II SA/Ke 231/12

WyrokWSA w Kielcach2012-05-17

Skład orzekający: Beata Ziomek, Renata Detka, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prawidłowo zaliczył dochody matki do dochodu rodziny skarżącego przy ustalaniu prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, mimo że skarżący podniósł zarzut nieprawidłowego wliczenia tych dochodów oraz nieodliczenia wydatków na spłatę pożyczek?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo zaliczył dochody matki do dochodu rodziny skarżącego, ponieważ zgodnie z definicją rodziny zawartą w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, matka skarżącego wchodziła w skład rodziny, a skarżący sam wskazał ją jako członka rodziny we wniosku. Sąd stwierdził również, że przepisy nie przewidują możliwości odliczenia od dochodu wydatków na spłatę pożyczek zaciągniętych na życie. W związku z tym, przekroczenie kryterium dochodowego uzasadniało odmowę przyznania świadczenia.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że dochód rodziny przekracza ustalone kryterium. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję, wskazując, że prawidłowo wliczono dochody matki skarżącego oraz nie odliczono wydatków na spłatę pożyczek. Skarżący złożył skargę do WSA, kwestionując wliczenie dochodów matki i wnosząc o przyznanie świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędzia WSA Jacek Kuza, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 maja 2012 roku sprawy ze skargi M.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie świadczenia z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. ]UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...], znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], po rozpatrzeniu odwołania [...], utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...]odmawiającą przyznania mu świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 kpa. W uzasadnieniu Kolegium podało, że przy ustalaniu prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego organ I instancji brał pod uwagę dochody rodziny z 2010 r. Łączny dochód wyniósł 18 068,54 zł, tj. 1 505,71 zł miesięcznie, z czego na osobę przypadała kwota 752,86 zł. Ponieważ przekracza ona kwotę uprawniającą do przyznania ww. świadczenia, tj. 725 zł, wniosek rozstrzygnięto odmownie. W odwołaniu [...] podniósł, że organ I instancji niezasadnie doliczył do jego dochodów dochody jego matki – [...] oraz nie odliczył dochodów z tytułu zaciągniętych pożyczek na życie. Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym SKO wskazało na art. 9 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 2 pkt 4 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów podając, że w przypadku [...] ustalony został dochód osiągnięty przez jego rodzinę w 2010 r. Skarżący uzyskał dochód w wysokości 7 066,96 zł brutto. Po odliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 636,02 zł (obliczonej dla celów ustalenia prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego) i podatku w wysokości 168,00 zł, dochód netto skarżącego wyniósł 6262,94 zł. [...] uzyskała natomiast dochód w wysokości 12 973,20 zł brutto. Po odliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 1167,58 zł dochód za 2010 r. wyniósł 11805,61 netto. Łączny dochód rodziny skarżącego w 2010 r. wyniósł zatem 18068,55 zł co stanowi 1505,71 zł miesięcznie, a tym samym dochód na osobę w rodzinie [...] wyniósł 752,86 zł. Odnosząc się do twierdzenia skarżącego dotyczącego nieprawidłowości wliczenia dochodów matki – [...] – do jego dochodów Kolegium wyjaśniło, że dochód rodziny oznacza dochód, o którym mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych, tj. przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. SKO wskazało również na definicję rodziny z art. 2 pkt 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Zdaniem Kolegium, bez znaczenia dla ustalenia czy określona osoba wchodzi w skład rodziny w rozumieniu powyższych przepisów jest fakt wspólnego bądź oddzielnego gospodarowania. Przepisy ww. ustawy oraz ustawy o świadczeniach rodzinnych w ogóle nie przewidują możliwości badania faktycznych okoliczności dotyczących statusu rodziny dotyczących na przykład wspólnego gospodarowania. W ocenie SKO organ I instancji prawidłowo do składu rodziny skarżącego zaliczył jego matkę, a tym samym dochód przez nią osiągnięty wziął pod uwagę przy ustaleniu prawa do wnioskowanego świadczenia. Odnosząc się do wniosku o odliczenie od dochodów wydatków ponoszonych przez skarżącego na spłatę pożyczek zaciągniętych na życie Kolegium wskazało, że zarówno art. 3 ust. 1 lit.a ustawy o świadczeniach rodzinnych jak i art. 2 pkt 17 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów dotyczący dochodu utraconego nie dopuszczają możliwości odliczenia od dochodu wydatków poniesionych na taki cel. W konsekwencji organ stwierdził, że kwota przypadająca na osobę w rodzinie skarżącego jest wyższa o 27,86 zł od kryterium dochodowego wynoszącego 725 zł, co uzasadniało rozstrzygnięcie organu I instancji. Skargę na decyzję organu odwoławczego złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach [...] podnosząc, że nie zgadza się z nią, bowiem Kolegium niezasadnie wliczyło dochody jego matki [...]. Wniósł o przyznanie alimentów w wysokości "500 zł miesięcznie na stałe". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Wskazać należy, że powyższa ustawa reguluje pomoc państwa osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej z powodu niemożności wyegzekwowania alimentów. Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy, świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności – bezterminowo. Stosownie natomiast do treści art. 9 ust. 2 ww. ustawy, świadczenia te przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. Przyczyną odmowy przyznania skarżącemu świadczenia z funduszu alimentacyjnego było przekroczenie kryterium dochodowego określonego w art. 9 ust. 2 ustawy. W zakresie pojęcia dochodu i dochodu rodziny ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów odwołuje się w art. 2 pkt 4 i 5 do ich znaczenia w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006, Nr 139, poz. 992 ze zm.) dochód to po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, m.in. przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym alimenty na dzieci. Z kolei dochód rodziny to przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (art. 3 pkt 2 ww. ustawy). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy zwrócić uwagę na fakt, iż we wniosku z dnia 21 września 2011r. o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, [...] wskazał, że w skład jego rodziny wchodzi jego matka – [...]. Zasadnym było zatem ustalenie kryterium dochodowego na osobę w rodzinie na podstawie łącznego dochodu rodziny osiągniętego w roku poprzedzającym okres świadczeniowy (2011/2012) tj. w roku 2010. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. prawidłowo ustaliło, że w roku tym dochód w rodzinie skarżącego łącznie wyniósł 18068,55 zł, co stanowi 1505,71 zł miesięcznie tj. 752,86 zł na osobę. Kwota tego dochodu przekracza kryterium dochodowe, o jakim mowa w art. 9 ust. 2 ustawy, co powodowało brak podstaw do uwzględnienia wniosku. Badając zasadność zaliczenia matki [...] do jego rodziny wskazać należy, że stosownie do art. 2 ust. 12 ustawy, ilekroć w jej treści mowa o rodzinie, oznacza to odpowiednio następujących członków rodziny: rodziców osoby uprawnionej, małżonka rodzica osoby uprawnionej, osobę, z którą rodzic osoby uprawnionej wychowuje wspólne dziecko, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia oraz dziecko, które ukończyło 25 rok życia otrzymujące świadczenia z funduszu alimentacyjnego lub legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, a także osobę uprawnioną. Do rodziny nie zalicza się: dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, rodzica osoby uprawnionej zobowiązanego tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do alimentów na jej rzecz. Stosownie do zacytowanego przepisu nie było podstaw, aby do składu rodziny nie wliczyć matki skarżącego, tym bardziej, że we wniosku [...] sam ją wskazał jako członka rodziny. W oparciu o powyższe stwierdzić należy, iż Kolegium w sposób prawidłowy ustaliło dochód rodziny skarżącego w przeliczeniu na osobę, a w konsekwencji zasadnie odmówiło przyznania [...] wnioskowanego świadczenia. Mając na względzie powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło