II SA/Ke 234/09
PostanowienieWSA w Kielcach2009-08-31
Skład orzekający: Beata Ziomek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który uzyskał częściowe zwolnienie od kosztów sądowych od wpisu, może domagać się całkowitego zwolnienia od pozostałych kosztów sądowych w sytuacji, gdy jego sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny?Ratio decidendi
Wnioskodawcy przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym, polegające na zwolnieniu od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku, gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może zostać przyznane częściowe zwolnienie. Sąd, oceniając sytuację materialną wnioskodawcy, stwierdził, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów wpisu sądowego, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w całości.Stan faktyczny
Wnioskodawca J. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą naruszenia stosunków wodnych. W trakcie postępowania sądowego wnioskodawca złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Referendarz sądowy częściowo zwolnił go od wpisu, ale oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Po wyroku oddalającym skargę, wnioskodawca ponownie wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych, przedstawiając swoją trudną sytuację materialną i rodzinną. Referendarz ponownie oddalił wniosek, jednak wnioskodawca wniósł sprzeciw, który spowodował przekazanie sprawy do rozpoznania sądowi.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. S. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek ( spr.) po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych na gruncie postanawia: przyznać J. S. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 28 maja 2009r., sygn. akt II SA/Ke 234/09 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach zwolnił J. S. od wpisu sądowego od skargi, oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.
Wyrokiem z dnia 9 lipca 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych.
Wnioskiem z dnia 15 lipca 2009r. J S. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wyjaśnił, że stałe koszty obejmują utrzymanie trójki dzieci (G. studenta Politechniki J. studentki Akademii Medycznej i M. uczennicy II LO) w łącznej wysokości 2050 zł, domu w kwocie 600 zł. Wyjaśnił, że dopłaty unijne w całości przeznacza na utrzymanie gospodarstwa i naprawy maszyn rolniczych.
Postanowieniem z dnia 21 lipca 2009r. sygn. akt II SA/Ke 234/09 Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Kielcach oddalił wniosek J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych.
W wyniku wniesienia sprzeciwu przez skarżącego zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z póżn.zm.) powyższe postanowienie straciło moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Z formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący wraz z żoną prowadzi gospodarstwo domowe, na utrzymaniu pozostaje troje dzieci, J. S. z rodziną utrzymuje się z wynagrodzeń o pracę w łącznej wysokości 3050 zł miesięcznie, wspólnie z żoną jest właścicielem domu o powierzchni 114 m 2 oraz gospodarstwa rolnego o powierzchni 5,80 ha. Ponadto nie posiada żadnych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Wnioskodawca wraz z żoną spłaca pożyczki w łącznej wysokości 450 zł. W uzasadnieniu sprzeciwu wnioskodawca, podniósł, że nie wnosił środka odwoławczego od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 28.05.2009r. z uwagi na to, że na tym etapie zwolnienie od wpisu sądowego było dla niego korzystne. Podniósł, że ważną dla niego okolicznością było jak najszybsze rozpoznanie skargi a wniesienie sprzeciwu wydłużyłoby wówczas postępowanie przed sądem. Wskazał, że prawo korzystania ze zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje wnioskodawcy na każdym etapie postępowania sądowego. Podał, że w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę będzie zobowiązany do ponoszenia kosztów postępowania miedzyinstancyjnego, które przekraczają jego możliwości finansowe. Argumentował, że skoro sytuacja materialna uniemożliwiała uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 300 zł to tym bardziej nie jest w stanie ponieść dalszych kosztów postępowania sądowego. Wskazał, że w okresie wakacji koszty związane z edukacją dzieci są tylko pozornie niższe bowiem w przypadku najmłodszej córki w tym czasie opłaca korepetycje. Wskazał, że w pierwszych dwóch miesiącach roku akademickiego koszty utrzymania córki J. studentki Akademii Medycznej są znacznie wyższe niż w pozostałych miesiącach i zwiększone wydatki pokrywa z oszczędności poczynionych w okresie wakacyjnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1). Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do treści art. 245 § 4 p.p.s.a częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej.
Biorąc pod uwagę ustalony na podstawie danych zawartych w formularzu o przyznanie prawa pomocy i w sprzeciwie stan faktyczny, co do sytuacji materialnej ( źródło i wysokość dochodu, stan majątkowy, możliwości płatnicze) i osobistej (we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje pięć osób z czego dochód uzyskuje wnioskodawca i jego żona), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził, że J. S. nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów wpisu sądowego, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z tym zwolnił go w całości od kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 1 i § 4, art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło