II SA/Ke 239/12
PostanowienieWSA w Kielcach2012-04-12
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Długońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, będące organizacją pożytku publicznego, które wykazuje brak wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania, powinno zostać zwolnione od kosztów sądowych w całości, czy tylko częściowo?Ratio decidendi
Stowarzyszenie, jako osoba prawna, może zostać zwolnione od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym w zakresie częściowym, gdy wykaże brak dostatecznych środków na ich pokrycie. W sytuacji, gdy Stowarzyszenie wnosi jednocześnie kilka skarg i posiada pewne środki na koncie, choć niewielkie, sąd może zwolnić je od wpisu sądowego od skargi, ale oddalić wniosek o zwolnienie od innych kosztów, uznając, że ma możliwość ich pozyskania.Stan faktyczny
Stowarzyszenie, będące organizacją pożytku publicznego, złożyło wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające dopuszczenia go do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony. Stowarzyszenie wykazało, że jego jedynym źródłem utrzymania są niskie składki członkowskie, nie posiada własnego lokalu, a jego działalność opiera się na nieodpłatnej pracy członków. Na koniec 2011 r. stan konta wynosił 700 zł, a na dzień 5 kwietnia 2012 r. 35 zł. Stowarzyszenie wniosło jednocześnie trzy skargi do WSA.Rozstrzygnięcie
I. zwolnić Stowarzyszenie od wpisu sądowego od skargi, II. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Kielcach Dnia 12 kwietnia 2012 r. Referendarz sądowy Małgorzata Długońska po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Stowarzyszenia na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony postanawia: I. zwolnić Stowarzyszenie od wpisu sądowego od skargi, II. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.
Stowarzyszenie, zwane dalej Stowarzyszeniem, złożyło w dniu 10.IV.2012 r. urzędowy formularz PPPr wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie odmowy dopuszczenia stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony.
Ze złożonego formularza wynika, że skarżące Stowarzyszenie jest organizacją pożytku publicznego. Jedynym źródłem utrzymania Stowarzyszenia są składki jego członków (19 osób) w wysokości 100 zł rocznie od osoby. Wnioskodawca nie posiada własnego lokalu i nikogo nie zatrudnia. Działalność Stowarzyszenia opiera się na nieodpłatnej pracy jego członków. Skarżące Stowarzyszenie działa bardzo aktywnie prowadząc korespondencję z urzędami i osobami prywatnymi mającą na celu promocję zrównoważonego rozwoju [...] organizuje akcje informacyjne o planowanych inwestycjach, tworzy plakaty i strony internetowe. Finansowanie tych działań te pochłania całość dochodów skarżącego. Na koniec 2011 r. stan konta bankowego Stowarzyszenia wynosił 700 zł. Na dzień 5 kwietnia 2012 r. na rachunku bankowym wnioskodawcy znajdowała się kwota 35 zł.
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.), można przyznać osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Należy podkreślić, że zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się, że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej obowiązana jest wykazać nie tylko, że nie ma odpowiednich środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także że nie posiada ich, chociaż podjęto wszelkie niezbędne działania zmierzające do ich pozyskania (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2010, wyd. LexisNexis, str. 568, jak też postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 20/09 oraz z dnia 26 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 28/09, opublikowane na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rozpatrywanej sprawie oceniając sytuację majątkową i finansową, Stowarzyszenia, a także biorąc pod uwagę fakt wniesienia jednocześnie trzech skarg do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, uznano, że wnioskodawca nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje zatem na uwzględnienie w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi. Umożliwi to rozpoznanie skargi Stowarzyszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach.
Jednakże wnosząc skargi do Sądu w ramach realizacji celów statutowych, Stowarzyszenie powinno liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów sądowych i zgromadzić odpowiednie środki finansowe na ten cel (np. przez zwiększenie wysokości składek, pozyskanie darowizn itp.). Uznano, że wnioskodawca ma możliwość zdobycia środków finansowych na pokrycie innych ewentualnych kosztów sądowych, które mogą wystąpić na późniejszym etapie postępowania sądowoadministracyjnego (np. w wypadku oddalenia skargi opłata kancelaryjna w wysokości 100 zł za sporządzenie uzasadnienia wyroku, następnie wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł). Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych pozostałym zakresie podlega zatem oddaleniu.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło