II SA/Ke 199/06
WyrokWSA w Kielcach2006-11-29
Skład orzekający: Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal, Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzut dotyczący zmiany naturalnego spływu wód opadowych i czy naruszył przepisy art. 7 i 77 kpa, nie wyjaśniając tej kwestii należycie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy nie ustosunkował się należycie do zarzutu dotyczącego zmiany naturalnego spływu wód opadowych. Organ nie przeprowadził żadnego badania tej kwestii ani nie uzasadnił swojego stanowiska, co stanowi naruszenie przepisów art. 7 i 77 kpa. Zgodnie z § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury, zmiana naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabroniona, a art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego nakazuje uwzględnianie uzasadnionych interesów osób trzecich.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. M. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę garażu. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów dotyczących usytuowania garażu, jego estetyki, wpływu na działkę sąsiednią (zacienienie, wody opadowe) oraz istnienie na działce inwestorki budynków bez pozwolenia. Wojewoda utrzymał decyzję Starosty w mocy, uznając zarzuty za niezasadne. Sąd administracyjny uchylił decyzję Wojewody z powodu niewyjaśnienia zarzutu dotyczącego spływu wód opadowych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody, stwierdzenie, że decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądzenie od Wojewody na rzecz S. M. zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal,, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Dziubińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 listopada 2006 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewody na rzecz S.M. 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA / Ke 199 / 06
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania S. M. od decyzji Starosty z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. N. pozwolenia na budowę budynku garażu wraz z instalacją elektryczną na działkach Nr 391 i 390 / 3 położonych w S. przy ul. G., na podstawie art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję
w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że inwestorka do wniosku z dnia 14.11.2005r. dołączyła oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością, decyzję Burmistrza z dnia [...] ustalającą warunki zabudowy dla przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie garażu na samochód osobowy wraz z przyłączem elektrycznym na działkach Nr 391
i 390/3, utrzymaną w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego
z dnia [...], projekt budowlany zawierający projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno - budowlany oraz projekt instalacji elektrycznych wewnętrznych. Po zawiadomieniu stron o wszczęciu postępowania Starosta w dniu [...] wydał na podstawie art. 28 prawa budowlanego decyzję, od której odwołanie wniósł S. M., zarzucając, iż:
- usytuowanie garażu przed frontem i oknami jego budynku mieszkalnego i w granicy z jego działką ogranicza jego prawo własności i narusza przepisy ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dotyczące ochrony interesu publicznego oraz interesu osób trzecich a także warunki dotyczące usytuowania budynku, zawarte w decyzji Burmistrza z dnia [...],
- projekt budowlany garażu narusza warunki wynikające z decyzji Burmistrza dotyczące kształtowania zabudowy i zagospodarowania działki
w harmonii z krajobrazem i najbliższą zabudową, bowiem przedmiotowy garaż jest typowym szeregowym garażem, który ze względów estetycznych nie powinien być sytuowany od strony frontowej działki,
- nie uzasadniono zakwalifikowania działki inwestora jako "wąska" i niewłaściwie zastosowano przepisy §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r.,
- garaż spowoduje zacienienie działki skarżącego i problemy z odprowadzaniem wód opadowych, ponieważ przetnie ich naturalny spływ w kierunku spadku terenu,
- na działce inwestorki znajduje się budynek obciążony nakazem rozbiórki oraz budynek postawiony bez pozwolenia.
W związku z tym ostatnim zarzutem organ odwoławczy uzupełnił postępowanie dowodowe o informację Inspektora Nadzoru Budowlanego
, że na terenie działek Nr 391 i 390/3 położonych
w S. nie znajduje się obiekt, w stosunku do którego zostałaby wydana decyzją nakazująca rozbiórkę.
Rozpoznając odwołanie Wojewoda wskazał, że na przedmiotowym terenie brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i dlatego została wydana przez Burmistrza decyzja ustalająca warunki zabudowy. Z jej uzasadnienia wynika, że na działkach objętych wnioskiem oraz na działkach, położonych w sąsiedztwie wnioskowanej lokalizacji przeprowadzono analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu i stwierdzono, że przedmiotowa inwestycja usytuowana została w ciągu zabudowy mieszkaniowej i stanowi kontynuację funkcji, występującej na działkach objętych wnioskiem jak
i w sąsiedztwie projektowanej budowy. Po szczegółowej analizie projektu organ odwoławczy wskazał, że nie stwierdza odstępstw od określonych w decyzji Burmistrza warunków a w szczególności dotyczących zasad kształtowania zabudowy oraz wymagań dotyczących zabezpieczania interesu osób trzecich a wręcz przeciwnie, stwierdził, że przedłożony projekt budowlany jest zgodny z tą decyzją. Projekt ten jest także zgodny z przepisami techniczno - budowlanymi, w tym przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12.04.2002r. W myśl § 12 ust. 3 tego rozporządzenia dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bezpośrednio
w granicy, jeżeli nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 ze względu na rozmiary działki. Z projektu budowlanego wynika, że na działce Nr 391 stanowiącej własność inwestorki znajduje się budynek mieszkalny usytuowany ścianą z uskokiem w odległości 5,00 m/ dla części ściany z otworem drzwiowym/ i 3,00m / dla części bez otworów/ od granicy z działką Nr 392 oraz ścianą bez otworów w zmiennej odległości wynoszącej 3,20m - 4,37 m od granicy
z działką Nr 390/4, stanowiącą własność Państwa M. Między działką Nr 391
i 390/4 znajduje się pas terenu o zmiennej szerokości 0,00m - 1,00m, zaewidencjonowany jako działka Nr 390/3, stanowiący własność inwestorki. Łączna szerokość działek inwestorki wynosi od ok. 17,20m do ok. 18,37m i dlatego zdaniem organu teren przeznaczony pod budowę inwestycji "należy uznać jako działkę wąską" i zastosować przepisy dopuszczające zbliżenie ściany budynku do granic działki. Ponadto ponieważ projekt jest kompletny, został sporządzony przez projektantów, posiadających wymagane uprawnienia budowlane, brak jest podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Wojewoda wskazał, że decyzja lokalizacyjna przesądziła o lokalizacji garażu na działkach Nr 391 i 390/3
i w takim zakresie wiąże organ wydający pozwolenie na budowę; że skoro przedmiotowy projekt jest zgodny z decyzją Burmistrza to zarzuty dotyczące braku estetyki oraz braku poszanowania interesów osób trzecich są niezasadne. W kwestii zacienienia działki organ wyjaśnił, że przepisy prawa budowlanego nie regulują kwestii zacieniania terenu a jedynie określają zasady naturalnego oświetlenia pomieszczeń, przeznaczonych na pobyt ludzi i czasu nasłonecznienia pokoi mieszkalnych. Wody opadowe z dachu przedmiotowego garażu projektuje się odprowadzić na własny teren nieutwardzony. Lokalizacja przedmiotowego garażu nie powoduje zmiany naturalnego spływu wód opadowych, skutkującego zalewaniem sąsiedniej działki skarżącego.
W skardze na tę decyzję S. M. zarzucił błędne zastosowanie § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r.
w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wydanie decyzji na podstawie stanu faktycznego niezgodnego
z prawem oraz naruszenie prawa własności poprzez immisje pośrednie
i bezpośrednie na skutek wykonania decyzji. W związku z tak sformułowanymi zarzutami skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej nią
w mocy decyzji Starosty.
W odpowiedzi na tę skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem sprawa nie została należycie wyjaśniona. Mianowicie w odwołaniu od decyzji Starosty S. M. podniósł między innymi, że projektowany garaż przecina naturalny bieg wód opadowych i w związku z tym wystąpią problemy z odprowadzaniem tych wód. Do tego zarzutu Wojewoda w ocenie Sądu nie ustosunkował się należycie. Nie można bowiem uznać, że kwestia ta została wyjaśniona, skoro organ odwoławczy odniósł się do niej jedynie w ten sposób, że wskazał, iż lokalizacja garażu nie spowoduje zmiany naturalnego spływu tych wód, skutkującego zalewaniem sąsiedniej działki, przy czym to stwierdzenie ani nie zostało poprzedzone żadnym zbadaniem tej kwestii ani też bliżej nie zostało uzasadnione. Tymczasem, jak to wynika z mapy sytuacyjno - wysokościowej stanowiącej załącznik do decyzji organu I instancji, działka skarżącego od strony północnej jest położona niżej aniżeli nieruchomość inwestorki, a z kolei od strony południowej zachodzi sytuacja odwrotna, co może spowodować, że dotychczas płynące po nieruchomości inwestorki wody opadowe zamiast płynąć bezpośrednio do drogi będą spływać na nieruchomość skarżącego. Kwestii tej organ odwoławczy należycie nie wyjaśnił, przez co naruszył przepisy art. 7 i 77 kpa. W tym miejscu zauważyć należy, iż problem zmiany naturalnego spływu wód opadowych powinien pozostawać w kręgu zainteresowania organów architektoniczno - budowlanych, skoro zgodnie z § 29 powoływanego już w tej sprawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury, dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione. Również art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego nakazuje przy projektowaniu obiektów budowlanych uwzględniać także poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich.
Natomiast pozostałe zawarte w skardze zarzuty uznać należy za nieuzasadnione.
W szczególności zdaniem Sądu władny był organ uznać, iż w niniejszej sprawie zachodziły podstawy do zastosowania przepisu § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia
z 12 kwietnia 2002r., po wcześniejszym niewadliwym ustaleniu, że ze względu na rozmiary działki nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust. 1 pkt 2.
Skarżący zarzuca, iż to nie rozmiar działki lecz jej nieprzemyślane i nieroztropne jego zdaniem wcześniejsze jej zagospodarowanie powoduje brak możliwości usytuowania garażu w wymaganej 3 - metrowej odległości. Z tym zarzutem nie można się zgodzić. Działka Nr 391 ma powierzchni 357m2 zaś działka 390/3 7 m2 co łącznie daje 364 m2. W sytuacji, gdy już na tej nieruchomości jest usytuowany dom mieszkalny / w sposób spełniający wymogi jeśli chodzi o jego położenie w stosunku do granic nieruchomości sąsiednich/ a dodatkowo, gdy nieruchomość inwestorki ma nieregularny kształt, nie można stawiać zarzutu, iż dotychczasowe zagospodarowanie tej nieruchomości jest nieprawidłowe czy też nieprzemyślane. Nie może również budzić większych wątpliwości, że możliwość usytuowania na niej garażu jest ograniczona. Wybrana lokalizacja zgodna jest z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania a w szczególności stanowiącym jej integralną część załącznikiem graficznym, na którym literami A B C D E określono linie rozgraniczające teren inwestycji.
Odnośnie zarzutu, że "wszystkie dotychczasowe decyzje zostały wydane na podstawie map ewidencyjnych przedstawiających stan niezgodny ze stanem prawnym" to z uzasadnienia tego zarzutu wynika, iż dotyczy on decyzji Burmistrza o warunkach zabudowy, której to decyzji w niniejszej sprawie skarżący nie może skutecznie kwestionować. Decyzja ta bowiem w związku z utrzymaniem jej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze jest ostateczna
i organy architektoniczno - budowlane w niniejszej sprawie były nią związane /art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym/. Również Sąd w tej sprawie nie może badać jej legalności. Stosownie bowiem do art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądem administracyjnym / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej uppsa/ sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga a decyzja Burmistrza ustalająca warunki zabudowy nie została podjęta w granicach rozpoznawanej przez Sąd sprawy.
Odnośnie kwestii zacienienia działki zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, iż ponieważ ani przepisy prawa budowlanego ani też wydane na ich podstawie przepisy wykonawcze nie regulują tych kwestii, w szczególności poprzez ograniczenie w związku z tym możliwości prowadzenia przez inwestora inwestycji na jego własnej nieruchomości, to skarżący nie może skutecznie kwestionować możliwości budowy z tego właśnie względu. Dotyczy to także podnoszonej przez S. M. w skardze kwestii rzekomego spadku wartości jego nieruchomości, spowodowanego budową garażu przy granicy z jego nieruchomością od strony ulicy. Podobne stanowisko zostało wyrażone w uzasadnieniu wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 czerwca 2005r. /VII SA/Wa 1349/04/. W tym miejscu wskazać należy, iż co prawda zgodnie z powołanym już wyżej art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego obiekty budowlane należy projektować i budować zapewniając między innymi poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, lecz po pierwsze chodzi tu o interesy prawne a nie faktyczne, po drugie, ochrona ta nie może prowadzić do sytuacji, że interes osób trzecich będzie najważniejszym i jedynym kryterium, jaki należałoby brać pod uwagę przy wydawaniu pozwolenia na budowę.
Mając jednak na uwadze na wstępie wskazane okoliczności związane
z niewyjaśnieniem zarzutu dotyczącego zmiany naturalnego kierunku spływu wód opadowych, zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c uppsa. Stosownie do art. 152 tej samej ustawy sąd stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, zaś na podstawie art. 200 zasądził na rzecz skarżącego poniesione przez niego koszty postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło