II SA/Ke 215/09
PostanowienieWSA w Kielcach2009-06-22
Skład orzekający: Sędzia WSA Jacek Kuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który ponosi znaczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego, spłaca kredyty i musi zakupić opał na zimę, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w całości?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który wykazuje, że uzyskany przez niego dochód pozwala jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych i utrzymanie mieszkania, a nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, spełnia przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku poniesienia kosztów sądowych. Konieczność zakupu opału na zimę, która wymaga zaciągnięcia pożyczki, nie wyklucza przyznania prawa pomocy, gdyż jest to niezbędna potrzeba bytowa.Stan faktyczny
Wnioskodawca T. G. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR. Wnioskodawca wykazał wysokie dochody brutto, ale również znaczne koszty utrzymania mieszkania, spłatę kredytów hipotecznych i linii kredytowej, a także konieczność zakupu opału na zimę. Referendarz sądowy oddalił wniosek, jednak wnioskodawca złożył sprzeciw, argumentując, że po opłaceniu stałych rachunków pozostaje mu niewielka kwota na życie, a zakup opału wymaga zaciągnięcia pożyczki.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowił zwolnić T. G. od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Kuza po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym, wniosku T. G. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...], nr [...] w przedmiocie płatności do gruntów rolnych postanawia zwolnić T. G. od kosztów sądowych w całości.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy T. G. domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i osiągają łączny miesięczny dochód w wysokości 3326,17 zł brutto, na co składa się wynagrodzenie za pracę skarżącego w kwocie 2358 zł oraz zasiłek przedemerytalny żony w wysokości 968,17 zł. Małżonkowie posiadają mieszkanie o powierzchni 103 m² oraz nieruchomość rolną o powierzchni 1,61 ha, na której znajdują się grunty V i VI klasy nie przynoszące żadnych dochodów.
Wnioskodawca wskazał, że aktualnie spłaca dwa kredyty: pożyczkę hipoteczną zaciągniętą we frankach szwajcarskich, którego rata wynosi w zależności od kursu franka ok. 1074 zł miesięcznie oraz linię kredytową na rachunku ROR w Banku PKO BP, przy czym miesięczne odsetki wynoszą 132 zł. Skarżący wyjaśnił, że pożyczki w banku zaciągnął na pokrycie kosztów budowy mieszkania i niezbędnych remontów oraz na opłatę kosztów studiów wyższych dwóch córek.
T. G. podniósł, że ponosi koszty utrzymania mieszkania w wysokości ok. 1730,06 zł, na co składają się opłaty: za energię elektryczną 182,50, za wodę i ścieki 87 zł, za gaz 103,50 zł, za Internet 85,35 zł oraz za telefon 65,71 zł. Skarżący wskazał, że nie posiada żadnych innych źródeł dochodu dlatego też jego sytuacja finansowa jest bardzo trudna, gdyż po odliczeniu kosztów stałych pozostaje mu na życie niska kwota. Ponadto w maju musi zakupić opał na zimę, co stanowi kwotę ok. 3000 zł, gdyż mieszkanie jest ogrzewane drewnem, które przez lato musi przeschnąć.
Referendarz sądowy przy Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach postanowieniem z dnia 15 maja 2009 r. oddalił wniosek T.G. o zwolnienie od kosztów sądowych.
Sprzeciw od powyższego postanowienia złożył T.G., podnosząc, że po dokonaniu comiesięcznych opłat stałych pozostaje mu na życie ok. 770 zł, uiszczenie zatem kosztów sądowych w dwóch sprawach pozbawiłoby go ponad połowy środków przeznaczonych na życie. Ponadto wyjaśnił, że na zakup drewna zaciąga pożyczkę, którą następnie spłaca przez cały rok.
Co więcej T.G. wskazał, że zarówno on jak i jego żona są osobami po pięćdziesiątce i znaczną część dochodów przeznaczają na zakup leków.
Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.), w razie wniesienia sprzeciwu na zarządzenie lub postanowienie referendarza w przedmiocie prawa pomocy, orzeczenie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Przedmiotem osądu jest zatem złożony przez T.G. wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy u.p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) bądź osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym ), przy czym stosownie do art. 245 § 3 u.p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Z treści złożonego przez skarżącego wniosku wynika, że uzyskiwany przez niego dochód pozwala jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych oraz na utrzymanie mieszkania. Nie jest on natomiast w stanie ponieść kosztów sądowych. Spełnia zatem wszelkie przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy poprzez zwolnienie go od obowiązku poniesienia kosztów sądowych. W szczególności nie można uznać, że zakup drewna na opał przemawia za faktem, że skarżący ma dostateczne środki na uiszczenie kosztów sądowych. Ogrzanie mieszkania jest bowiem niezbędną potrzebą bytową, a ponadto jak wynika, z oświadczenia T.G., zaciąga on pożyczkę na opłacenie opału, którą następnie spłaca przez kolejny rok.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak
w sentencji na podstawie art. 245 § 3 i 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło