II SA/Ke 206/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk - Moskal Sędzia WSA Beata Ziomek Protokolant: Asystent sędziego Katarzyna Dziubińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 listopada 2006 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz adwokata M. D. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych, w tym 52,80 (pięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. II SA / Ke 206 / 06 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...]Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania S.K. od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...],nakazującej S. K. rozbiórkę nadbudowanej części istniejącego murowanego budynku gospodarczego o część mieszkalną o wymiarach 5,80 m x 5,80 m będącą na etapie realizowania stanu surowego zamkniętego I piętra budynku /wykonanych murowanych ścian I piętra, osadzonej stolarki okiennej oraz wykonanego dachu konstrukcji drewnianej pokrytego blachą/ realizowanej na działce nr ew. 2473 w B. przy ul. K., bez wymaganego pozwolenia na budowę, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że postępowanie zostało wszczęte na skutek interwencji Z. K. Organ I instancji w czasie przeprowadzonych oględzin ustalił, że na działce nr 2473 w B. przy ul. K. znajduje się murowany budynek gospodarczy będący w trakcie realizacji nadbudowy o część mieszkalną. Budynek ten posiada wymiary w rzucie 5,50 m x 5,80 m. Budowa jest na etapie stanu surowego zamkniętego I piętra. Wykonano murowane ściany I piętra z porotermu gr. 30 cm, osadzona została stolarka okienna oraz drewniana konstrukcja dachu, pokryta blachą. Parter budynku posiada funkcję gospodarczą i również jest o konstrukcji murowanej z bloczków betonowych. Część gospodarcza / parter/ zrealizowana została na podstawie okazanego przez inwestora zgłoszenia dokonanego w dniu 14.09.2001r. w Urzędzie Gminy, natomiast piętro realizowane jest bez dopełnienia czynności formalno – prawnych. Podczas oględzin S. K. oświadczył, że jest jedynym właścicielem działki i inwestorem realizowanego remontu budynku gospodarczo – mieszkalnego. W miejscu obecnie istniejącego murowanego budynku gospodarczo- mieszkalnego istniał drewniany budynek gospodarczy, parterowy z poddaszem i stropem drewnianym. Inwestor oświadczył, że w dniu 14.09.2001r. zgłosił w Urzędzie zamiar remontu tego budynku. Remont rozpoczął późną jesienią 2001r. i polegał on na tym, że po podparciu konstrukcji dachu rozebrał drewniane ściany parteru, nadlał fundamenty, wzmacniając je w narożach a następnie wykonał murowane ściany z bloczków betonowych, na których oparł konstrukcję dachu. Po wykonaniu tych robót użytkował budynek jako gospodarczy. Latem 2003r. S. K. zakupił strop "Teriva" i przystąpił do przebudowy budynku gospodarczego na gospodarczo-mieszkalny. Wykonał wówczas rozbiórkę dachu a następnie strop "Teriva" z wylewkami. Roboty budowlane zostały przerwane w 2005r. ze względu na brak środków. W czerwcu 2005r. S. K. przystąpił do dalszych robót tj. murowanych ścian i konstrukcji dachu pokrytej blachą. S. K. oświadczył, że roboty te wykonał na podstawie zgłoszenia z 14.09.2001r. Natomiast Z. K. oświadczyła, że w lipcu 2005r. S. K. rozpoczął budowę budynku mieszkalnego od podstaw, w miejscu, gdzie poprzednio istniała szopa drewniana, na co ona nie wyraziła zgody. Oświadczenie to potwierdził F. S. Na podstawie tych ustaleń PINB postanowieniem z dnia [...] podjętym w trybie art. 48 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz art. 48 ust. 3 prawa budowlanego wstrzymał realizowane roboty budowlane związane z nadbudową istniejącego budynku murowanego gospodarczego o część mieszkalną o wym. 5,8 m x 5,80m z powodu prowadzenia ich bez wymaganego pozwolenia na budowę i jednocześnie nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia odnośnie realizowanej nadbudowy zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, w terminie do dnia 30.11.2005r. oraz dokumentów wymienionych w art. 33 ust. 2 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, przy czym przedłożony projekt budowlany winien być sprawdzony w trybie art. 20 ust. 2 Prawa budowlanego, w terminie do dnia 31 stycznia 2006r. Inwestora poinformowano, że niespełnienie w/w obowiązków w wyznaczonym terminie skutkować będzie wydaniem nakazu rozbiórki. Ponieważ S. K. w terminie do 30.11.2005r. nie przedłożył żądanego zaświadczenia Wójta Gminy ani ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania tereny, organ I instancji wydał decyzję, nakazującą rozbiórkę, od której S. K. złożył odwołanie. W odwołaniu tym podniósł , że jego działka, o powierzchni 200 m2 położona jest poniżej poziomu ulicy K., tuż przy rzece i moście. Na działce tej znajduje się stary, ponad stuletni dom mieszkalny drewniany, przy który postawiony jest murowany budynek. Po dwóch powodziach stary dom mieszkalny jest zawilgocony, spleśniały i nie można w nim mieszkać. Dlatego też zdecydował się nadbudować budynek gospodarczy. Remont i budowę zgłosił do Urzędu Gminy i w czasie pierwszej kontroli nie było żadnych zastrzeżeń. Zarzucił nadto, że wystąpił o dokumenty, do złożenia których był zobowiązany, lecz w tak krótkim czasie nie było możliwe ich uzyskanie; Inspektor Powiatowy nawet nie czekał, aż upłynie drugi termin do złożenia dokumentów, wydał decyzję o rozbiórce. Wskazał, że takie postępowanie jest nieludzkie, że remont prowadził za pieniądze jakie otrzymał jako poszkodowany zalaniem domu w czasie powodzi i będzie spłacał do 2010r. Utrzymuje się z renty w kwocie [...] zł, jest inwalidą II grupy. Rozpatrując to odwołanie organ II instancji uznał, że zaskarżona decyzja została wydana zasadnie. Powołując się na art. 3 pkt 6 prawa budowlanego wskazał, że przez pojęcie budowa rozumie się m. in. nadbudowę obiektu budowlanego, która w myśl art. 28 ust. 1 wymaga uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Skoro inwestor takiej decyzji nie uzyskał, organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie w trybie art. 48 prawa budowlanego a ponieważ nie zostały przedłożone przez odwołującego się stosowne dokumenty określone w postanowieniu z dnia [...] PINB wydał decyzję nakazującą rozbiórkę. Organ odwoławczy wskazał, że nie można uznać, iż przedmiotowa nadbudowa została wykonana na podstawie zgłoszenia z dnia 14.09.2001r. bowiem ze zgłoszenia tego wynika, że odwołujący zgłosił zamiar remontu kapitalnego budynku mieszkalnego, budynku mieszkalno – gospodarczego i budynku gospodarczego dobudowanego do budynku mieszkalnego, natomiast wykonana przez S. K. nadbudowa stanowi nową część istniejącego budynku gospodarczego wykonaną w 2005r., co oświadczył sam inwestor. Jakkolwiek inwestor zaraz po otrzymaniu postanowienia z dnia [...] podjął działania w celu uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, jednakże przepis art. 48 ust. 3 pkt 1 stanowi, że decyzja winna być ostateczna w dniu wszczęcia postępowania tj. 17.10.2005r. W skardze na tę decyzję S. K. zarzucił m. in., że przedmiotowy budynek z nadbudową mieszkalną istniał, tak jak inne budynki na działce, od 100 lat. Został on po dwóch powodziach zniszczony w 70 % i po wyremontowaniu miał być jego schronieniem przed dużą wodą. Na przeprowadzenie kapitalnego remontu zezwolił mu Urząd Gminy, remont polegał na zamianie materiału z drzewa ze zgniłych i spróchniałych bali na bloczki betonowe w części podpiwniczenia, a w górnej części budynku z porotermu z zachowaniem pierwotnego wyglądu, z dwoma oknami od podwórka. Skarżący wskazał, że na górną część wejście było takie jak obecnie z dolnej części przy oborze po schodach z drzewa. Strop był z bali drewnianych. S. K. podniósł, że wielokrotnie zwracał się do Urzędu Gminy o zabezpieczenie rzeki, aby nie zalewała ona jego budynków. Decyzja została wydana złośliwie w stosunku do niego, pobieżnie i stronniczo, nie widząc w nim nękanego przez los człowieka W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, -podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej uppsa/ sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dlatego też z urzędu należy stwierdzić, iż z naruszeniem art. 7 oraz 77 § 1 kpa sprawa nie została należycie wyjaśniona. Mianowicie w toku całego postępowania skarżący podnosił, iż prace budowlane prowadził na podstawie zgłoszenia dokonanego w dniu 14 września 2001r. a także zgłoszenia z dnia11 grudnia 2003r. W zgłoszeniu z września 2001r. S. K. zgłosił wykonanie remontu kapitalnego trzech budynków; mieszkalnego, mieszkalno – gospodarczego oraz gospodarczego zniszczonych przez powódź w dniu 24 lipca 2001r. Skarżący zamieszkuje w B., która to wieś do końca 2003r. nosiła nazwę B. K. i B. P. / nazwa została zmieniona rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 grudnia 2003r. w sprawie ustalenia i zmiany urzędowych nazw niektórych miejscowości – Dz. U. Nr 229 poz. 2288/. W załączniku do Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 września 2001r. w sprawie wykazu miejscowości dotkniętych powodzią oraz miejscowości, na których obszarze wystąpiły osuwiska ziemne i huragany / DZ. U. Nr 95 poz. 1046 / wymienione są zarówno B.K. jak i B.P. Oznacza to, że do tych miejscowości miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu / Dz. U. Nr 84 poz. 906/. Przepisy tej ustawy wprowadzają szereg ułatwień przy odbudowie zniszczonych obiektów, polegających między innymi na zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na odbudowę zniszczonych w wyniku działania żywiołu obiektów budowlanych o kubaturze mniejszej niż 1.000 m3 i nie wyższych niż 12 m nad poziomem terenu. Dlatego też rozpoznając sprawę organy powinny były dokładnie ustalić jakie były wymiary budynku przed powodzią celem ustalenia, czy wykonane przez skarżącego roboty można zakwalifikować jako odbudowę w rozumieniu przepisów tej ustawy, zwłaszcza, iż S. K. cały czas podnosił, iż prace wykonywał na podstawie dokonanego zgłoszenia. Mając powyższe na uwadze zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji podlegały uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c w związku z art. 135 uppsa. Na podstawie art. 152 tej samej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku zaś stosownie do art. 250 uppsa oraz § 2 ust. 3, § 18 ust. 1 pkt 1 c oraz § 19 i 20 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędu przyznano reprezentującemu skarżącego adwokatowi wynagrodzenie.