II SA/Ke 233/12

WyrokWSA w Kielcach2012-05-17

Skład orzekający: Beata Ziomek, Renata Detka, Jacek Kuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo ustalił prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, uwzględniając dochody matki wnioskodawcy oraz stosując przepisy dotyczące okresu świadczeniowego i przekazywania wyegzekwowanych alimentów przez komornika?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Dochód matki wnioskodawcy został zasadnie wliczony do dochodu rodziny, a okres świadczeniowy został ustalony zgodnie z datą złożenia wniosku. Ponadto, przekazywanie wyegzekwowanych przez komornika alimentów na rzecz organu właściwego wierzyciela do wysokości wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję o przyznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego w kwocie 500 zł na okres od 1 do 30 września 2011 r. SKO ustaliło, że dochód rodziny wnioskodawcy z 2009 r. po odliczeniu składek i podatku wyniósł 12.112,36 zł, co daje miesięczny dochód na osobę 504,68 zł, poniżej kryterium 725 zł. Skarżący zarzucił niezasadne wliczenie dochodów matki do jego dochodu oraz domagał się przyznania świadczenia od sierpnia 2011 r. SKO wyjaśniło zasady ustalania dochodu, definicję rodziny oraz sposób przekazywania wyegzekwowanych alimentów przez komornika.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek, Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 maja 2012 roku sprawy ze skargi M.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie świadczenia z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy [...] w dniu [...], orzekającą o przyznaniu M. W. świadczenia z funduszu alimentacyjnego w kwocie 500 zł na okres od 1 do 30 września 2011 r. W motywach rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] podało, iż na podstawie wniosku M. W. z dnia [...], organ I instancji przyznał mu wskazane wyżej świadczenie z funduszu alimentacyjnego podkreślając, że świadczenie to przysługuje jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 725 zł, co miało miejsce w wypadku rodziny wnioskodawcy. Akceptując takie rozstrzygnięcie organ II instancji wyjaśnił, że dochodem stanowiącym podstawę oceny prawa do świadczenia alimentacyjnego jest dochód z roku poprzedzającego okres świadczeniowy. Ponieważ wniosek M. W. został złożony w dniu 21 września 2011 r. na okres świadczeniowy trwający od 1 do 30 września 2011 r., ustalony został dochód osiągnięty przez rodzinę skarżącego w 2009 r. Osiągnięty w tym roku dochód rodziny wnioskodawcy tj. M. W. i B. W., po odliczeniu od niego składek na ubezpieczenie zdrowotne i podatku wyniósł łącznie 12.112,36 zł, co daje miesięczny dochód w wysokości 1.009,36 zł oraz miesięczny dochód na osobę w rodzinie w wysokości 504,68 zł. Uwzględniając tę okoliczność, a także fakt zasądzenia na rzecz M. W. alimentów od ojca A. W. w wysokości 800 zł miesięcznie, których egzekucja jest bezskuteczna, zasadnie, w ocenie Kolegium, organ I instancji przyznał skarżącemu świadczenie z funduszu alimentacyjnego w maksymalnej - przewidzianej w art. 10 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, przytaczanej dalej jako ustawa o pomocy (Dz. U. Nr 1/09 poz. 7 ze zm.) - wysokości 500 zł. Odnosząc się do zarzutu odwołującego się, jakoby świadczenie z funduszu powinno być mu wypłacone od sierpnia 2011 r. ze względu na uzyskanie już w dniu 26 sierpnia 2011 r. orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Opatowie zaliczającego M. W. do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe, Kolegium wyjaśniło, że byłoby to sprzeczne z art. 18 ust. 1 ustawy o pomocy. Zgodnie z nim bowiem, prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego ustala się na okres świadczeniowy począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek do organu właściwego wierzyciela, nie wcześniej niż od początku okresu świadczeniowego do końca tego okresu. Organ zauważył przy tym również, że wskazane orzeczenie o niepełnosprawności jest pierwszym uzyskanym przez M. W. Odnosząc się natomiast do zarzutu dotyczącego wliczenia dochodów matki wnioskodawcy, tj. B. W. do jego dochodu, SKO wyjaśniło, że dochód rodziny oznacza przeciętny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, o czym stanowi art. 2 ust. 5 ustawy o pomocy w zw. z art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Definicja rodziny natomiast znajduje się w art. 2 pkt 12 ustawy o pomocy, przy czym zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych dotyczącym analogicznej definicji rodziny zawartej w art. 3 pkt 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, bez znaczenia dla ustalenia, czy określona osoba wchodzi w skład rodziny w rozumieniu przytoczonych przepisów jest fakt wspólnego, czy oddzielnego gospodarowania. Ustawodawca określając pojęcie rodziny wziął bowiem pod uwagę status prawny, a nie faktyczny. Prawidłowo więc dochód B. W. został uwzględniony przy ustalaniu prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Ustosunkowując się do zarzutu dotyczącego braku uprawnień komornika do przesyłania alimentów na konto Ośrodka Pomocy Społecznej w Staszowie organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 27 ust. 9 ustawy o pomocy, w okresie w którym osoba uprawniona otrzymuje świadczenia z funduszu alimentacyjnego komornik sądowy przekazuje wyegzekwowane od dłużnika kwoty zaliczone na poczet alimentów organowi właściwemu wierzyciela do wysokości wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami, co uzasadnia kwestionowaną czynność komornika. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na tę decyzję M. W. wniósł o przyznanie mu alimentów w wysokości 500 zł na stałe. Zarzucił, że SKO niezasadnie wliczyło do jego dochodu dochód jego matki B. W. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153/2002 poz. 1269 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dale p.p.s.a.). Kontrolując decyzję Sąd nie rozpatruje więc sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżonym rozstrzygnięciem. Ocenia bowiem jedynie jego legalność. Dlatego nie może zmienić zaskarżonej decyzji, ani przyznać stronie wnioskowanych świadczeń. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności ( art. 145 § 1 p.p.s.a.). Stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji nie był kwestionowany i znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Podstawą materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia były przepisy ustawy o pomocy. Rozstrzygnięcie utrzymane w mocy zaskarżoną decyzją, dotyczące przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 do 30 września 2011 r. oparte zostało na treści art. 18 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 2, art. 10 ust. 1 oraz art. 2 pkt. 5, 5a, 8 i 11 tej ustawy. Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów, prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego ustala się na okres świadczeniowy począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek do organu właściwego wierzyciela, nie wcześniej niż od początku okresu świadczeniowego do końca tego okresu. Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł (art. 9 ust. 2 ustawy). Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują w wysokości bieżąco ustalonych alimentów, jednakże nie wyższej niż 500 zł (art. 10 ust. 1 ustawy). Okres świadczeniowy to okres, na jaki ustala się prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, tj. od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego. Przytoczone przepisy zostały prawidłowo zastosowane przez orzekające w sprawie organy. W szczególności zasadnie organy przyjęły, że w związku z datą złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres świadczeniowy trwający jeszcze wówczas do 30 września 2011 r., dochodem stanowiącym podstawę oceny prawa strony do świadczenia alimentacyjnego był dochód rodziny osiągnięty w 2009 r. Do dochodu tej rodziny prawidłowo zostały wliczone dochody matki wnioskodawcy, B. W., co wynika z zestawienia przepisów art. 2 pkt 5 ustawy o pomocy, z art. 3 pkt 2 i 2a) ustawy o świadczeniach rodzinnych (a nie tylko z zestawienia z art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jak to nieściśle podał organ II instancji, prawdopodobnie z powodu odwołania się do nieaktualnego brzmienia tego przepisu obowiązującego do 31 grudnia 2011 r., co jednak nie miało wpływu na wynik sprawy) i z art. 2 pkt 12 ustawy o pomocy, gdzie do składu rodziny zalicza się również rodziców osoby uprawnionej (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2010 r., I OSK 1128/09, Lex 594909). Należy przy tym zauważyć, że zarzucona w skardze kwestia wliczenia dochodu B. W. do dochodu rodziny skarżącego o tyle nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, że nawet przy uwzględnieniu tego dochodu, dochód rodziny skarżącego w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł stanowiącej kryterium dochodowe na osobę w rodzinie, a wysokość świadczenia z funduszu alimentacyjnego nie jest zależna od różnicy pomiędzy wskazanym kryterium dochodowy, a dochodem na osobę w rodzinie strony, gdyż w myśl art. 10 ust. 1 ustawy o pomocy, przysługuje ono w wysokości bieżąco ustalonych alimentów, jednakże nie wyższej niż 500 zł. Ponieważ więc alimenty zasądzone na rzecz skarżącego wyrokiem Sądu Rejonowego w Staszowie z dnia 29 listopada 2001 r. wynosiły 800 zł miesięcznie, zasadnie organy przyznały skarżącemu świadczenie alimentacyjne w maksymalnej dopuszczonej w art. 10 ust. 1 ustawy wysokości. Prawidłowo też organy administracji przyjęły, że skarżący nie może otrzymać wnioskowanego świadczenia za sierpień 2011 r. Przesądza o tym bowiem jednoznaczne brzmienie przytoczonego wyżej przepisu art. 18 ust. 1 ustawy o pomocy. Bez znaczenia w świetle tego przepisu jest powoływana przez skarżącego okoliczność uzyskania przez niego orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności już w dniu 26 sierpnia 2011 r. Istotna jest bowiem data złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, co skarżący uczynił dopiero w dniu 21 września 2011 r. Bezzasadne było również zarzucanie przez M. W. w toku postępowania administracyjnego braku uprawnień komornika do przesyłania alimentów na konto Ośrodka Pomocy Społecznej w Staszowie. Prawidłowo bowiem organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 27 ust. 9 ustawy o pomocy, w okresie w którym osoba uprawniona otrzymuje świadczenia z funduszu alimentacyjnego, komornik sądowy przekazuje wyegzekwowane od dłużnika kwoty zaliczone na poczet alimentów organowi właściwemu wierzyciela do wysokości wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami, co uzasadnia kwestionowaną czynność komornika. Obawy skarżącego co do tej czynności wynikały najprawdopodobniej z niezrozumienia, że kwestionowane przekazywanie wyegzekwowanych od dłużnika kwot, ograniczone jest jedynie do już wypłaconych wierzycielowi świadczeń, a nie do jakichkolwiek innych, w tym w szczególności należnych wierzycielom alimentacyjnym w przyszłości. Ponieważ zaskarżona decyzja odpowiada prawu i brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, a w skardze nie zostały sformułowane żadne dalsze, poza omówionymi wyżej, konkretne i umotywowane zarzuty, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło