem działki 202/2 położonej w S., gmina G. przez dwie różne osoby i wynikła stąd wątpliwość co do stanu prawnego tej nieruchomości nie jest rozstrzygnięta, to jednak z racji ujawnienia w ewidencji gruntów, a także w księdze wieczystej jako właściciela działki nr 202/2 jednej tylko i innej niż wnioskodawca osoby, organy administracji mogły na potrzeby niniejszego postępowania przyjąć, że F. S. nie jest właścicielem działki, której wyrysu się domaga. W swojej ocenie niniejszej sprawy organy obu instancji pominęły jednak milczeniem dalszą treść przytoczonego w całości art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego. Organy te nie oceniły mianowicie, czy wnioskodawca nie spełnia którejkolwiek z innych przesłanek uprawniających w myśl art. 34 ust. 3 Prawa geodezyjnego do żądania wydania wyrysu z ewidencji gruntów. Przepis ten bowiem, jak to już wyżej wspomniano, ma złożoną strukturę. Oprócz omówionej wyżej normy przewiduje bowiem jeszcze, że wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane na żądanie innych jeszcze niż właściciel podmiotów tj: 1.osób fizycznych i prawnych, w których władaniu znajduje się grunt, 2.osób fizycznych i prawnych oraz innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, które mają interes prawny w tym zakresie, 3.zainteresowanych organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że ustawodawca przewidział możliwość wydawania wyrysu i wypisu z ewidencji gruntów dotyczącego tej samej działki - więcej niż jednemu podmiotowi. Dlatego ustalenie organów, że F. S. nie jest właścicielem działki nr 202/2 oraz, że jest nim inna osoba, nie wykluczało co do zasady możliwości wydania skarżącemu wyrysu tej działki na innej podstawie. Analizując sprawę z punktu widzenia wskazanych norm zawartych w art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego należy stwierdzić, że F. S. mieści się w co najmniej jednej z wymienionych w tym przepisie kategorii podmiotów uprawnionych do żądania wydania wyrysu z operatu ewidencyjnego. Nie może bowiem być wątpliwości, że jest on osobą fizyczną, która ma interes prawny w tym zakresie, tj. w zakresie objętym dyspozycją omawianego przepisu, gdyż ma interes prawny w żądaniu wydania wyrysu dotyczącego działki nr 202/2 położonej w S., gmina G.. Skoro bowiem uzyskał on ostateczną decyzję - akt własności ziemi nr [...] stwierdzający nabycie przez niego z mocy prawa własności nieruchomości oznaczonej numerem działki 202/2 położonej w S., gmina G., to już z racji tego ma on interes prawny wynikły choćby z potrzeby wyjaśnienia w odpowiednim trybie wątpliwości co do stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości, a to w celu zamierzonego przez wnioskodawcę przekazania gospodarstwa rolnego następcy. Należy również zauważyć, że z pisma F. S. z dnia [...] skierowanego do Starosty (k. 4 akt administracyjnych) wynika, że skarżący uważa, iż jest posiadaczem części działki oznaczonej w ewidencji gruntów numerem 202/2 w takim kształcie, jaki widnieje na zalegającej w aktach mapie i wyrysie. Skoro bowiem twierdzi on, że doszło do pomyłki w graficznym odwzorowaniu na mapie ewidencyjnej działek nr 202/2 i 202/1, polegającej na "podzieleniu" ich na mapie w poprzek zamiast wzdłuż, to wynika stąd, iż stan władania tych działek na gruncie jest inny niż uwidoczniony na mapie ewidencyjnej, na co zwrócił uwagę również organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W razie potwierdzenia tej okoliczności okazałoby się, że F. S. włada częścią działki oznaczonej numerem 202/2, co również dawałoby mu prawo żądania wydania wyrysu tej działki. Wskazane naruszenie przepisów prawa materialnego miało wpływ na wynik sprawy, gdyż w razie poprawnej interpretacji art. 24 ust. 3 Prawa geodezyjnego, organ I instancji nie miałby podstaw do odmowy wydania żądanego wyrysu, a organ II instancji do utrzymania takiego postanowienia w mocy. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji. W związku z wejściem w życie z dniem 1 kwietnia 2009 r. nie zawierającej przepisów przejściowych ustawy z dnia 9 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 42/09 poz. 334), która istotnie zmieniła treść mającego w sprawie zastosowanie art. 24 Prawa geodezyjnego, oraz w związku z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą niezwłocznego działania nowych przepisów, rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji oceni wniosek F. S. dotyczący wydania tylko wyrysu z operatu ewidencyjnego, a więc informacji o gruntach nie zawierających danych osobowych (por. § 52 ust. 2 i załącznik Nr 5 pkt. 2 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - Dz. U. Nr 38/01 poz.454), które to informacje o gruntach są jawne i powszechnie dostępne (art. 24 ust. 2 Prawa geodezyjnego w znowelizowanym brzmieniu), na podstawie art. 24 Prawa geodezyjnego w znowelizowanym brzmieniu. Organ ten wyda następnie stosowne rozstrzygnięcie mając na względzie przedstawione wyżej uwagi i eliminując dotychczasowe naruszenia prawa. Orzeczenie zawarte w punkcie II wyroku oparte zostało na przepisie art. 152 u.p.p.s.a.